Karma Test 9

1. Hitit İmparatorluğu'nun başkenti olan Hattuşa antik kenti hangi ilimizdedir?

• A) Ankara
• B) Çorum ✓
• C) Yozgat
• D) Kayseri

Çorum'un Boğazkale ilçesinde yer alan Hattuşa, Hitit İmparatorluğu'nun başkenti olarak UNESCO Dünya Mirası Listesi'nde yer almaktadır.

2. Türkiye'nin en büyük hidroelektrik santrali hangi barajda yer almaktadır?

• A) Keban Barajı
• B) Atatürk Barajı ✓
• C) Karakaş Barajı
• D) Deriner Barajı

Atatürk Barajı, Türkiye'nin en büyük hidroelektrik santraline (kurulu güç) sahiptir ve Güneydoğu Anadolu Bölgesi'nde yer alır.

3. Kıyıların gerçek uzunluğu ile kuş uçumu uzunluğu arasındaki farkın fazla olması kıyının girintili çıkıntılı olmasıyla ilgilidir. Aşağıdaki verilen merkezler arasındaki kıyıda bu farkın daha fazla olduğu söylenebilir?

• A) Sinop İnceburun - Ordu Yason Burnu
• B) Kırklareli İğneada - İstanbul Şile
• C) Adana Karataş Burnu - Mersin Anamur Burnu
• D) Muğla Fethiye - Aydın Kuşadası ✓

Dağların kıyıya dik uzandığı Ege kıyılarında (Muğla-Fethiye ile Aydın-Kuşadası arası) girinti çıkıntı çok fazladır ve gerçek uzunluk ile kuş uçumu uzunluk farkı en yüksektir.

4. Sularını denizlere veya okyanuslara ulaştırabilen akarsu havzalarına açık havza, ulaştıramayıp göllere dökülen veya kuruyan havzalara ise kapalı havza denir. Buna göre aşağıda verilen akarsulardan hangisinin havza özelliği diğerlerinden farklıdır (kapalı havza özelliği taşır)?

• A) Çoruh
• B) Aras ✓
• C) Dalaman
• D) Yeşilırmak

Aras Nehri sularını kapalı bir havza olan Hazar Gölü'ne döktüğü için kapalı havza özelliği taşır. Çoruh (Karadeniz), Dalaman (Akdeniz) ve Yeşilırmak (Karadeniz) ise sularını açık denizlere ulaştırdıkları için açık havzadır.

5. Türkiye'de 'tarihi sıfır noktası' olarak bilinen Göbeklitepe hangi bölgededir?

• A) Doğu Anadolu Bölgesi
• B) İç Anadolu Bölgesi
• C) Ege Bölgesi
• D) Güneydoğu Anadolu Bölgesi ✓

Göbeklitepe, Şanlıurfa ilimizde yer almakta olup, Güneydoğu Anadolu Bölgesi'ndedir.

6. Deprem bölgeleri haritasına göre Türkiye'nin büyük bir kısmı risk altındadır. Buna göre aşağıdaki illerden hangisi deprem tehlikesinin en az olduğu bölgelerden birinde yer alır?

• A) Karaman ✓
• B) Kütahya
• C) Tokat
• D) Bingöl

Karaman ve çevresi, Türkiye'de deprem riskinin en düşük olduğu oturmuş ve eski kara kütleleri arasında yer alır.

7. Türkiye'nin en yüksek dağı aşağıdakilerden hangisidir?

• A) Erciyes Dağı
• B) Kaçkar Dağları
• C) Ağrı Dağı ✓
• D) Palandöken Dağı

Ağrı Dağı, 5.137 metre yüksekliğiyle Türkiye'nin en yüksek dağıdır.

8. Ege Bölgesi'nde dağların denize dik uzanmasının (enine kıyı) aşağıdakilerden hangisine yol açtığı söylenemez?

• A) Kıta sahanlığının (şelf) geniş olmasına
• B) Denizel iklimin iç kesimlere sokulmasına
• C) Kıyı ile iç kesimler arasında ulaşımın zorlaşmasına ✓
• D) Kıyının çok girintili çıkıntılı olmasına

Dağlar denize dik uzandığı için, aradaki graben ovaları (Bakırçay, Gediz vb.) denizden iç kesimlere doğru ulaşımı kolaylaştırır, zorlaştırmaz.

9. Güneydoğu Anadolu Bölgesi aşağıdakilerden hangisinde Türkiye'de birinci sırada yer almaktadır?

• A) Turizm gelirleri
• B) Petrol üretimi ✓
• C) Hayvancılık
• D) Elektrik üretimi

Türkiye'de petrolün neredeyse tamamı (%99) Güneydoğu Anadolu Bölgesi'nden (Batman, Adıyaman, Diyarbakır) çıkarılır.

10. Türkiye'nin en büyük delta ovası aşağıdakilerden hangisidir?

• A) Bafra Ovası
• B) Çukurova ✓
• C) Gediz Ovası
• D) Meriç Ovası

Çukurova, Seyhan ve Ceyhan nehirlerinin oluşturduğu Türkiye'nin en büyük delta ovasıdır.

11. İç Anadolu Bölgesi'nde, ocak ayı sıcaklık ortalamalarının Karadeniz Bölgesi'nden daha düşük olması aşağıdakilerden hangisi ile açıklanamaz?

• A) Karasallık
• B) Yükselti
• C) Denize uzaklık
• D) Enlem ✓

İç Anadolu daha güneyde (ekvatora yakın) olduğu için Enlem etkisine göre daha sıcak olması beklenirdi. Ancak daha soğuktur, bu durum enlem ile çelişir.

12. Akdeniz Bölgesi'nde bulunan aşağıdaki alanlardan hangisinin diğerlerine göre daha fazla nüfuslandığı söylenebilir?

• A) Çukurova ✓
• B) Göller yöresi
• C) Taşeli Platosu
• D) Teke yöresi

Çukurova, tarım, sanayi ve ticaretin çok gelişmiş olması nedeniyle bölgenin ve Türkiye'nin en yoğun nüfuslu alanlarından biridir. Teke ve Taşeli ise çok seyrek nüfusludur.

13. Türkiye'nin en büyük gölü aşağıdakilerden hangisidir?

• A) Beyşehir Gölü
• B) Tuz Gölü
• C) Van Gölü ✓
• D) Sapanca Gölü

Van Gölü, 3.713 kilometrekare yüzölçümü ile Türkiye'nin en büyük gölüdür.

14. Türkiye'nin en fazla fındık üretimi yapılan bölgesi neresidir?

• A) Karadeniz Bölgesi ✓
• B) Ege Bölgesi
• C) Akdeniz Bölgesi
• D) İç Anadolu Bölgesi

Karadeniz Bölgesi, Türkiye'nin fındık üretiminde liderdir. TÜİK 2025 yılı güncel verilerine göre en fazla fındık üretimi yapılan ilimiz Samsun olmuştur; onu sırasıyla Ordu ve Giresun illeri takip etmektedir.

15. Türkiye'de yaz kuraklığının en fazla yaşandığı bölge hangisidir?

• A) Doğu Anadolu Bölgesi
• B) İç Anadolu Bölgesi
• C) Güneydoğu Anadolu Bölgesi ✓
• D) Ege Bölgesi

Güneydoğu Anadolu Bölgesi, en yüksek buharlaşma ve en şiddetli yaz kuraklığının yaşandığı bölgedir.

16. Türkiye'nin en büyük yüz ölçümüne sahip bölgesi hangisidir?

• A) Ege Bölgesi
• B) Doğu Anadolu Bölgesi ✓
• C) İç Anadolu Bölgesi
• D) Karadeniz Bölgesi

Doğu Anadolu Bölgesi, Türkiye'nin yüz ölçümü bakımından en büyük bölgesidir ve ülke topraklarının %21'ini kaplar.

17. Türkiye'nin uzaya gönderdiği ilk yerli ve millî haberleşme uydusu olan ve 2024 yılında fırlatılan uydu aşağıdakilerden hangisidir?

• A) Türksat 5B
• B) Türksat 6A ✓
• C) Göktürk-1
• D) İmece

Türkiye'nin ilk yerli ve millî haberleşme uydusu Türksat 6A, 2024 yılında ABD'nin Florida eyaletindeki Cape Canaveral Uzay Kuvvetleri İstasyonu'ndan uzaya fırlatılmıştır.

18. Türkiye'de çığ (çığ düşmesi) olaylarının en fazla yaşandığı ve can/mal kayıplarına yol açtığı coğrafi bölge aşağıdakilerden hangisidir?

• A) Doğu Anadolu Bölgesi ✓
• B) Karadeniz Bölgesi
• C) İç Anadolu Bölgesi
• D) Akdeniz Bölgesi

Türkiye'de çığ olayları en fazla engebeli yer şekilleri, dik yamaçlar ve yoğun kar yağışı nedeniyle Doğu Anadolu Bölgesi'nde (özellikle Hakkari, Van, Şırnak, Bitlis çevrelerinde) yaşanmaktadır. Doğru cevap A seçeneğidir.

19. Aşağıdaki kentlerden hangisinin aritmetik nüfus yoğunluğu ile fizyolojik nüfus yoğunluğu arasında fark daha azdır?

• A) Tunceli
• B) Sinop
• C) Bayburt
• D) Şanlıurfa ✓

Farkın az olması için arazinin düz ve tarım alanlarının geniş olması gerekir (Tarım Alanı ≈ Toplam Alan). Şanlıurfa, geniş ovaları ve düz yapısıyla bu farkın en az olduğu ildir. Diğerleri dağlıktır.

20. Ege Bölgesi'nde nüfusun Doğu Anadolu Bölgesi'nden fazla olmasında aşağıdakilerden hangisi etkili olmamıştır?

• A) İklimin ılıman olması
• B) Sanayinin gelişmiş olması
• C) Hayvancılığın gelişmiş olması ✓
• D) Yer şekillerinin ulaşımı kolaylaştırması

Hayvancılık Doğu Anadolu'da daha yaygın bir ekonomik faaliyettir. Ege'nin nüfusunun fazla olmasında hayvancılığın gelişmiş olması belirleyici bir etken değildir.

21. Aşağıdakilerden hangisinin ülkemizde kırsal kesimden kentlere doğru gerçekleşen göçlerin nedenleri arasında yer almaz?

• A) Tarımda makineleşmenin yaygınlaşması
• B) Toprakların miras yolu ile küçülmesi
• C) Eğitim ve sağlık hizmetlerinin yetersiz olması
• D) Besi ve ahır hayvancılığının yaygınlaşması ✓

Besi ve ahır hayvancılığı verimli ve getirisi yüksek bir faaliyet olup kırsal kalkınmayı destekler, dolayısıyla göçü artırmaz, azaltır (yerinde tutar).

22. Aşağıdakilerden hangisi dış göçün sonuçlarından biri değildir?

• A) Uluslararası ekonomik, siyasal bağlar kuvvetlenir
• B) Okur-yazar oranı yükselir ✓
• C) Kültürel sorunlar ortaya çıkar
• D) Göç alan ülkede işsizlik sorunu ortaya çıkar

Dış göçün, göç veren veya alan ülkedeki okur-yazar oranını doğrudan yükseltici bir etkisi yoktur. Bu eğitim politikalarıyla ilgilidir.

23. Türkiye'nin en fazla nüfusa sahip şehri hangisidir?

• A) Ankara
• B) İzmir
• C) İstanbul ✓
• D) Bursa

İstanbul, 15 milyonun üzerindeki nüfusuyla Türkiye'nin en kalabalık şehri ve ekonomik merkezi konumundadır.

24. İç Anadolu Bölgesi'nde toprağın bir yıl ekilip bir yıl boş bırakılması (Nadas) yönteminin temel nedeni nedir?

• A) Toprağı zenginleştirmek
• B) Sulama yetersizliği ✓
• C) Arazinin engebeli olması
• D) Don olaylarından korunmak

Nadas, toprağın su depolaması için bir yıl boş bırakılmasıdır. Temel nedeni sulama yetersizliği ve yağış azlığıdır (kuraklık).

25. Türkiye'de yıllık ortalama yağış miktarının en az olduğu bölge hangisidir?

• A) Ege Bölgesi
• B) İç Anadolu Bölgesi ✓
• C) Güneydoğu Anadolu Bölgesi
• D) Doğu Anadolu Bölgesi

İç Anadolu Bölgesi, etrafının dağlarla çevrili olması (deniz etkisine kapalı) nedeniyle Türkiye'de yıllık ortalama yağış miktarının en az olduğu bölgedir. Şiddetli buharlaşmadan dolayı en kurak bölge ise Güneydoğu Anadolu'dur.