Karma Test 14

1. Aşağıdaki dağlar oluşum kökenlerine göre (Kıvrımlı, Kırıklı, Volkanik) sınıflandırıldığında hangisi diğerlerinden farklı bir grupta yer alır?

• A) Canik Dağları ✓
• B) Hasan Dağı
• C) Kula Tepeleri
• D) Nemrut Dağı

Nemrut, Hasan Dağı ve Kula tepeleri volkanik kökenli dağlarken; Orta Karadeniz'deki Canik Dağları kıvrımlı (orojenik) dağlar grubundadır.

2. Türkiye'nin sınır kapıları, bulundukları il ve açıldıkları komşu ülke eşleştirmeleriyle ilgili verilen aşağıdaki maddelerden hangileri yanlıştır? I. Şırnak – Habur - Irak II. Iğdır – Kapıkule - Ermenistan III. Hakkari – Üzümlü - Irak IV. Artvin - Uzunköprü - Gürcistan

• A) I ve II
• B) I ve III
• C) II ve IV ✓
• D) III ve IV

Kapıkule sınır kapısı Edirne ilinde yer alır ve Bulgaristan'a açılır. Uzunköprü sınır kapısı da Edirne'dedir ve Yunanistan'a açılan bir demiryolu kapısıdır. Dolayısıyla II ve IV numaralı eşleştirmeler yanlıştır. Habur (Şırnak) ve Üzümlü (Hakkari) sınır kapısı eşleştirmeleri ise doğrudur.

3. Artvin'de Hopa ve Borçka ilçelerini birbirine bağlayarak ulaşımı kolaylaştıran tünel aşağıdakilerden hangisidir?

• A) Cankurtaran ✓
• B) Ovit
• C) Salmankaş
• D) Orhangazi

Artvin Hopa-Borçka arasında yer alan Cankurtaran Tüneli, bölgedeki zorlu geçidi güvenli hale getiren önemli bir projedir.

4. Karstik kayaçların çözünmesiyle oluşan geniş düzlüklere 'polye ovası' (gölova) denir. Buna göre aşağıdakilerden hangisi polye ovası değildir?

• A) Silifke ✓
• B) Tefenni
• C) Korkuteli
• D) Elmalı

Elmalı, Tefenni ve Korkuteli karstik (polye) ovalardır. Mersin-Silifke Ovası ise Göksu Nehri'nin oluşturduğu bir delta ovasıdır.

5. Aşağıda verilen toprak tiplerinden hangisi, farklı bir grup (Zonal, Azonal, İntrazonal) içerisinde değerlendirilir?

• A) Lös
• B) Alüvyal
• C) Rendzina ✓
• D) Regosol

Alüvyal, Regosol ve Lös dış kuvvetlerle taşınmış 'Azonal' topraklardır. Rendzina ise ana kayanın etkili olduğu 'İntrazonal' (Kalsimorfik) gruptadır.

6. Aşağıda verilen göllerden hangisi oluşumuna göre diğerlerinden farklıdır (Alüvyal set gölüdür)?

• A) Manyas
• B) Mogan ✓
• C) İznik
• D) Ulubat

Manyas, Ulubat ve İznik gölleri tektonik oluşumluyken; Mogan Gölü bir alüvyal set gölüdür.

7. “Güzel Atlar Ülkesi” olarak nitelendirilen tarihi ve turistik yer aşağıdakilerden hangisinde doğru olarak verilmiştir?

• A) Trabzon Altındere Vadisi
• B) Nevşehir Kapadokya ✓
• C) Çanakkale Truva Kenti
• D) Artvin Camili Milli Parkı

Kapadokya ismi Pers dilinde 'Katpatuka' yani 'Güzel Atlar Ülkesi' anlamına gelmektedir.

8. Tunceli, Hakkari ve Ağrı gibi bitki örtüsü cılız, eğim ve engebenin yüksek olduğu, kar yağışının yoğun olduğu yerlerde hangi doğal afet daha sık görülür?

• A) Tornado
• B) Çığ ✓
• C) Erozyon
• D) Heyelan

Yüksek eğim ve yoğun kar yağışının birleştiği Doğu Anadolu illerimizde en riskli doğal afetlerden biri çığdır.

9. Türkiye'deki dağların genel olarak doğu-batı yönlü uzanış göstermesinin temel nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

• A) Türkiye'nin kuzey ve güneyden gelen levha baskılarına maruz kalması ✓
• B) Epirojenik olayların çok sık görülmesi
• C) Genç oluşumlu bir yapıya sahip olması
• D) Üçüncü jeolojik zamanda orojenik hareketlerin tamamlanması

Avrasya ve Afrika (Arap) levhalarının Türkiye'yi kuzey-güney yönlü sıkıştırması sonucunda dağ sıralarımız doğu-batı doğrultusunda kıvrılarak veya kırılarak oluşmuştur.

10. Türkiye’nin nüfus dağılışını etkileyen aşağıdaki faktörlerden hangisi beşeri (insan kaynaklı) bir faktördür ve doğal koşullara dayandırılamaz?

• A) İklim
• B) Yer Şekilleri
• C) Toprak Yapısı
• D) Madencilik ✓

Yer şekilleri, iklim ve toprak yapısı doğal (fiziki) faktörlerdir. Madencilik ise ekonomik bir faaliyet olup beşeri (ekonomik) faktörler sınıfına girer.

11. TÜİK verileri doğrultusunda, Türkiye'de en çok 'Koyun' ve en çok 'Sığır' yetiştirilen iller aşağıdakilerin hangisinde doğru eşleştirilmiştir?

• A) Ağrı - Sivas
• B) Ankara - Trabzon
• C) Konya - Rize
• D) Van - Konya ✓

TÜİK verilerine göre genellikle Türkiye'de en fazla koyun Van'da, en fazla sığır (büyükbaş) ise Konya'da bulunmaktadır.

12. Aşağıda verilen yerlerden hangisi ülkemizin en uç noktalarının açıklanmasında kullanılmaz?

• A) İnceburun
• B) Karşıyaka ✓
• C) Dilucu
• D) Avlaka Burnu

Türkiye'nin en uç noktaları; Kuzeyde İnceburun, Güneyde Topraktutan Köyü, Doğuda Dilucu (Umut Burnu) ve Batıda Avlaka Burnu'dur. Karşıyaka bu noktalar arasında yer almaz.

13. Aşağıdaki bitki türlerinden hangisi maki elemanlarından biri değildir?

• A) Katran Ardıcı
• B) Sakız
• C) Mersin
• D) Yavşan Otu ✓

Yavşan otu, iç bölgelerimizde yaygın olan bir step (bozkır) bitkisidir. Diğerleri ise Akdeniz iklimine özgü maki türleridir.

14. Egeid karasının çökmesi, Kıbrıs Adası'nın İskenderun körfezinden ayrılması ve ilk insanların ortaya çıkması hangi jeolojik zamanda meydana gelmiştir?

• A) Paleozoik (1. Zaman)
• B) Senozoik (3. Zaman)
• C) Mezozoik (2. Zaman)
• D) Kuaterner (4. Zaman) ✓

Ege Denizi'nin oluşumu, İstanbul ve Çanakkale boğazlarının açılması ve insanın ortaya çıkışı en son jeolojik zaman olan Kuaterner'de gerçekleşmiştir.

15. Aşağıdaki göllerden hangisi oluşum bakımından (Tektonik) diğerlerinden (Heyelan Set Gölleri) farklı bir özelliğe sahiptir?

• A) Yedigöller
• B) Manyas ✓
• C) Tortum
• D) Abant

Yedigöller, Tortum ve Abant gölleri heyelanların akarsu önünü kapatmasıyla oluşmuştur. Manyas Gölü ise fay hatlarına bağlı çöküntü alanlarında oluşan tektonik bir göldür.

16. Sulak alanların korunmasını amaçlayan Ramsar Sözleşmesi kapsamında Türkiye'de koruma altına alınan yerlerden biri aşağıdakilerden hangisidir?

• A) Mogan Gölü
• B) Nemrut Kalderası ✓
• C) Sapanca Gölü
• D) Abant Gölü

Nemrut Kalderası (Bitlis), 2013 yılında Türkiye'nin Ramsar listesine dahil edilen önemli sulak alanlarından biridir.

17. Dünyanın en büyük ikinci kanyonu ve Türkiye'nin en derin kanyonu sırasıyla hangileridir?

• A) Ulubey – Valla ✓
• B) Saklıkent – Göksu
• C) Cehennem Deresi – İnceğiz
• D) Çatak – Göynük

Uşak'taki Ulubey Kanyonu dünyanın en büyük ikinci kanyonu kabul edilirken; Kastamonu'daki Valla Kanyonu Türkiye'nin en derin ve geçilmesi en zor kanyonlarından biridir.

18. Türkiye’nin 2009 yılında bu ağa dahil olan ilk 'Sakin Şehir' (Cittaslow) unvanına sahip yerleşimi aşağıdakilerden hangisidir?

• A) Şavşat
• B) Vize
• C) Mudurnu
• D) Seferihisar ✓

İzmir'in Seferihisar ilçesi, 2009 yılında Türkiye'nin ilk Cittaslow (Sakin Şehir) şehri seçilmiştir.

19. 2019 yılının ilkbaharında Ordu'nun Aybastı ilçesinde meydana gelen, yerleşim yerlerini ve binaları tehdit eden doğal afet hangisidir?

• A) Deprem
• B) Çığ
• C) Heyelan ✓
• D) Erozyon

Karadeniz'in bol yağışlı ve eğimli yapısı nedeniyle Ordu-Aybastı'da 2019 yılında büyük bir heyelan felaketi yaşanmıştır.

20. Küre (Kastamonu), Maden (Elazığ) ve Ergani (Diyarbakır) gibi merkezlerde ortak olarak çıkarılan ve işletilen maden aşağıdakilerden hangisidir?

• A) Demir
• B) Bor
• C) Krom
• D) Bakır ✓

Sayılı merkezlerin tamamı Türkiye'nin en önemli bakır çıkarım ve işleme sahalarıdır.

21. - Samsun-Bolu-İstanbul üçgeni içindedir. - Devamlı bir yerleşmedir. - Batı Karadeniz'de yaygındır. Yukarıda özellikleri verilen köy altı yerleşmesi aşağıdakilerden hangisidir?

• A) Divan ✓
• B) Dalyan
• C) Yayla
• D) Mezra

Divan yerleşmeleri, genellikle Batı Karadeniz'de (Samsun, Bolu, İstanbul hattı) görülen ve birkaç mahallenin birleşmesiyle oluşan kalıcı yerleşmelerdir.

22. Uluslararası bir belediyeler birliği hareketi olan ve 'Sakin Şehir' anlamına gelen 'Cittaslow' ağında aşağıdakilerden hangisinin ünvanı bulunmamaktadır?

• A) Şavşat
• B) Göynük
• C) Kartepe ✓
• D) Gerze

Şavşat, Göynük ve Gerze sakin şehir (Cittaslow) listesinde yer alırken, Kartepe bu listede bulunmamaktadır.

23. 2019 yılı TÜİK verilerine göre Türkiye'nin yaklaşık toplam nüfusu ne kadardır?

• A) 80 Milyon
• B) 85 Milyon
• C) 83 Milyon ✓
• D) 87 Milyon

2019 yılı itibariyle Türkiye'nin nüfusu yaklaşık 83 milyon (83.154.997) olarak kayıtlara geçmiştir.

24. Türkiye'nin yer şekilleriyle ilgili verilen; I. Türkiye genç oluşumlu olduğu için depremsellik yoğun bir ülkedir. II. Karadeniz ve Akdeniz'de dağların kıyıya paralel uzanması geçitlerin (Zigana, Kop, Gülek vb.) önemini artırmıştır. III. Dağların doğu-batı uzanışlı olmasının sebebi kuzey-güney yönlü levha baskılarıdır. bilgilerinden hangileri doğrudur?

• A) I, II ve III ✓
• B) Yalnız I
• C) I ve III
• D) I ve II

Türkiye'de dağlar genellikle kuzey ve güneyden gelen levha hareketlerinin sıkıştırmasıyla doğu-batı yönünde uzanmıştır. Bu yapı depremselliği etkilerken, kıyı bölgelerinde ulaşımın geçitlerle sağlanmasına neden olmuştur.

25. Hayvancılık faaliyetleri için kullanılan ve mevsimlik göçlerle çıkılan, Türkiye'nin en yaygın 'geçici' köy altı yerleşmesi hangisidir?

• A) Mahalle
• B) Mezra
• C) Yayla ✓
• D) Çiftlik

Yaylalar, Türkiye'de en yaygın görülen, yazın hayvancılık veya dinlenme amacıyla çıkılan geçici yerleşmelerdir.