Yürütme 6

1. Cumhurbaşkanlığı oylamaları, turları ve seçimin sonuçlandırılamaması durumları ile ilgili aşağıdaki bilgilerden hangisi yanlıştır?

• A) İkinci tura kalan adaylardan biri çekilirse yerine üçüncü sıradaki aday katılır.
• B) Seçim tamamlanamazsa yenisi göreve başlayana kadar cumhurbaşkanı yardımcısı görevi yürütür. ✓
• C) İlk oylamada geçerli oyların salt çoğunluğunu alan aday cumhurbaşkanı seçilir.
• D) İlk oylamada çoğunluk sağlanamazsa ikinci tur en çok oy alan iki aday arasında yapılır.
• E) İkinci tura tek adayın kalması halinde oylama referandum (evet/hayır) şeklinde yapılır.

Seçim tamamlanamazsa yeni Cumhurbaşkanı göreve başlayıncaya kadar mevcut Cumhurbaşkanının görevi devam eder.

2. Hükümette görev alacak bakanları belirleme, atama ve gerektiğinde görevlerine son verme yetkisi kime aittir?

• A) Cumhurbaşkanı birinci yardımcısına
• B) TBMM Başkanına
• C) Cumhurbaşkanı başdanışmanına
• D) Cumhurbaşkanına ✓
• E) Türkiye Büyük Millet Meclisi Genel Kuruluna

Bakanları Cumhurbaşkanı atar ve görevlerine son verir.

3. Anayasal takvim dikkate alındığında, Milli Güvenlik Kurulu (MGK) olağan çalışma planı uyarınca kaç ayda bir toplanır?

• A) 3 ayda bir
• B) 2 ayda bir ✓
• C) 1 ayda bir
• D) 6 ayda bir
• E) 4 ayda bir

Millî Güvenlik Kurulu olağan olarak iki ayda bir toplanır.

4. Yönetmeliklerin yapısı, hazırlayan makamlar ve Resmi Gazete'de yayımlanma koşulları ile ilgili aşağıdaki bilgilerden hangisi yanlıştır?

• A) Bakanlıklar, yürüttükleri hizmetlerin işleyişi hakkında yönetmelik hazırlayabilir.
• B) Yönetmeliklerin hangilerinin Resmi Gazete'de yayımlanacağı kanunla düzenlenir.
• C) Tüm kamu tüzel kişileri (üniversiteler, belediyeler vb.) yönetmelik çıkarabilir.
• D) Cumhurbaşkanı, kendi görev alanlarıyla ilgili konularda yönetmelik çıkarabilir.
• E) Yönetmelikler, mahkeme kararlarının fiilen uygulanmasını sağlamak amacıyla çıkarılır. ✓

Yönetmelikler, kanunların ve Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinin uygulanmasını sağlamak üzere ve bunlara aykırı olmamak şartıyla çıkarılır. Mahkeme kararlarının uygulanması için çıkarılmaları öngörülmemiştir.

5. Anayasa'ya göre, bir kimsenin kabinede bakan olarak görevlendirilebilmesi için sahip olması gereken seçilme yeterliliği kuralları hangisinde birlikte doğru verilmiştir?

• A) 18 yaşını doldurmuş olmak ve askerlikle ilişiği bulunmamak ✓
• B) En az dört yıllık üniversite mezuniyet belgesine sahip olmak
• C) 18 yaşını doldurmuş ve yükseköğretim mezunu olmak
• D) Askerliğini fiilen yapmış olmak ve kamu haklarından yasaklı olmamak
• E) 18 yaşını doldurmuş olmak, askerliğini yapmış olmak ve üniversite mezunu olmak

Bakanlar milletvekili seçilme yeterliliğine sahip kişiler arasından atanır. Bu nedenle on sekiz yaşını doldurma ve askerlikle ilişiği bulunmama şartları aranır; yükseköğretim mezuniyeti zorunlu değildir.

6. Olağan dönemde çıkarılan Cumhurbaşkanlığı kararnameleriyle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

• A) Anayasa Mahkemesinin denetimine kapalıdır.
• B) Çekirdek haklara dokunmamak şartıyla bütün temel hak ve özgürlükleri sınırlayabilir.
• C) TBMM aynı konuda kanun çıkarırsa Cumhurbaşkanlığı kararnamesi hükümsüz olur. ✓
• D) TBMM'nin onayına sunulması zorununludur.
• E) Yayımdan kırk beş gün sonra yürürlüğe girer.

TBMM'nin aynı konuda kanun çıkarması hâlinde Cumhurbaşkanlığı kararnamesi hükümsüz hâle gelir.

7. 1982 Anayasası'na göre, aşağıdakilerden hangisi Cumhurbaşkanı'nın sahip olduğu yetki veya görevlerden biri değildir?

• A) Meclisten önceden yetki kanunu (izin) alarak Cumhurbaşkanlığı kararnamesi çıkarmak ✓
• B) TSK'nın kullanılmasına (askeri güç sevkine) tek başına karar vermek
• C) Üst düzey kamu yöneticilerini ve bürokratları atamak ve görevlerine son vermek
• D) Cumhurbaşkanı yardımcıları ile kabine bakanlarını atamak ve görevden almak
• E) Gerekli gördüğünde ülkenin iç ve dış siyaseti üzerine Meclise mesaj iletmek

Cumhurbaşkanı, Cumhurbaşkanlığı kararnamesi çıkarma yetkisini doğrudan Anayasa'dan alır; TBMM'den izin alması gerekmez.

8. Meclis, yürürlükteki bir olağanüstü hali (OHAL), Cumhurbaşkanı'nın talebiyle tek seferde en fazla kaç ay süreyle uzatma kararı alabilir?

• A) 2 ay
• B) 3 ay
• C) 1 ay
• D) 6 ay
• E) 4 ay ✓

TBMM olağanüstü halin süresini her defasında dört ayı geçmemek üzere uzatabilir. Savaş hâlinde bu süre sınırı aranmaz.

9. Cumhurbaşkanının anayasal yetkileri göz önüne alındığında, aşağıdakilerden hangisi onun görev tanımı içinde yer almaz?

• A) Devlet Denetleme Kurulu aracılığıyla idari kurumlarda soruşturma yürütmek
• B) TSK'nın ve milletin temsilcisi sıfatıyla Başkomutanlığı temsil etmek
• C) Meclisin aldığı tüm parlamento kararlarını Resmi Gazete'de yayımlatmak ✓
• D) Milli Güvenlik Kurulu toplantılarını koordine etmek ve başkanlık etmek
• E) Yükseköğretim Kurulu (YÖK) üyelerinin bir kısmını doğrudan seçmek

Parlamento kararları Cumhurbaşkanı tarafından değil, TBMM Başkanı tarafından yayımlanır.

10. Olağanüstü hal (OHAL) uygulamalarının yürürlüğü, onay ve uzatma kuralları hakkında aşağıdaki bilgilerden hangisi yanlıştır?

• A) Meclis, cumhurbaşkanı istemiyle süreyi her defasında en çok 4 ay uzatabilir.
• B) Savaş ve savaşı gerektirecek durumlar OHAL gerekçeleri arasındadır.
• C) OHAL ilan etme kararı doğrudan cumhurbaşkanı tarafından verilir.
• D) OHAL kararı ilk seferde en fazla üç aylık bir süre için ilan edilebilir. ✓
• E) İlan edilen OHAL'i onaylamak, süreyi kısaltmak veya kaldırmak meclis yetkisindedir.

Olağanüstü hâl başlangıçta en fazla üç değil, altı aylığına ilan edilebilir.

11. 1982 Anayasası uyarınca, Türk Silahlı Kuvvetleri'nin en üst düzey komutanı olan Genelkurmay Başkanı kimin kararıyla göreve atanır?

• A) Milli Savunma Bakanının
• B) Cumhurbaşkanı yardımcısının
• C) Cumhurbaşkanının ✓
• D) İçişleri Bakanının
• E) Milli Güvenlik Kurulunun

Genelkurmay Başkanı Cumhurbaşkanı tarafından atanır.

12. Normal anayasal sınırlar dahilinde, bir kişi en fazla kaç defa Cumhurbaşkanı seçilebilir?

• A) 4 kez
• B) 5 kez
• C) 3 kez
• D) 2 kez ✓
• E) 1 kez

Bir kişi kural olarak en fazla iki kez Cumhurbaşkanı seçilebilir.

13. Cumhurbaşkanının geçici bir süreyle (yabancı ülkeye seyahat, hastalık vb.) görevinde bulunamadığı dönemlerde ona vekalet etme yetkisi kime aittir?

• A) TBMM Başkanına
• B) Cumhurbaşkanı yardımcısına ✓
• C) Meclis başkan vekillerine
• D) İçişleri Bakanına
• E) Milli Savunma Bakanına

Cumhurbaşkanının geçici olarak görevinden ayrılması hâlinde Cumhurbaşkanı yardımcısı vekâlet eder ve Cumhurbaşkanına ait yetkileri kullanır.

14. Yönetmeliklerle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

• A) Kamu tüzel kişileri yalnızca kendi görev alanlarıyla ilgili yönetmelik çıkarabilir.
• B) Cumhurbaşkanı, bakanlıklar ve kamu tüzel kişileri yönetmelik çıkarabilir.
• C) Başka bir tarih belirtilmemişse Resmî Gazete'de yayımlandıkları gün yürürlüğe girerler.
• D) Danıştay incelemesinden geçirilmeleri gerekmez.
• E) Cumhurbaşkanı tarafından imzalanırlar. ✓

Bütün yönetmeliklerin Cumhurbaşkanı tarafından imzalanması gerekmez. Bakanlıklar ve kamu tüzel kişileri de kendi yönetmeliklerini çıkarabilir.

15. Kararnamelerin yürürlüğe girmesi, yasalara karşı üstünlüğü ve sınırları ile ilgili aşağıdaki bilgilerden hangisi yanlıştır?

• A) Kararnameler, Resmi Gazete'de yayımlandıktan 45 gün sonra yürürlüğe girer. ✓
• B) Kanunlar ile kararnameler çatıştığında öncelikle kanun hükümleri uygulanır.
• C) Aynı konuda meclis tarafından kanun çıkarılırsa mevcut kararname hükümsüz olur.
• D) Anayasa'da açıkça kanunla düzenlenmesi emredilen konularda kararname çıkarılamaz.
• E) Cumhurbaşkanı, yürütmenin çalışma alanına giren konularda kararname çıkarabilir.

Cumhurbaşkanlığı kararnameleri, ileri bir yürürlük tarihi belirtilmemişse Resmî Gazete'de yayımlandıkları gün yürürlüğe girer.