Çağdaş Türk ve Dünya Tarihi 3

1. Türkiye Cumhuriyeti siyasi tarihinde Türk Silahlı Kuvvetleri'nin yönetime el koyduğu ilk askeri müdahale olan 27 Mayıs Darbesi hangi tarihte yaşanmıştır?

• A) 1960 ✓
• B) 1971
• C) 1997
• D) 1980

27‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ Mayıs 1960'ta Türk Silahlı Kuvvetleri yönetime el koymuş ve Demokrat Parti iktidarı sona ermiştir.

2. Bolşevik İhtilali'nin ardından meydana gelen iç savaşın yıktığı Sovyet ekonomisini toparlamak için Lenin'in devreye soktuğu yeni iktisadi programın adı nedir?

• A) Hoover Moratoryumu
• B) Novaya Ekonomiçeskaya Politika ✓
• C) I.Beş Yıllık Kalkınma Planı
• D) Kollektifleştirme Politikası

1917'de‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ Bolşevik İhtilali'ni gerçekleştiren Bolşeviklere karşı çar yanlılarından oluşan Beyaz Ordu yönetime karşı saldırıya geçmişlerdir. Üç yıl boyunca devam eden Kızıl Ordu (Bolşeviklerin) Beyaz Ordu (çar destekçilerinin) savaşını Bolşevikler kazandı. Ancak bu iç savaşta 13 milyon insan hayatını kaybetmiş ve tarımsal üretim durma noktasına gelmiştir. Ülkede başlayan kıtlığa karşı Lenin, ekonominin güçlenmesi amacıyla "Novaya Ekonomiçeskaya Politika" (NEP) adı verilen yeni ekonomi politikasını ilan etmiştir.

3. Arap petrol üreticisi ülkelerin Batılı devletlere ambargo uygulamasıyla patlak veren 1973 Petrol Krizi'nin asıl gerekçesi olan silahlı çatışma aşağıdakilerden hangisidir?

• A) Körfez Savaşı
• B) Altı Gün Savaşı
• C) Yom Kippur Savaşı ✓
• D) İran-Irak Savaşı

1973‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ Arap-İsrail Savaşı sırasında OPEC ülkelerinin Batı'ya petrol ambargosu uygulaması büyük bir petrol krizine neden olmuştur.

4. Demokrat Parti'nin iktidarda olduğu 1950 ile 1960 yılları arasında Türkiye'de benimsenen temel ekonomik model aşağıdakilerden hangisidir?

• A) Devletçi
• B) Liberal ✓
• C) Kapalı
• D) Karma

Demokrat‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ Parti dönemi (1950-1960), özel sektörün teşvik edildiği ve dışa açık liberal ekonomi politikalarının uygulandığı bir dönemdir.

5. İran'da monarşinin (Şah yönetiminin) devrilip yerine İslam Cumhuriyeti'nin kurulmasıyla sonuçlanan devrim hareketi hangi yıl başarıya ulaşmıştır?

• A) 1980
• B) 1979 ✓
• C) 1975
• D) 1988

1979‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ yılında Ayetullah Humeyni liderliğinde gerçekleşen devrimle İran'da Şah rejimi yıkılmış ve İslam Cumhuriyeti kurulmuştur.

6. Aşağıdaki devletlerden hangisi, Birinci Dünya Savaşı'nın sona ermesinin ardından haritada yerini alan yeni ülkelerden biri sayılmaz?

• A) Yugoslavya
• B) Hindistan ✓
• C) Çekoslovakya
• D) Polonya

Hindistan,‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ 15 Ağustos 1947 yılında (II.Dünya Savaşından sonra) İngiltere'nin sömürgesinden kurtularak Mahatma Gandhi önderliğinde kurulmuştur.

7. Kıbrıs adasındaki Türk halkının kendi kaderini tayin etme hakkını kullanarak Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti'ni (KKTC) kurduklarını dünyaya duyurdukları yıl hangisidir?

• A) 1975
• B) 1974
• C) 1983 ✓
• D) 1990

15‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ Kasım 1983'te Rauf Denktaş liderliğinde KKTC bağımsızlığını ilan etmiştir.

8. İkinci Dünya Savaşı'na giden süreçte "Sürekli barış ne mümkün ne de faydalıdır. Sadece savaş, insan enerjisini en yüksek gerilimde tutar." diyerek militarist yaklaşımını özetleyen devlet başkanı kimdir?

• A) Benito Mussolini ✓
• B) Winston Churchill
• C) General Franco
• D) Adolf Hitler

1924‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ yılında mevcut anayasayı kaldırarak İtalya'da diktatörlüğünü ilan eden Benito Mussolini "Sürekli barış ne mümkün ne de faydalıdır. Sadece savaş insan enerjisini en yüksek gerilimde tutar." diyerek dış politikasının hangi yönde olacağını belirtmiştir.

9. 1980'li yıllarla birlikte Türkiye'de ithal ikameci modelden vazgeçilerek ihracata dayalı, dışa açık serbest piyasa ekonomisine geçişte başrolü oynayan siyasetçi kimdir?

• A) Süleyman Demirel
• B) Bülent Ecevit
• C) Turgut Özal ✓
• D) Necmettin Erbakan

24‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ Ocak Kararları'nın mimarı ve sonrasında Başbakan/Cumhurbaşkanı olan Turgut Özal, serbest piyasa ekonomisine geçişi sağlamıştır.

10. Türkiye'de 12 Eylül 1980 tarihinde gerçekleştirilen ve sivil siyaseti askıya alan askeri darbenin başında hangi komutan bulunmaktaydı?

• A) Çevik Bir
• B) Kenan Evren ✓
• C) Cemal Gürsel
• D) Memduh Tağmaç

12‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ Eylül darbesini Genelkurmay Başkanı Kenan Evren liderliğindeki Milli Güvenlik Konseyi gerçekleştirmiştir.

11. I. Enver Paşa'nın şehit edilmesi II. Korbaşıların kendi aralarında liderlik için mücadele etmeleri III. Ruslar karşısında modern silahlara ve teçhizata sahip olunamaması Yukarıdaki etkenlerden hangileri, 20. yüzyılın ilk çeyreğinde Sovyet Rusya'ya karşı başlatılan Basmacı Hareketi'nin hedefine ulaşamamasında pay sahibidir?

• A) I ve II
• B) I ve III
• C) Yalnız II
• D) I, II ve III ✓

Basmacı;‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ baskın yapan, hücum eden manasına gelir. 1918 yılında Rusların Milli Hokand Hükûmetini devirmesiyle ortaya çıkan ve amaçları Türkistan'ı Ruslardan kurtarmak olan hareketin genel ismidir. 1922 yılında Enver Paşa'nın şehit düşmesi, Korbaşıların (Basmacı Hareketi liderlerine verilen genel isim) kendi aralarındaki liderlik mücadeleleri ve Ruslar karşısında yeteri kadar askerî teçhizatın olmaması gibi nedenlerden dolayı bu hareket başarısızlıkla sonuçlanmıştır.

12. 1996 yılının başlarında iki ülkenin silahlı kuvvetlerini karşı karşıya getiren Kardak Kayalıkları Krizi, Türkiye ile hangi komşusu arasında cereyan etmiştir?

• A) Irak
• B) Bulgaristan
• C) Yunanistan ✓
• D) Suriye

Ege‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ Denizi'ndeki Kardak kayalıkları nedeniyle Türkiye ile Yunanistan savaşın eşiğine gelmiştir.

13. Uluslararası bir sözleşme olan Kyoto Protokolü'nün temel amacı, dünyamızı tehdit eden hangi felaketin önüne geçmektir?

• A) Terörizm
• B) Nükleer silahlanma
• C) Küresel ısınma ve iklim değişikliği ✓
• D) Açlık

Kyoto‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ Protokolü, sera gazı emisyonlarını azaltarak küresel ısınmayla mücadele etmeyi amaçlayan uluslararası bir antlaşmadır.

14. I. Milli İktisat ve Tasarruf Cemiyetinin kurulması II. Varlık Vergisinin çıkarılması III. Kliring Sistemi'ne geçilmesi Yukarıdaki uygulamalardan hangisi ya da hangileri, 1929 Büyük Buhranı'nın Türkiye ekonomisi üzerindeki sarsıcı etkilerini kırmak amacıyla hayata geçirilen tedbirler kapsamına girmez?

• A) Yalnız II ✓
• B) I ve III
• C) I ve II
• D) II ve III

I‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ ve III numaralı öncüller (Milli İktisat ve Tasarruf Cemiyeti ile Kliring Sistemi) 1929 Dünya Ekonomik Krizi'nin etkilerini azaltmak için atılan adımlardır. Ancak II. öncüldeki 'Varlık Vergisi' (1942), İkinci Dünya Savaşı'nın yarattığı olağanüstü ekonomik koşullara karşı çıkarılmıştır. Soru 'gösterilemez' olanı sorduğu için cevap Yalnız II'dir.

15. Birleşmiş Milletler hangi yıl kurulmuştur?

• A) 1919
• B) 1945 ✓
• C) 1923
• D) 1950

Birleşmiş‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ Milletler, 24 Ekim 1945 tarihinde, II. Dünya Savaşı'nın ardından kurulmuştur. Milletler Cemiyeti'nin yerine kurulan bu örgüt, uluslararası barış ve güvenliği sağlamayı amaçlamıştır.

16. II. Dünya Savaşı'nda ABD'nin Japonya'ya attığı atom bombalarının **kod isimleri** nelerdir?

• A) Big Man ve Small Boy
• B) Fat Man ve Little Boy ✓
• C) Hiroshima ve Nagasaki
• D) Enola Gay ve Bockscar

•‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ Bomba İsimleri: ABD'nin geliştirdiği nükleer silahların kod adları 'Little Boy' (Küçük Çocuk) ve 'Fat Man' (Şişman Adam)dir. • Şehir İsimleri: Hiroşima ve Nagazaki ise bu bombaların atıldığı hedef şehirlerdir. Soru bizden şehirleri değil, silahların ismini istemektedir. • Uçak İsimleri: Enola Gay ve Bockscar ise bu bombaları taşıyan uçaklardır.

17. SSCB'nin ilk yapay uyduyu uzaya gönderdiği olayın adı nedir?

• A) Apollo
• B) Sputnik ✓
• C) Luna
• D) Soyuz

SSCB,‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ 4 Ekim 1957'de Sputnik 1 adlı ilk yapay uyduyu uzaya göndererek Uzay Çağı'nı başlatmıştır. Bu olay, ABD ile SSCB arasındaki 'Uzay Yarışı'nın fitilini ateşlemiştir.

18. Türkiye'nin Avrupa Ekonomik Topluluğu'na (AET) ortaklık için başvurduğu yıl hangisidir?

• A) 1970
• B) 1980
• C) 1959 ✓
• D) 1963

Türkiye,‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ 31 Temmuz 1959'da AET'ye ortaklık başvurusunda bulunmuştur. Bu başvuru, 1963 Ankara Antlaşması ile sonuçlanmış ve AB ile ilişkilerin temelini oluşturmuştur.

19. 1929 yılında başlayan ve tüm dünyayı etkileyen ekonomik kriz hangi adla anılır?

• A) Petrol Krizi
• B) Kara Pazartesi
• C) Dot-Com Krizi
• D) Büyük Buhran ✓

1929‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ Dünya Ekonomik Bunalımı, 'Büyük Buhran' olarak adlandırılır. New York Borsası'nın çökmesiyle (Kara Perşembe) başlamış ve II. Dünya Savaşı'na kadar etkisini sürdürmüştür.

20. II. Dünya Savaşı sonunda Müttefik Devletler ile Mihver Devletleri (Almanya hariç) arasında imzalanan ve savaşı resmen sona erdiren antlaşma aşağıdakilerden hangisidir?

• A) Potsdam Deklarasyonu
• B) San Francisco Konferansı
• C) Versailles Antlaşması
• D) Paris Barış Antlaşması ✓

•‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ 1947 Paris Barış Antlaşması: İtalya, Romanya, Macaristan, Bulgaristan ve Finlandiya ile imzalanmış ve savaş resmen bitmiştir. • San Francisco Konferansı (1945): Savaşın bitiş antlaşması değil, Birleşmiş Milletler'in kuruluş konferansıdır. • (Almanya ile nihai barış 1990'da, Japonya ile 1951'de imzalanabilmiştir.)

21. Küba Füze Krizi hangi yıl yaşanmıştır?

• A) 1962 ✓
• B) 1959
• C) 1949
• D) 1970

Küba‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ Füze Krizi, Ekim 1962'de ABD ve SSCB arasında yaşanmıştır. Dünyayı nükleer savaşın eşiğine getiren en büyük kriz olarak tarihe geçmiştir.

22. Marshall Planı'nın amacı nedir?

• A) Yeni ticaret yolları açmak
• B) Doğu Avrupa'yı kontrol altına almak
• C) Avrupa'nın ekonomik kalkınmasını desteklemek ✓
• D) Askeri üsler kurmak

Marshall‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ Planı (1947), ABD'nin savaş sonrası yıkılan Avrupa ekonomilerini yeniden kalkındırmak ve komünizmin yayılmasını engellemek için hazırladığı ekonomik yardım paketidir.

23. Hangi konferansta II. Dünya Savaşı sonrası Avrupa'nın paylaşımı tartışılmıştır?

• A) Potsdam Konferansı
• B) Yalta Konferansı ✓
• C) Versailles Konferansı
• D) Paris Konferansı

Yalta‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ Konferansı (Şubat 1945), Roosevelt, Churchill ve Stalin'in katılımıyla yapılmış ve savaş sonrası Avrupa haritasının şekillenmesinde belirleyici olmuştur.

24. Birleşmiş Milletler'in merkezi hangi şehirdedir?

• A) Londra
• B) New York ✓
• C) Paris
• D) Cenevre

Birleşmiş‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ Milletler'in (BM) genel merkezi New York şehrindedir. (Cenevre ise Avrupa merkezidir).

25. SSCB'nin dağılmasıyla kurulan Bağımsız Devletler Topluluğu hangi yıl oluşturulmuştur?

• A) 1991 ✓
• B) 1992
• C) 1990
• D) 1989

SSCB'nin‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ dağılma sürecinde, 8 Aralık 1991'de Rusya, Ukrayna ve Belarus liderleri Bağımsız Devletler Topluluğu'nu (BDT) kurarak Sovyetler Birliği'ne son vermişlerdir.