Karma Test 4

1. Büyükbaş (mera) hayvancılığı en çok hangi bölgede gelişmiştir?

• A) Ege Bölgesi
• B) Akdeniz Bölgesi
• C) Doğu Anadolu Bölgesi ✓
• D) Marmara Bölgesi

Doğu Anadolu Bölgesi (Erzurum-Kars Platosu), yaz yağışlarıyla yeşeren gür çayırları sayesinde büyükbaş mera hayvancılığı için en elverişli bölgedir.

2. Zeytin, üzüm ve incir tarımı en çok hangi bölgemizde yoğunlaşmıştır?

• A) Ege Bölgesi ✓
• B) Karadeniz Bölgesi
• C) Doğu Anadolu Bölgesi
• D) İç Anadolu Bölgesi

Bu üç ürün (zeytin, üzüm, incir) Akdeniz iklimine özgüdür ve en yoğun olarak Ege Bölgesi'nde (Aydın, Manisa, İzmir) yetiştirilir.

3. Türkiye'de nüfusun dağılışını etkileyen en önemli beşeri (insani) faktör nedir?

• A) İklim ve yer şekilleri
• B) Turizm faaliyetleri
• C) Sanayi, ticaret ve ulaşım gibi ekonomik faaliyetler ✓
• D) Bitki örtüsü

İklim ve yer şekilleri en önemli doğal faktörlerdir. Ancak nüfusun Marmara gibi bölgelerde toplanmasının temel nedeni sanayi, ticaret ve iş imkanları gibi beşeri ve ekonomik faktörlerdir.

4. Batı ve Doğu Karadeniz'de kıyıda dağınık Orta Karadeniz'de ise toplu yerleşmelerin görülmesi aşağıdakilerden hangisi ile açıklanabilir?

• A) İklim özellikleri
• B) Bitki örtüsü
• C) Yer şekilleri ✓
• D) Yağış rejimi

Yerleşme dokusunu (dağınık/toplu) belirleyen en temel faktör yer şekilleri (engebe/düzlük) ve su kaynaklarıdır.

5. Güneydoğu Anadolu Bölgesi'nde demir-çelik fabrikası yapılmak istendiğinde aşağıdakilerden hangisine ihtiyaç duyulacağı söylenebilir?

• A) Demir yolu ulaşımına
• B) Taş kömürüne ✓
• C) Su kaynaklarına
• D) Elektrik enerjisine

Demir-çelik üretimi için yüksek ısıya ihtiyaç vardır ve bu ısı enerjisi taş kömüründen sağlanır. Bölgede taş kömürü olmadığı için bu kaynağa ihtiyaç duyulur.

6. Türkiye'de tarımsal nüfus yoğunluğunun en fazla olduğu bölüm Doğu Karadeniz'dir. Aşağıdakilerden hangisi bu durumun nedenleri arasında yer almaz?

• A) Nüfus yoğunluğunun az olması ✓
• B) Endüstrinin gelişmemesi
• C) Tarım alanlarının az olması
• D) Arazinin dağlık olması

Tarımsal nüfus yoğunluğu = Tarımla uğraşan nüfus / Tarım alanı. Doğu Karadeniz'de tarım alanları çok dardır, bu yüzden yoğunluk YÜKSEK çıkar. Nüfus yoğunluğunun az olması bu durumun nedeni değildir.

7. Türkiye'de küçükbaş hayvancılığın (koyun) en yoğun olduğu bölge hangisidir?

• A) Karadeniz Bölgesi
• B) Akdeniz Bölgesi
• C) İç Anadolu Bölgesi ✓
• D) Marmara Bölgesi

İç Anadolu Bölgesi, geniş bozkır (step) bitki örtüsü nedeniyle küçükbaş (koyun) hayvancılığının en yoğun yapıldığı coğrafi bölgedir. İl bazında en çok koyun sayısı Van'da (Doğu Anadolu) yer alsa da, bölge bazında toplamda İç Anadolu liderdir. Doğru cevap C seçeneğidir.

8. Türkiye'nin en fazla ihracat yaptığı ürün grubu hangisidir?

• A) Otomotiv ✓
• B) Tekstil
• C) Gıda
• D) Kimya

Otomotiv sektörü, Türkiye'nin en fazla ihracat yaptığı ürün grubu olup, Avrupa ülkelerine yoğun bir şekilde ihracat yapılmaktadır.

9. Türkiye'de dağınık yerleşmelere daha çok Karadeniz Bölgesi'nin Doğu Karadeniz Bölümü, Akdeniz Bölgesi'nin Antalya Bölümü ve Ege Bölgesi'nin Menteşe yörelerinde rastlanır. Bu durum sözü edilen yörelerin hangi yönden benzer olmalarıyla açıklanabilir?

• A) Nem oranları
• B) Yer şekilleri ✓
• C) Bitki örtüleri
• D) Yer altı zenginlikleri

Dağınık yerleşmelerin görüldüğü bu bölgelerin ortak özelliği arazinin engebeli ve dağlık (yer şekilleri) olmasıdır.

10. Türkiye'de 'tahıl ambarı' olarak bilinen ve buğday üretiminde lider olan bölge hangisidir?

• A) Güneydoğu Anadolu Bölgesi
• B) Marmara Bölgesi
• C) Ege Bölgesi
• D) İç Anadolu Bölgesi ✓

İç Anadolu Bölgesi, geniş düzlükleri (Konya Ovası) ve karasal iklimi ile Türkiye'nin buğday ve arpa gibi tahıl üretim merkezidir.

11. Türkiye'nin en büyük havalimanı hangisidir?

• A) Sabiha Gökçen Havalimanı
• B) İstanbul Havalimanı ✓
• C) Antalya Havalimanı
• D) Esenboğa Havalimanı

İstanbul Havalimanı, uluslararası uçuşlara ev sahipliği yapan (HUB), yolcu kapasitesi ve alanı bakımından Türkiye'nin en büyük havalimanıdır.

12. İç Anadolu Bölgesi'nin doğal bitki örtüsünün Antropojen step (insan tahribiyle oluşmuş bozkır) olduğunu aşağıdakilerden hangisi kanıtlar?

• A) Yıllık yağış miktarının oldukça yetersiz olması
• B) Günlük ve yıllık sıcaklık farklarının fazla olması
• C) Yaz aylarında şiddetli buharlaşmanın görülmesi
• D) Bozkırlar içinde orman kalıntılarına rastlanması ✓

Bozkırın içinde yer yer tek tük ağaç kümelerine veya koruluklara rastlanması, oranın eskiden orman olduğunu ancak tahrip edilerek bozkıra dönüştüğünü (antropojen) kanıtlar.

13. Aşağıdakilerden hangisi Doğu Anadolu Bölgesi'nin diğer bölgelere göç göndermesinin nedenlerinden biri olduğu söylenemez?

• A) Yer altı kaynaklarının yetersizliği ✓
• B) Sanayi tesislerinin yetersizliği
• C) Karasal iklimin görülmesi
• D) Ulaşımın gelişmeyişi

Doğu Anadolu yer altı kaynakları bakımından (maden) Türkiye'nin en zengin bölgesidir. Göçün nedeni kaynak yokluğu değil, bu kaynakların yeterince işlenememesidir (ekonomik).

14. I. Ulaşımın en fazla geliştiği bölgedir. II. Kıyı uzunluğu en fazla olan bölgedir. III. Kıta sahanlığının en dar olduğu bölgedir. IV. Seracılığın en fazla geliştiği bölgedir. Yukarıda özellikleri verilen bölgeler aşağıdakilerden hangisinde sırasıyla doğru olarak verilmiştir?

• A) Akdeniz - Ege - Karadeniz - Marmara
• B) Marmara - Akdeniz - Ege - Doğu Anadolu
• C) İç Anadolu - Karadeniz - Marmara - Ege
• D) Marmara - Ege - Karadeniz - Akdeniz ✓

Ulaşım: Marmara, Kıyı Uzunluğu: Ege, Kıta Sahanlığı Dar: Karadeniz, Seracılık: Akdeniz.

15. Türkiye'nin en büyük ikinci tatlı su gölü hangisidir?

• A) Tuz Gölü
• B) Eğirdir Gölü ✓
• C) Beyşehir Gölü
• D) Van Gölü

Beyşehir Gölü (Konya/Isparta), Türkiye'nin en büyük tatlı su gölüdür. Eğirdir Gölü ise ikinci en büyük tatlı su gölüdür.

16. Türkiye'nin en büyük kapalı çarşısı hangisidir?

• A) Mısır Çarşısı
• B) Kapalıçarşı ✓
• C) Kemeraltı Çarşısı
• D) Samanpazarı

Kapalıçarşı, İstanbul'da yer alır ve 4000'den fazla dükkânıyla dünyanın en büyük ve en eski kapalı çarşılarından biridir.

17. Karadeniz Bölgesi'nde nadasa bırakılan tarım topraklarının oranı, İç Anadolu ve Güneydoğu Anadolu'ya göre çok daha azdır. Bu durum Karadeniz Bölgesi'nin hangi özelliğiyle açıklanabilir?

• A) Tarım yöntemleriyle
• B) Yağış rejimiyle ✓
• C) Yetiştirilen tarım ürünleri ile
• D) Tarımla uğraşan insan sayısı ile

Nadas, toprağın nem biriktirmesi için boş bırakılmasıdır. Karadeniz'de her mevsim yağış (düzenli yağış rejimi) olduğu için nadasa ihtiyaç duyulmaz.

18. Doğu Karadeniz Bölümü'nün kıyı kesimlerinin nüfus yoğunluğunun iç kesimlerden fazla olması, iç kesimlerin aşağıdaki özelliklerden hangisi bakımından farklı olmasıyla açıklanamaz?

• A) İklim şartları
• B) Doğum oranları ✓
• C) Ulaşım olanakları
• D) Ekonomik faaliyet çeşitliliği

Kıyı ile iç kesim arasındaki nüfus farkı iklim, ulaşım ve ekonomiye bağlıdır. Doğum oranlarının iç kesimlerde farklı olması bu yoğunluk farkının temel sebebi değildir.

19. Yaz aylarında serinlemek ve hayvancılık yapmak için çıkılan 'yayla' kültürü en çok hangi iki bölgemizde yaygındır?

• A) Ege ve Marmara
• B) İç Anadolu ve Güneydoğu Anadolu
• C) Karadeniz ve Akdeniz ✓
• D) Doğu Anadolu ve Ege

Yayla kültürü, dağlık alanların (Toroslar ve Kuzey Anadolu Dağları) bulunduğu Akdeniz ve Karadeniz bölgelerinde çok yaygındır.

20. Güneydoğu Anadolu Projesi ile birlikte sulama olanaklarının artması yöre topraklarının kullanımında belirgin değişmeler oluşturacaktır. Sulamayla birlikte otlakların da tarım alanlarına dönüştürülmesi ile aşağıdaki endüstri kollarından hangisinin bu durumdan daha fazla olumsuz etkilenmesi beklenir?

• A) Yağ endüstrisi
• B) Yünlü dokuma endüstrisi ✓
• C) Pamuklu dokuma endüstrisi
• D) Tahıla dayalı besin endüstrisi

Otlakların azalması küçükbaş hayvancılığı (koyun) olumsuz etkiler, bu da yün üretiminin azalmasına ve yünlü dokuma endüstrisinin olumsuz etkilenmesine yol açar.

21. Aşağıdakilerden hangisi Türkiye'de bulunan akarsuların özelliklerinden biri değildir?

• A) Denge profiline ulaşmamışlardır
• B) Ulaşım ve taşımacılıkta faydalanılmaz
• C) Derine doğru aşındırma yaparlar
• D) Akarsular genelde ülkemizde dengeli dağılmıştır ✓

Türkiye'deki akarsular ülke geneline dengeli dağılmamıştır. Karadeniz ve Doğu Anadolu gibi bölgelerde yoğunlaşırken, İç Anadolu ve Güneydoğu'da daha azdır.

22. Türkiye'nin en büyük barajı (göl alanı ve kurulu güç) hangisidir?

• A) Atatürk Barajı ✓
• B) Keban Barajı
• C) Karakaya Barajı
• D) Hirfanlı Barajı

Atatürk Barajı, Güneydoğu Anadolu Projesi (GAP) kapsamında inşa edilmiş ve enerji üretimi ile sulamada önemli bir rol oynamaktadır.

23. Türkiye'nin denizleriyle ilgili aşağıdaki bilgilerden hangisi yanlıştır?

• A) Deniz ürünlerinin %80'i Karadeniz'den elde edilmektedir.
• B) Tuzluluk oranı en yüksek deniz Akdeniz'dir.
• C) En sığ kıyılar Marmara Denizi kıyılarıdır. ✓
• D) Gerçek kıyı uzunluğu en fazla olan deniz Ege'dir.

En sığ kıyılar (derinliğin en az olduğu) Marmara değil, Ege Denizi'dir.

24. Otomotiv sanayisinin (Bursa, Kocaeli) en yoğun olduğu bölge hangisidir?

• A) Ege Bölgesi
• B) Marmara Bölgesi ✓
• C) Akdeniz Bölgesi
• D) İç Anadolu Bölgesi

Marmara Bölgesi, ana ve yan sanayi tesisleriyle (pazar, ulaşım ve iş gücü avantajları) Türkiye otomotiv sanayisinin merkezidir.

25. Doğu Anadolu Bölgesi'nde; Tarım alanlarının azlığı, Ulaşımın zor olması, Karasal iklim özelliklerinin görülmesi gibi özelliklerin aşağıda verilenlerden hangisine neden olduğu söylenebilir?

• A) Bölge dışına yoğun göç yaşanmasına ✓
• B) Yer altı kaynaklarının fazla olmasına
• C) Tarımsal ürün çeşidinin artmasına
• D) Metalürji sanayinin gelişmesine

Olumsuz fiziki ve ekonomik şartlar, bölge halkını göçe zorlayan en önemli itici faktörlerdir.