GUNCEL - kultur sanat spor (Bölüm 1)

1. Türkiye'nin en uzun soluklu uluslararası film festivali olan İstanbul Film Festivali hangi yıldan bu yana düzenlenmektedir?

• A) 1988
• B) 1994
• C) 1972
• D) 1976
• E) 1982 ✓

İstanbul Film Festivali, 1982 yılından itibaren her yıl düzenlenmektedir. Türkiye'nin en köklü ve uluslararası alanda en tanınan film festivalidir.

2. Aşağıdakilerden hangisi Türk edebiyatında 'Milli Edebiyat Akımı'nın öncüsü sayılan yazarlar arasında yer almaz?

• A) Ömer Seyfettin
• B) Ali Canip Yöntem
• C) Yahya Kemal Beyatlı ✓
• D) Ziya Gökalp
• E) Yusuf Akçura

Yahya Kemal Beyatlı, Milli Edebiyat akımından bağımsız bir şair olup Neo-Klasik çizgide eserler vermiştir. Ömer Seyfettin, Ziya Gökalp, Ali Canip Yöntem ve Yusuf Akçura ise Milli Edebiyat hareketinin temel isimleridir.

3. Türkiye'de modern anlamda ilk opera binası olarak kabul edilen Ankara Devlet Opera ve Balesi hangi yılda kurulmuştur?

• A) 1936
• B) 1952
• C) 1958
• D) 1947 ✓
• E) 1940

Ankara Devlet Opera ve Balesi 1947 yılında kurulmuştur. Atatürk'ün direktifleriyle başlayan opera kurma çalışmaları sonucunda Türkiye'nin ilk devlet opera kurumu olma özelliğini taşımaktadır.

4. Aşağıdaki Türk ressamlardan hangisi 'Çallı Kuşağı' olarak bilinen sanatçılar grubuna dahildir?

• A) Osman Hamdi Bey
• B) Halil Paşa
• C) İbrahim Çallı ✓
• D) Şeker Ahmet Paşa
• E) Süleyman Seyyid

İbrahim Çallı, 1914 Kuşağı ya da Çallı Kuşağı olarak anılan ressamlar grubunun en önemli ismidir. Bu kuşak Fransız izlenimciliğinden etkilenerek Türk resmini modernleştirmiştir.

5. Türk halk müziğinde 'uzun hava' kavramı aşağıdakilerden hangisini ifade eder?

• A) Serbest tartımlı, ölçüsüz icra edilen ezgiler ✓
• B) Belirli bir usul kalıbına sahip ezgiler
• C) İki kıtadan oluşan şarkı formları
• D) Yalnızca davul-zurna eşliğinde çalınan parçalar
• E) Yalnızca Ege Bölgesi'ne özgü ezgiler

Uzun hava, Türk halk müziğinde belirli bir ölçü kalıbına bağlı olmaksızın, serbest tartımla icra edilen ezgilere verilen addır. Bozlak, hoyrat, maya ve divan bunların başlıca örnekleridir.

6. Aşağıdaki spor dallarından hangisi Türkiye'de ilk kez Olimpiyat madalyası kazanılan branş olma özelliğini taşır?

• A) Judo
• B) Halter
• C) Atletizm
• D) Boks
• E) Güreş ✓

Türkiye, ilk Olimpiyat madalyasını 1936 Berlin Olimpiyatları'nda güreşte kazanmıştır. Güreş, Türkiye'nin olimpiyat tarihindeki en başarılı branşı olmaya devam etmektedir.

7. Aşağıdakilerden hangisi UNESCO tarafından 'İnsanlığın Somut Olmayan Kültürel Mirası' listesine alınan Türk unsurlarından biri değildir?

• A) Ebru
• B) Karagöz
• C) Mevlevi Sema Töreni
• D) Meddahlık
• E) Nevruz ✓

Nevruz, UNESCO listesinde yer almakla birlikte Türkiye'nin tek başına değil, birçok ülkenin ortaklaşa tescil ettirdiği çok uluslu bir unsurdur. Meddahlık (2008), Mevlevi Sema Töreni (2008), Karagöz (2009) ve Ebru (2014) ise Türkiye adına tescil edilmiştir. Soru 'Türk unsuru' kapsamı sorulduğundan Nevruz en doğru yanıttır.

8. Türkiye'de yayın hayatına başlayan ilk özel televizyon kanalı aşağıdakilerden hangisidir?

• A) Show TV
• B) Kanal D
• C) Star TV ✓
• D) TRT 2
• E) ATV

Türkiye'de ilk özel televizyon yayıncılığı, 1990 yılında Star TV (o dönemki adıyla Magic Box Star 1) ile başlamıştır. Bu kanal, TRT'nin devlet tekeline son veren özel yayıncılığın öncüsüdür.

9. Mimar Sinan'ın 'ustalık eseri' olarak nitelendirdiği cami aşağıdakilerden hangisidir?

• A) Selimiye Camii ✓
• B) Şehzade Camii
• C) Rüstem Paşa Camii
• D) Süleymaniye Camii
• E) Kılıç Ali Paşa Camii

Mimar Sinan, Edirne'deki Selimiye Camii'ni kendi ustalık eseri olarak nitelendirmiştir. Şehzade Camii'ni çıraklık, Süleymaniye Camii'ni kalfalık eseri olarak tanımlamıştır.

10. Türk sinemasında 'Yeşilçam' adı nereden gelmektedir?

• A) Bir film stüdyosunun adından
• B) Bir yapım şirketinin logosundaki ağaçtan
• C) Atatürk'ün bir nutkunda geçen ifadeden
• D) Beyoğlu'ndaki bir sokağın adından ✓
• E) İstanbul'daki bir semtten

Yeşilçam, İstanbul Beyoğlu'nda bulunan ve film şirketlerinin yoğunlaştığı Yeşilçam Sokağı'ndan adını almaktadır. Zamanla Türk sinema sektörünün genel adı haline gelmiştir.

11. Aşağıdaki Türk yazarlarından hangisi Nobel Edebiyat Ödülü almıştır?

• A) Yaşar Kemal
• B) Adalet Ağaoğlu
• C) Orhan Pamuk ✓
• D) Aziz Nesin
• E) Çetin Altan

Orhan Pamuk, 2006 yılında Nobel Edebiyat Ödülü'ne layık görülmüştür. 'Kültürlerin çatışması ve iç içe geçmesini sembolize eden' eserlerinden dolayı bu ödülü kazanmıştır. Türkiye'den Nobel alan tek edebi isimdir.

12. Türkiye'de 'Kültür Başkenti' unvanını taşıyan ve 2010 yılında Avrupa Kültür Başkenti seçilen şehir aşağıdakilerden hangisidir?

• A) Konya
• B) İzmir
• C) Ankara
• D) Bursa
• E) İstanbul ✓

İstanbul, 2010 yılında Avrupa Kültür Başkenti seçilmiştir. Aynı yıl Avrupa Kültür Başkentleri arasında Macaristan'dan Pécs ve Almanya'dan Essen de yer almıştır.

13. Aşağıdakilerden hangisi Türk tiyatrosunun kurucusu olarak kabul edilen Muhsin Ertuğrul hakkında doğru bir bilgidir?

• A) Türk halk tiyatrosunu uluslararası alana taşımıştır.
• B) Türkiye'nin ilk devlet tiyatrosunu Ankara'da kurmuştur.
• C) İlk Türkçe sesli filmi yönetmiştir. ✓
• D) Darülbedayi'yi kurarak modern Türk tiyatrosunun temelini atmıştır.
• E) Cumhuriyet'in ilanından sonra tiyatroyu Anadolu'ya yaymıştır.

Muhsin Ertuğrul, 1932 yılında Türkiye'nin ilk sesli filmi olan 'İstanbul Sokaklarında'yı yönetmiştir. Ayrıca İstanbul Şehir Tiyatrolarının (eski adıyla Darülbedayi) gelişiminde de çok önemli bir rol üstlenmiştir. Darülbedayi ise 1914'te Cemil Topuzlu döneminde kurulmuştur.

14. Türkiye'nin uluslararası alanda tanınan geleneksel el sanatı 'çini' üretiminin merkezi olarak hangi şehir öne çıkmaktadır?

• A) Konya
• B) Kütahya
• C) Bursa
• D) İznik ✓
• E) Edirne

İznik, Osmanlı döneminden bu yana çini sanatının en önemli merkezi olarak bilinmektedir. 16. ve 17. yüzyıllarda üretilen İznik çinileri ve seramikleri dünyaca ünlüdür; Topkapı Sarayı ve pek çok Osmanlı yapısı bu çinilerle süslenmiştir.

15. Aşağıdaki sporculardan hangisi Türkiye'de 'Yüzyılın Futbolcusu' unvanıyla anılmaktadır?

• A) Metin Oktay ✓
• B) Rüştü Reçber
• C) Lefter Küçükandonyadis
• D) Emre Belözoğlu
• E) Hakan Şükür

Metin Oktay, Türk futbolunun 'Yüzyılın Futbolcusu' olarak tanınmaktadır. Galatasaray'da oynadığı dönemde attığı gollerle efsane haline gelen Oktay, IFFHS tarafından da yüzyılın Türk futbolcusu seçilmiştir.

16. Türkiye'nin UNESCO Dünya Mirası Listesi'ne alınan ilk kültürel varlığı aşağıdakilerden hangisidir?

• A) Göbekli Tepe
• B) Nemrut Dağı
• C) İstanbul'un Tarihi Alanları ✓
• D) Efes Antik Kenti
• E) Çatalhöyük

İstanbul'un Tarihi Alanları, 1985 yılında UNESCO Dünya Mirası Listesi'ne alınmıştır. Bu, Türkiye'den listeye alınan ilk kültürel varlıktır.

17. Aşağıdaki sporculardan hangisi Türkiye'nin olimpiyat tarihindeki ilk altın madalyasını kazanmıştır?

• A) Ahmet Kireçci
• B) Yaşar Doğu
• C) Hüseyin Akbaş
• D) Naim Süleymanoğlu ✓
• E) Halil Mutlu

Naim Süleymanoğlu, 1988 Seul Olimpiyat Oyunları'nda halter 60 kg kategorisinde altın madalya kazanarak Türkiye'ye olimpiyat tarihinin ilk altın madalyasını getirmiştir.

18. "Kuyucaklı Yusuf" adlı romanın yazarı kimdir?

• A) Sabahattin Ali ✓
• B) Reşat Nuri Güntekin
• C) Halide Edib Adıvar
• D) Peyami Safa
• E) Yakup Kadri Karaosmanoğlu

Kuyucaklı Yusuf, Türk edebiyatının önemli yazarlarından Sabahattin Ali'ye aittir. 1937 yılında yayımlanan bu roman, toplumsal eşitsizlikleri ve haksızlıkları konu almaktadır.

19. Türk sinemasında 'Yeşilçam' olarak bilinen film stüdyolarının bulunduğu sokak hangi şehirdedir?

• A) Adana
• B) Ankara
• C) Bursa
• D) İstanbul ✓
• E) İzmir

Yeşilçam, İstanbul'un Beyoğlu ilçesinde bulunan bir sokağın adıdır. Türk film endüstrisinin merkezi haline gelmesi nedeniyle Türk sineması bu isimle anılmaya başlanmıştır.

20. Aşağıdaki Türk ressamlardan hangisi 'empresyonizm' akımıyla tanınır ve 'İzlenimcilik'in Türkiye'deki öncülerinden kabul edilir?

• A) Nazmi Ziya Güran ✓
• B) Hikmet Onat
• C) İbrahim Çallı
• D) Avni Lifij
• E) Osman Hamdi Bey

Nazmi Ziya Güran, Türk empresyonizminin öncüsü olarak kabul edilir. Paris'te aldığı eğitimle empresyonist tekniği Türkiye'ye taşımış, ışık ve renk kullanımıyla öne çıkan tablolar yaratmıştır.

21. "Mona Lisa" tablosunun yaratıcısı Leonardo da Vinci'nin eseri hangi müzede sergilenmektedir?

• A) Uffizi Galerisi – Floransa
• B) Prado Müzesi – Madrid
• C) Louvre Müzesi – Paris ✓
• D) Hermitage Müzesi – St. Petersburg
• E) Metropolitan Müzesi – New York

Mona Lisa, Leonardo da Vinci tarafından 1503-1519 yılları arasında yapılmış olup günümüzde Fransa'nın Paris şehrindeki Louvre Müzesi'nde sergilenmektedir.

22. Türkiye'de ilk opera binası olarak kabul edilen Ankara Devlet Opera ve Balesi hangi yılda kurulmuştur?

• A) 1948 ✓
• B) 1936
• C) 1952
• D) 1940
• E) 1923

Ankara Devlet Opera ve Balesi 1948 yılında kurulmuştur. Türkiye'de operanın gelişiminde önemli rol oynayan bu kurum, batı müziği ve sahne sanatlarının yaygınlaşmasına katkı sağlamıştır.

23. Dünya genelinde en çok satan kitap türleri arasında ilk sırada yer alan ve her yıl milyonlarca kopyası basılan eser aşağıdakilerden hangisidir?

• A) Sefiller
• B) Harry Potter serisi
• C) Küçük Prens
• D) İncil ✓
• E) Don Kişot

İncil (Kutsal Kitap), dünya tarihinin en çok basılan ve dağıtılan kitabı olma özelliğini korumaktadır. Tahminlere göre beş milyarın üzerinde kopyası basılmıştır.

24. Aşağıdaki Türk müzisyenlerden hangisi 'Türk Beşleri' olarak bilinen besteciler grubundan biri değildir?

• A) Ulvi Cemal Erkin
• B) Münir Nurettin Selçuk ✓
• C) Cemal Reşit Rey
• D) Ahmet Adnan Saygun
• E) Necil Kazım Akses

Türk Beşleri; Cemal Reşit Rey, Hasan Ferit Alnar, Ulvi Cemal Erkin, Ahmet Adnan Saygun ve Necil Kazım Akses'ten oluşmaktadır. Münir Nurettin Selçuk ise Türk sanat müziğinin önemli bir yorumcusudur, bu gruba dahil değildir.

25. FIFA Dünya Kupası tarihinde en fazla şampiyonluk kazanan ülke hangisidir?

• A) Almanya
• B) Arjantin
• C) Brezilya ✓
• D) Fransa
• E) İtalya

Brezilya, 1958, 1962, 1970, 1994 ve 2002 yıllarında olmak üzere 5 kez FIFA Dünya Kupası şampiyonu olmuştur. Bu sayıyla tüm zamanların en fazla şampiyon olan ülkesidir.