Genel Tekrar Testi - 64

1. Avrupa'da 'Muhteşem Süleyman' olarak bilinen Kanuni Sultan Süleyman'ın son seferi aşağıdakilerden hangisidir?

• A) Mohaç Meydan Savaşı
• B) Irakeyn Seferi
• C) Zigetvar Seferi ✓
• D) Viyana Kuşatması

Kanuni‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ Sultan Süleyman'ın son seferi 1566 yılındaki Zigetvar Seferi'dir. Padişah bu sefer sırasında vefat etmiştir. Zigetvar Seferi, Macaristan'a yapılmıştır. Kanuni Sultan Süleyman, 7 Eylül 1566'da Zigetvar'da ölmüştür. Zigetvar Kalesi, Kanuni'nin ölümünden sonra fethedilmiştir.

2. Osmanlı Devleti'nde ilk kağıt para (Kaime) hangi padişah döneminde basılmıştır?

• A) Abdülmecit ✓
• B) Fatih Sultan Mehmet
• C) II. Mahmut
• D) Abdülaziz

Osmanlı'da‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ 'Kaime' adı verilen ilk kağıt para, Tanzimat dönemi padişahlarından Sultan Abdülmecit zamanında basılmıştır.

3. Osmanlı Devleti'nde, divan üyelerinden biri olan ve denizcilik işlerinden sorumlu olan Kaptan-ı Derya, hangi padişah döneminde (16. yy) divan üyesi olmuştur?

• A) Yavuz Sultan Selim
• B) II. Bayezid
• C) Fatih Sultan Mehmet
• D) Kanuni Sultan Süleyman ✓

Barbaros‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ Hayrettin Paşa'nın Kaptan-ı Derya olmasıyla birlikte (Kanuni dönemi) bu makam divan üyesi statüsüne yükselmiştir.

4. Osmanlı Devleti'nde, devşirme kökenli devlet adamlarının yetiştiği 'Enderun Mektebi' ilk kez hangi padişah döneminde (Edirne Sarayı'nda) kurulmuştur?

• A) I. Murat
• B) Fatih Sultan Mehmet
• C) II. Murat ✓
• D) Yavuz Sultan Selim

Enderun‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ Mektebi'nin temelleri II. Murat döneminde Edirne Sarayı'nda atılmış, Fatih döneminde Topkapı Sarayı'nda kurumsallaşmıştır.

5. Osmanlı Devleti'nde 'Hatt-ı Hümayun' adı verilen padişah fermanlarının resmi olarak ilk kez kullanılmaya başlandığı dönem aşağıdakilerden hangisidir?

• A) Kanuni Sultan Süleyman Dönemi
• B) Fatih Sultan Mehmet Dönemi ✓
• C) II. Mahmut Dönemi
• D) Yavuz Sultan Selim Dönemi

Hatt-ı‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ Hümayun (padişah fermanları) Fatih Sultan Mehmet Dönemi'nde resmi olarak kullanılmaya başlanmıştır. Hatt-ı Hümayun, padişahın kendi el yazısıyla yazdığı fermanlardır. Bu fermanlar, önemli devlet işlerinde kullanılmıştır. Fatih Sultan Mehmet Dönemi, 1451-1481 yılları arasında sürmüştür. Hatt-ı Hümayun, Osmanlı bürokrasisinin önemli bir parçasıdır.

6. Fatih Sultan Mehmet döneminde Cenevizlilerden Amasra'nın, İsfendiyaroğullarından Sinop'un ve Rum İmparatorluğu'ndan Trabzon'un alınması aşağıdaki politikalardan hangisine yöneliktir?

• A) Karadeniz'i Türk gölü haline getirme ✓
• B) Anadolu Türk siyasi birliğini sağlama
• C) Haçlı ittifaklarını parçalama
• D) Balkanlarda hakimiyet kurma

Bu‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ fetihler Karadeniz kıyısındaki önemli ticaret limanlarını ele geçirerek Karadeniz hakimiyetini güçlendirmeye yöneliktir. Amasra, 1459'da fethedilmiştir. Sinop, 1461'de fethedilmiştir. Trabzon, 1461'de fethedilmiştir. Bu fetihler, Karadeniz'i Türk gölü haline getirmiştir.

7. Fatih dönemindeki hangi fetih ile Karadeniz Türk gölü haline gelmiştir?

• A) Trabzon'un Fethi
• B) Kırım'ın Fethi ✓
• C) Sinop'un Fethi
• D) Amasra'nın Fethi

Kırım'ın‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ Fethi (1475), Fatih Sultan Mehmet döneminde gerçekleştirilmiştir. Kırım'ın fethi, Karadeniz'in tamamen Osmanlı kontrolüne girmesini sağlamıştır. Bu fetihle Karadeniz, 'Türk gölü' haline gelmiştir. Kırım Hanlığı, Osmanlı Devleti'ne bağlı bir devlet olmuştur.

8. Türk tarihinde 'Sultan' unvanını kullanan ilk hükümdar Gazneli Mahmut ise, 'Sultânü'l-Berreyn ve Hâkânü'l-Bahreyn' (İki karanın sultanı ve iki denizin hakanı) unvanını kullanan Osmanlı padişahı kimdir?

• A) Fatih Sultan Mehmet ✓
• B) Kanuni Sultan Süleyman
• C) Yavuz Sultan Selim
• D) Yıldırım Bayezid

İstanbul'un‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ fethiyle hem Doğu Roma (Bizans) topraklarına hâkim olan hem de Karadeniz ve Ege'yi birer Türk gölü haline getirme yolunda devasa adımlar atan Fatih Sultan Mehmet; Avrupa ve Asya topraklarına (iki kara), Karadeniz ve Akdeniz/Ege denizlerine (iki deniz) hükmettiğini vurgulamak amacıyla 'Sultânü'l-Berreyn ve Hâkânü'l-Bahreyn' unvanını resmen kullanmıştır. Soru kökündeki unvanın özgün ve akademik kullanımı bu şekilde düzeltilerek soru netleştirilmiştir.

9. Osmanlıda Yükselme dönemi padişahları kimlerdir?

• A) II. Mehmet (Fatih), II. Bayezit, I. Selim, I. Süleyman, II. Selim, III. Mehmet
• B) II. Mehmet (Fatih Sultan Mehmet), II. Bayezit, I. Selim (Yavuz Sultan Selim), I. Süleyman (Kanuni), II. Selim, III. Murat ✓
• C) I. Mehmet, II. Murat, II. Mehmet (Fatih), II. Bayezit, I. Selim
• D) I. Murat, Yıldırım Bayezid, Çelebi Mehmet, II. Murat, II. Mehmet

Osmanlı‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ Devleti'nin Yükselme Dönemi padişahları şunlardır: II. Mehmet (Fatih Sultan Mehmet) (1451-1481), II. Bayezit (1481-1512), I. Selim (Yavuz Sultan Selim) (1512-1520), I. Süleyman (Kanuni) (1520-1566), II. Selim (1566-1574), III. Murat (1574-1595). Bu dönem, Osmanlı Devleti'nin en güçlü olduğu dönemdir.

10. Mimar Sinan'ın 'Ustalık Eserim' dediği ve UNESCO Dünya Miras Listesi'nde yer alan cami aşağıdakilerden hangisidir?

• A) Selimiye Camii ✓
• B) Süleymaniye Camii
• C) Şehzade Camii
• D) Fatih Camii

Mimar‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ Sinan'ın çıraklık eseri Şehzade, kalfalık eseri Süleymaniye, ustalık eseri ise Edirne'deki Selimiye Camii'dir.

11. Piri Reis, 1513 tarihli dünyaca ünlü ilk 'Dünya Haritası'nı Mısır Seferi sırasında aşağıdaki Osmanlı padişahlarından hangisine sunmuştur?

• A) Fatih Sultan Mehmet
• B) Kanuni Sultan Süleyman
• C) II. Bayezid
• D) Yavuz Sultan Selim ✓

Piri‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ Reis, 1513 yılında çizdiği ilk dünya haritasını 1517 Mısır Seferi sırasında Yavuz Sultan Selim'e sunmuştur. En bilinen diğer eseri olan 'Kitab-ı Bahriye'yi ise 1525 yılında Pargalı İbrahim Paşa aracılığıyla Kanuni Sultan Süleyman'a sunmuştur. Bu iki farklı eserin sunulduğu padişahlar ÖSYM formatında sıklıkla çeldirici olarak karşımıza çıkmaktadır.

12. Osmanlı tarihinde 'Muhteşem' lakabıyla bilinen ve en uzun süre tahta kalan padişah kimdir?

• A) Fatih Sultan Mehmet
• B) Yavuz Sultan Selim
• C) Kanuni Sultan Süleyman ✓
• D) II. Murat

Kanuni‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ Sultan Süleyman (1520-1566), 46 yıl ile Osmanlı tahtında en uzun süre kalan padişahtır. Batı'da 'Muhteşem Süleyman' olarak bilinir.

13. Osmanlı tarihinde ilk tersane kimin döneminde nerede açılmıştır?

• A) Fatih Sultan Mehmet - Haliç
• B) Orhan Bey - Karamürsel ✓
• C) Yıldırım Bayezid-Gelibolu
• D) Kanuni Sultan Süleyman - Sinop

Osmanlı‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ Devleti'nin ilk tersanesi Orhan Bey döneminde Karamürsel'de (Karamürsel Tersanesi) açılmıştır. Yıldırım Bayezid döneminde açılan Gelibolu Tersanesi ise Osmanlı'nın ilk büyük ve teşkilatlı tersanesidir.

14. Osmanlı Devleti'nde 'Haseki Sultan' unvanı aşağıdaki padişahlardan hangisi döneminde kullanılmaya başlanmıştır?

• A) Kanuni Sultan Süleyman ✓
• B) III. Murat
• C) II. Selim
• D) Fatih Sultan Mehmet

Haseki‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ Sultan unvanı, Kanuni Sultan Süleyman döneminde Hürrem Sultan'a verilerek kullanılmaya başlanmıştır.

15. Osmanlı tarihinde örfi kanunları yazılı hale getiren hükümdar kimdir?

• A) Yıldırım Bayezid
• B) Fatih Sultan Mehmet ✓
• C) I. Murat
• D) Kanuni Sultan Süleyman

Fatih‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ Sultan Mehmet, Osmanlı tarihinde örfi (sultanın koyduğu) kanunları yazılı hale getiren ilk hükümdardır. Fatih Kanunnamesi olarak bilinen bu kanunlar, devlet yönetimini düzenlemiştir. Bu kanunlar, Osmanlı hukuk sisteminin önemli bir parçasıdır.

16. Osmanlı Devleti'nin Duraklama Dönemi'ne girdiği kabul edilen olay nedir?

• A) Sokullu Mehmet Paşa'nın ölümü ✓
• B) Kanuni'nin ölümü
• C) Karlofça Antlaşması
• D) Viyana Kuşatması

1579‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ yılında Sadrazam Sokullu Mehmet Paşa'nın ölümü, Osmanlı Devleti'nde Yükselme Dönemi'nin sonu ve Duraklama Dönemi'nin (Arayış Yılları) başlangıcı kabul edilir. (DİKKAT: Karlofça Antlaşması (1699) ise Duraklama Dönemi'nin bitişi ve Gerileme Dönemi'nin (Kayıplar Dönemi) başlangıcıdır. Bu iki tarihi dönüm noktası sınavlarda sıklıkla birbiriyle karıştırılmaktadır.)

17. Osmanlı Devleti'nde tahta çıkan padişahın, kardeşlerini öldürme yetkisine sahip olduğu 'Kardeş Katli' uygulaması, hangi padişah döneminde kanunlaştırılmıştır?

• A) Fatih Sultan Mehmet ✓
• B) II. Bayezid
• C) I. Selim
• D) Kanuni Sultan Süleyman
• E) II. Mahmut

Kardeş‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ katli, Fatih Sultan Mehmet tarafından 1470'lerde çıkarılan bir kanunla Osmanlı hukuk sistemine dahil edilmiştir. Bu uygulama, tahta çıkan padişahın kardeşlerini, devlet içindeki taht kavgalarını ve iç savaş riskini önlemek amacıyla öldürebilmesine izin vermiştir.

18. Osmanlı Devleti'nde 'İstanbul'un Fethi' sonrasında Fatih Sultan Mehmet'in, İstanbul'a getirttiği ve şehrin yeniden imarında çalıştırdığı devşirme kökenli Müslümanlara verilen ad aşağıdakilerden hangisidir?

• A) Sürgün ✓
• B) Muhacir
• C) Derviş
• D) Yeniçeri
• E) Ahi

İstanbul'un‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ fethinden sonra Fatih Sultan Mehmet, şehrin nüfusunu ve canlılığını artırmak amacıyla Anadolu ve Rumeli'den çeşitli bölgelerden Müslüman ve gayrimüslim aileleri 'sürgün' adıyla getirtip iskân etmiştir. Bu uygulama, Osmanlı'nın iskân politikalarının bir parçasıdır.

19. Osmanlı Türkçesi'nde 'kanuni', 'sultan', 'vezir' gibi terimler aşağıdaki dillerden hangisinden alınmıştır?

• A) Türkçe
• B) Arapça ✓
• C) Farsça
• D) Yunanca
• E) Latince

'Kanuni'‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ (Arapça 'kanun'dan), 'sultan' (Arapça 'sultân'), 'vezir' (Arapça 'vezîr') kelimeleri Arapça kökenlidir. Osmanlı Türkçesi, idari ve dini terimlerde Arapçadan, kültür ve sanat terimlerinde ise Farsçadan etkilenmiştir.

20. Mustafa Kemal, 1881 yılında Selânik'te, bugün müze olarak kullanılan üç katlı bir evde doğmuştur. Babası Ali Rıza Efendi, annesi ise Zübeyde Hanım'dır. Aileleri, Anadolu'dan Rumeli'ye göç eden Türkmen kökenlidir. Ali Rıza Efendi, Evkaf Dairesinde kâtiplik yapmış, ardından gönüllü subaylık ve gümrük memurluğu görevlerinde bulunmuş, daha sonra ticarete yönelmiştir. Zübeyde Hanım, okuma yazma bilen, kültürlü bir ev hanımıdır. Çiftin altı çocuğu olmuş, ancak Mustafa ve Makbule dışındakiler küçük yaşta vefat etmiştir. Buna göre Mustafa Kemal ile ilgili aşağıdakilerden hangisine ulaşılamaz?

• A) Ailesi evladı fatihân denilen Türkler arasında yer almıştır.
• B) Annesi, dönemin eğitim seviyesine göre donanımlı bir bireydir.
• C) Kardeşleriyle birlikte uzun yıllar yaşamıştır. ✓
• D) Babası, hem kamu hem özel sektörde çeşitli işlerle uğraşmıştır.

21. Mondros Ateşkes Antlaşması'nın imzalanmasından sonra İtilaf Devletleri, gizli anlaşmalara göre paylaştıkları Anadolu ve Trakya'daki toprakları antlaşmanın 7. maddesine dayanarak işgal etmeye başladı. 13 Kasım 1918'de İtilaf Devletleri donanmaları İstanbul Limanı'na demir attı. Böylece Osmanlı Devleti'nin başkenti fiilen işgal edildi. Fransız Generali d'Esperay (Esperi) İstanbul'a Fatih Sultan Mehmet'i taklit edercesine Rumların hediye ettiği bir beyaz at üstünde girdi. İstanbul'un dışında İngilizler; Musul, İskenderun, Adana, Urfa, Antep ve Maraş'a asker çıkardılar. Daha sonra Musul dışındaki bu yerleri Fransızların işgaline bıraktılar. Bu yerlerin yanında İngilizler; Çanakkale, İzmit, Eskişehir, Samsun gibi önemli ulaşım hatlarının geçtiği yerlere asker yerleştirdiler. Fransızlar zengin kömür madenlerine sahip Zonguldak'ı işgal ettiler. Yunanlar İzmir'i ve Doğu Trakya'yı, İtalyanlar da Antalya ve Konya'yı işgal ettiler. Bu bilgilerden hareketle aşağıdaki yargılardan hangisine ulaşılamaz?

• A) Mondros Ateşkes Antlaşması ile Osmanlı Devleti fiilen sona ermiştir.
• B) İtilaf Devletleri işgalleri psikolojik üstünlük kurma çabalarıyla da desteklemiştir.
• C) Osmanlı toprakları yalnızca ekonomik kaynaklara göre değil, coğrafi ve stratejik önceliklere göre paylaşılmıştır.
• D) Osmanlı Devleti bu işgallere karşı tüm gücü ile savunmaya geçmiştir. ✓

22. “Şunu da önemle belirtmeliyim ki, yüksek bir insan olan Türk milletinin tarihi bir niteliği de, güzel sanatları sevmek ve onda yükselmektir. Bunun içindir ki, milletimizin yüksek karakterini, yorgunluk bilmeyen çalışkanlığını, yaradılıştan sahip olduğu zekâsını, ilme bağlılığını, güzel sanatlara sevgisini, milli birlik duygusunu devamlı olarak ve her türlü vasıta ve tedbirlerle besleyerek geliştirmek milli idealimizdir.” 10. Yıl Nutku'ndan alınan bu bölüme göre, aşağıdakilerden hangisine ulaşılamaz?

• A) Türk milleti güzel sanatlara ilgi göstermiştir.
• B) Türklerde milli birlik ve beraberlik duygusu gelişmiştir.
• C) Türk milleti karakteri yüksek bir ulustur.
• D) Türk kültürünün en önemli parçasını dil oluşturur. ✓

23. Mustafa Öğretmen: “17 Şubat 1926 tarihinde İsviçre Medeni Kanunu düzenlenerek kişilerin evlenme, boşanma miras gibi ekonomik ve sosyal alanlardaki konularını düzenleyen Türk Medeni Kanunu kabul edilmiştir.” diye açıkladıktan sonra öğrencilerden kanunla kadın erkek eşitliği ile ilgili kadınların kazandığı hakları söylemelerini istemiştir. Bazı öğrenciler sosyal, bazı öğrenciler ekonomik haklarla ilgili cümleler kurmuşlardır. Ayşe “Kadınlara istediği mesleği seçme ve mesleğe girme hakkı tanındı.” Mehmet: “Tek eşle evlilik kabul edildi ve evliliğe yaş sınırı getirildi.” Feyza : “Evlenmede kadının rızasının alınması zorunlu hale getirildi. Fatih : “Kadınların boşanma hakkı erkeklerle eşit hale getirildi.” Zeynep : “Mirastan kadın ve erkeğin eşit pay alması sağlandı.” Bu örneklere göre aşağıdaki öğrencilerden hangilerinin söylediği cümlelerin ekonomik alanla ilgili olduğuna ulaşılabilir?

• A) Feyza - Fatih
• B) Ayşe - Mehmet
• C) Ayşe - Zeynep ✓
• D) Mehmet - Zeynep

24. Türkiye Iı. Dünya Savaşı'nda tarafsız bir politika izlemesine rağmen bütçesinin önemli bir bölümünü savunma harcamalarına ayırmak zorunda kalmıştır. Bu durumun Türkiye'de aşağıdakilerden hangisine neden olduğu söylenebilir?

• A) Halkın gelir düzeyinin yükselmesine
• B) Üretim faaliyetlerinin tamamen durmasına
• C) Demokrasinin kesintiye uğramasına
• D) Hedeflenen ekonomik kalkınma hamlelerinin ertelenmesine ✓

25. Doğu Cephesi'nde Ermeni ve Gürcü birlikleriyle savaşan, "Şark Fatihi" unvanıyla tanınan komutan kimdir?

• A) Kâzım Karabekir ✓
• B) Rauf Orbay
• C) Şahin Bey
• D) Ali Fuat Cebesoy
• E) Ali Fethi Okyar

Kâzım‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ Karabekir, Doğu Cephesi'nde Ermeni ve Gürcü kuvvetlerine karşı başarılı mücadelesi nedeniyle 'Şark Fatihi' unvanını almıştır.