TURKCE - deyim ve atasozleri (Bölüm 1)
TURKCE - deyim ve atasozleri (Bölüm 1)
"Ağzından baklayı çıkarmak" deyiminin anlamı aşağıdakilerden hangisidir?
Bu testteki tüm sorular ve cevapları (25 soru)
1. "Ağzından baklayı çıkarmak" deyiminin anlamı aşağıdakilerden hangisidir?
- A) Söz verip tutmamak
- B) Çok fazla yemek yemek
- C) Birini ikna etmeye çalışmak
- D) Gizlediği bir şeyi söylemek, açıkça konuşmak ✓
- E) Yanlış anlaşılmaya yol açmak
"Ağzından baklayı çıkarmak" deyimi, bir kimsenin gizlediği ya da söylemekten kaçındığı bir gerçeği sonunda açıkça ifade etmesi anlamına gelir. Örneğin: 'Sonunda ağzından baklayı çıkardı ve gerçeği anlattı.'
2. "Bin işim var." diyen bir kişinin durumunu en doğru biçimde anlatan atasözü hangisidir?
- A) El elden üstündür.
- B) Damlaya damlaya göl olur.
- C) İşleyen demir pas tutmaz. ✓
- D) Boş durma, iş bul.
- E) Derdini saklayan derman bulamaz.
"İşleyen demir pas tutmaz" atasözü, sürekli çalışan ve aktif olan birinin her zaman canlı ve üretken kalacağını anlatır. Pek çok işi olan ve çalışmayı seven bir kişinin durumunu yansıtır.
3. "Ayağını yorganına göre uzat" atasözüyle anlatılmak istenen düşünce aşağıdakilerden hangisidir?
- A) Çalışmadan başarıya ulaşılamaz.
- B) Her işi zamanında yapmak önemlidir.
- C) Erken uyuyup erken uyanmak sağlıklıdır.
- D) Kışın sıcak giyinmek gerekir.
- E) Gelirini göz önünde bulundurarak harcama yapmalısın. ✓
"Ayağını yorganına göre uzat" atasözü, kişinin gelirine, gücüne ve imkânlarına göre davranması gerektiğini; bütçesini aşan harcamalardan kaçınması gerektiğini öğütler.
4. "Kulağına küpe olsun" deyimiyle anlatılmak istenen aşağıdakilerden hangisidir?
- A) Birinin takı almasına yardımcı olmak
- B) Dikkatle dinlememek
- C) Duyduklarını başkasına anlatmak
- D) Birine sır vermek
- E) Yaşananlardan ders çıkararak bir daha aynı hatayı yapmamak ✓
"Kulağına küpe olsun" deyimi, yaşanan bir olayın ya da alınan bir dersin kişiye kalıcı bir uyarı niteliği taşımasını, bir daha aynı hatanın tekrarlanmamasını ifade eder.
5. Bir kimsenin başkasının işine gereksiz yere karışması durumunda kullanılabilecek atasözü aşağıdakilerden hangisidir?
- A) Tut kelin perçeminden.
- B) Herkes kendi işinin ustasıdır. ✓
- C) Her önüne gelen dağa çıkamaz.
- D) İt ürür, kervan yürür.
- E) Komşunun tavuğu komşuya kaz görünür.
"Herkes kendi işinin ustasıdır" atasözü, kişinin kendi alanında en iyi bilgiye sahip olduğunu ve başkalarının o işe karışmasının gereksiz ya da sakıncalı olabileceğini vurgular.
6. "Gözden ırak olan gönülden de ırak olur" atasözüyle anlatılmak istenen düşünce aşağıdakilerden hangisidir?
- A) Uzaktaki fırsatlar her zaman daha cazip görünür.
- B) Birbirini uzun süre görmeyen insanlar zamanla birbirinden uzaklaşır. ✓
- C) Ayrılıklar insanı güçlendirir.
- D) Sevilen kişiler için her türlü fedakârlık yapılmalıdır.
- E) Görmeden sevmek mümkün değildir.
"Gözden ırak olan gönülden de ırak olur" atasözü, görüşülmeyen, bir arada bulunulmayan kişilerin zamanla birbirinden duygusal olarak da uzaklaşacağını anlatır. Uzaklaşmanın ilişkileri soğuttuğunu vurgular.
7. "Baltayı taşa vurmak" deyiminin anlamı aşağıdakilerden hangisidir?
- A) Büyük bir başarı elde etmek
- B) İş yerini bırakmak
- C) Söz veya davranışıyla kendi zararına yol açmak ✓
- D) Yorucu bir işe girişmek
- E) Sert tepki vermek
"Baltayı taşa vurmak" deyimi, söylenen bir söz ya da yapılan bir davranış nedeniyle kişinin kendi zararına yol açması, kendi aleyhine bir duruma düşmesi anlamına gelir.
8. "Nasihat dinlemeyen" bir kişiyi anlatan en uygun atasözü hangisidir?
- A) Sabır acıdır meyvesi tatlıdır.
- B) Kendi düşen ağlamaz. ✓
- C) Büyüklerin sözünü tutan pişman olmaz.
- D) Körle yatan şaşı kalkar.
- E) Öfkeyle kalkan zararla oturur.
"Kendi düşen ağlamaz" atasözü, uyarılara ve nasihatlere kulak asmayıp kendi bildiği gibi hareket eden ve sonunda zarar gören kişinin şikâyet etme hakkı olmadığını anlatır.
9. "Pişmiş aşa su katmak" deyiminin anlamı aşağıdakilerden hangisidir?
- A) Tamamlanmış ya da sonuçlanmış bir işi bozmak, karıştırmak ✓
- B) Birinin başarısını küçümsemek
- C) Bir işe yeni birini dahil etmek
- D) Yapılan hatayı örtbas etmek
- E) Yemeği daha lezzetli hâle getirmek
"Pişmiş aşa su katmak" deyimi, düzene girmiş, sonuçlanmış veya tamamlanmak üzere olan bir işe müdahale ederek onu karıştırmak, bozmak anlamına gelir.
10. "Damlaya damlaya göl olur" atasözünün vermek istediği temel mesaj aşağıdakilerden hangisidir?
- A) Büyük işler büyük emek ister.
- B) Küçük ve önemsiz görünen şeyler zamanla büyük sonuçlar doğurur. ✓
- C) Doğayı korumak herkese düşen bir görevdir.
- D) Su en değerli kaynaktır.
- E) Sabırsız olan hiçbir zaman başaramaz.
"Damlaya damlaya göl olur" atasözü, küçük birikimlerin, çabaların ve katkıların zamanla büyük sonuçlara ulaştırabileceğini; sabır ve sürekliliğin gücünü vurgular.
11. "İpi kopmuş köpek gibi" serbest ve başıboş davranan birini anlatmak için aşağıdaki deyimlerden hangisi kullanılır?
- A) Ayakları yere basmamak
- B) Eline yüzüne bulaştırmak
- C) Başına buyruk hareket etmek ✓
- D) Gözü dönmek
- E) Eli boş dönmek
"Başına buyruk hareket etmek" deyimi, kimsenin söz dinlemeden, kendi istediği gibi, bağımsız ve kontrolsüz biçimde davranmak anlamına gelir. Sorudaki tanımla en uyumlu deyimdir.
12. "Rüzgâr ekmek fırtına biçmek" atasözüyle anlatılmak istenen düşünce aşağıdakilerden hangisidir?
- A) İyi davranışların karşılığı mutlaka iyi olur.
- B) Kötü ya da tehlikeli davranışların daha büyük kötülüklere yol açacağı. ✓
- C) Doğanın gücüne karşı durulamaz.
- D) Çevresine iyi davrananlar her zaman kazanır.
- E) Emek vermeden sonuca ulaşılamaz.
"Rüzgâr ekmek fırtına biçmek" atasözü, yapılan kötü eylem ya da davranışların daha büyük olumsuz sonuçlar doğuracağı anlamına gelir. Yaptıklarının bedelini daha ağır biçimde ödemek kaçınılmazdır.
13. "Gözünü budaktan sakınmamak" deyiminin anlamı aşağıdakilerden hangisidir?
- A) Dikkatsizce davranmak
- B) Çevresindeki tehlikeleri görmezden gelmek
- C) Hiçbir tehlikeden çekinmemek, gözü pek olmak ✓
- D) Çok meraklı olmak
- E) Her şeyi dikkatle incelemek
"Gözünü budaktan sakınmamak" deyimi, tehlike karşısında geri adım atmamak, hiçbir şeyden korkmadan cesurca davranmak, gözü pek olmak anlamına gelir.
14. Bir kimsenin uzun süre sonra eski hâline döndüğünü ve değişmediğini anlatmak için kullanılan atasözü hangisidir?
- A) Kurt yaşlanır ama huyundan vazgeçmez. ✓
- B) Alışkanlık ikinci bir doğadır.
- C) Her gün yeni bir başlangıçtır.
- D) Ağaç yaşken eğilir.
- E) İnsan değişir ama geçmiş değişmez.
"Kurt yaşlanır ama huyundan vazgeçmez" atasözü, insanların ya da varlıkların doğalarında olan alışkanlıklarını ve özelliklerini değiştirmediklerini, ne kadar zaman geçerse geçsin eski huylarına döndüklerini anlatır.
15. "Taşıma suyla değirmen dönmez" atasözünün anlamı aşağıdakilerden hangisidir?
- A) Başkalarından beklenen yardım her zaman gelmez.
- B) Çok yorulmadan büyük işler yapılamaz.
- C) İnsan kendi toprağında çalışmalıdır.
- D) Emek verilmeden para kazanılamaz.
- E) Dışarıdan sağlanan geçici desteklerle kalıcı başarı elde edilemez. ✓
"Taşıma suyla değirmen dönmez" atasözü, dışarıdan getirilen, kendi öz kaynağına dayanmayan geçici desteklerle bir işin ya da kurumun uzun vadede ayakta kalamayacağını; kalıcı başarı için öz kaynaklara ihtiyaç olduğunu anlatır.
16. "Boş ver" deyiminin anlamı aşağıdakilerden hangisidir?
- A) Aldırış etmemek, önem vermemek ✓
- B) Bir şeyi boşaltmak
- C) Bir şeyi unutmak
- D) Konuyu değiştirmek
- E) Boş bir yere gitmek
"Boş ver" deyimi, bir şeye aldırış etmemek, umursamamak anlamında kullanılır. Örneğin: "Onun dediklerine boş ver, önemli değil."
17. "Zaman geçirmek" deyimi aşağıdaki cümlelerin hangisinde doğru anlamıyla kullanılmıştır?
- A) Sabahleyin zaman geçirerek işe gitti.
- B) Yolda zaman geçirirken kayboldu.
- C) Arkadaşlarıyla güzel zaman geçirdi. ✓
- D) Saati tamir etmek için zaman geçirdi.
- E) Ders çalışmak için zaman geçirmeye karar verdi.
"Zaman geçirmek" deyimi, belirli bir süreyi bir etkinlikle ya da birinin yanında hoşça geçirmek anlamına gelir. B şıkkında bu anlam doğru biçimde kullanılmıştır.
18. "Ağzı sıkı" deyimiyle anlatılmak istenen kişi aşağıdakilerden hangisidir?
- A) Yalan söyleyen biri
- B) Konuşmakta güçlük çeken biri
- C) Sır saklayan, duyduğunu başkasına aktarmayan biri ✓
- D) Az konuşan, sessiz biri
- E) Yavaş yiyen biri
"Ağzı sıkı" deyimi, duyduğu ya da bildiği şeyleri başkalarına söylemeyen, sır saklayan kişiyi tanımlar. Az konuşmak ile karıştırılmamalıdır; burada önemli olan bilgiyi gizli tutmaktır.
19. "Taşıma suyla değirmen dönmez" atasözünün vermek istediği mesaj aşağıdakilerden hangisidir?
- A) Değirmenler yalnızca nehir kenarına kurulmalıdır.
- B) Su olmadan hiçbir iş yapılamaz.
- C) Yabancı kaynaklara dayanan işler sürdürülemez. ✓
- D) Her işte emek gereklidir.
- E) Suyu taşımak çok zor bir iştir.
Bu atasözü, dışarıdan sağlanan geçici destekle kalıcı bir başarı elde edilemeyeceğini anlatır. Kendi öz kaynaklarına dayanmayan işlerin uzun ömürlü olmayacağını vurgular.
20. "Kulağı delik" deyimi hangi anlama gelir?
- A) İşitme sorunu olan
- B) Müzikten anlayan
- C) Başkalarının konuşmalarını dinlemeyi sevmeyen
- D) Her şeyi duyup öğrenen, uyanık ✓
- E) Gürültüyü seven
"Kulağı delik" deyimi, etrafında olan biteni dikkatle takip eden, her şeyi fark eden ve öğrenen, uyanık kişiler için kullanılır.
21. "Damlaya damlaya göl olur" atasözü hangi durumu en iyi açıklar?
- A) Suyu israf etmemek gerektiği
- B) Küçük birikimlerin zamanla büyük sonuçlar doğurması ✓
- C) Büyük işlerin büyük çabalar gerektirmesi
- D) Yağmurun gölü doldurması
- E) Doğanın gücü karşısında insanın acizliği
"Damlaya damlaya göl olur" atasözü, küçük ve düzenli çabaların ya da birikimlerin zaman içinde büyük sonuçlara ulaştıracağını anlatır. Sabır ve istikrarın önemini vurgular.
22. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde "ele vermek" deyimi doğru kullanılmıştır?
- A) Çocuk topunu arkadaşına ele verdi.
- B) Pazarda aldığı malları eve ele vererek taşıdı.
- C) Öğretmen ödevleri öğrencilere ele verdi.
- D) Birinin gizli bir durumunu başkalarına bildirmek için ele verdi. ✓
- E) Maçta topu kaptırarak rakibe ele verdi.
"Ele vermek" deyimi, birinin gizli kalması gereken bir durumunu ihbar etmek, ifşa etmek anlamına gelir. B şıkkı bu anlamı tam olarak yansıtmaktadır.
23. "Kaz gelen yerden tavuk esirgenmez" atasözünün anlamı aşağıdakilerden hangisidir?
- A) Büyük kazanç sağlanan yerden küçük fedakârlık yapılmalıdır. ✓
- B) Kümes hayvanlarının değeri bilinmelidir.
- C) Büyük çıkar sağlamak için küçük çıkarlardan vazgeçilmemelidir.
- D) Hayvan ticaretinde kazanç önemlidir.
- E) Köylüler hayvanlarına iyi bakmalıdır.
Bu atasözü, büyük bir kazanç ya da fayda sağlayan bir ilişkide ya da ortamda, küçük bir fedakârlık yapmaktan kaçınılmaması gerektiğini ifade eder. Uzun vadeli kazanç için kısa vadeli maliyete katlanmak gerekir.
24. "Gözü açık" deyiminin anlamı aşağıdakilerden hangisidir?
- A) Çevresini iyi gören
- B) Uykusuzluktan gözleri açık kalan
- C) Sabahları erken kalkan
- D) Geniş bir görüş açısına sahip olan
- E) Tetikte olan, dikkatli ve uyanık ✓
"Gözü açık" deyimi, dünyayı tanıyan, her şeyin farkında olan, aldatılmayan, uyanık kişi anlamında kullanılır. "Gözü açık biri" kolayca kandırılmaz.
25. "Dost başa, düşman ayağa bakar" atasözü en iyi hangi durum için kullanılır?
- A) Gerçek dostların iyi niyetle yaklaşırken düşmanların fırsat kolladığı ✓
- B) İnsanların birbirini aşağıdan yukarı incelemesi
- C) Dostların her zaman yanımızda olduğu
- D) Ayakkabının önemini anlatan bir deyiş
- E) Düşmanların her zaman altta kaldığı
Bu atasözü, gerçek dostun insanın değerini ve iyiliğini gözettiğini, düşmanın ise zayıf noktalarını ve hatalarını aradığını anlatır. Dost ile düşman arasındaki niyet farkını vurgular.