Genel Tekrar Testi - 140
Türk İnkılabının ideolojisini Kemalizm adıyla sistemleştirmek amacıyla yola çıkan, bir entelektüel hareket ve fikir oluşumu olan Kadro Hareketi'nde aşağıdakilerden hangisi _yer almaz_?
Bu testteki tüm sorular ve cevapları (25 soru)
1. Türk İnkılabının ideolojisini Kemalizm adıyla sistemleştirmek amacıyla yola çıkan, bir entelektüel hareket ve fikir oluşumu olan Kadro Hareketi'nde aşağıdakilerden hangisi _yer almaz_?
- A) Şevket Süreyya Aydemir
- B) Yakup Kadri Karaosmanoğlu
- C) Nazım Hikmet ✓
- D) Vedat Nedim Tör
- E) Burhan Asaf Belge
Kadro Hareketi içinde Yakup Kadri, Şevket Süreyya, Vedat Nedim ve Burhan Asaf gibi isimler yer almıştır. Nazım Hikmet bu hareketin kadrosunda gösterilmez. Soru olumsuz köklü olduğu için seçenekler doğru bilgi aramak yerine aykırı kalan ifadeyi bulma mantığıyla değerlendirilmelidir. Bu nedenle "Nazım Hikmet" seçeneği diğerlerinden ayrılır ve doğru cevap olur.
2. Berlin Antlaşmasına göre geçici olarak Avusturya'nın işgal ve idaresine bırakılan yer aşağıdakilerden hangisidir?
- A) Bosna-Hersek ✓
- B) Sırbistan
- C) Makedonya
- D) Bulgaristan Prensliği
- E) Karadağ
Berlin Antlaşması ile Bosna-Hersek geçici olarak Avusturya'nın işgal ve yönetimine bırakılmıştır. Soru kökündeki bilgi doğrudan "Bosna-Hersek" seçeneğiyle ilişkilidir. Diğer seçenekler aynı bağlamı karşılamadığı için doğru cevaba götürmez.
3. Barbaros Hayreddin Paşa komutasındaki Osmanlı donanmasının Haçlı donanmasına karşı kazandığı ve Türk Denizcilik Günü ile ilişkilendirilen zafer aşağıdakilerden hangisidir?
- A) Kıbrıs
- B) Sinop
- C) İnebahtı
- D) Preveze ✓
- E) Navarin
Barbaros Hayreddin Paşa komutasındaki Osmanlı donanmasının kazandığı Preveze Deniz Zaferi, Türk Denizcilik Günü ile ilişkilendirilir. Soru kökündeki bilgi doğrudan "Preveze" seçeneğiyle ilişkilidir. Diğer seçenekler aynı bağlamı karşılamadığı için doğru cevaba götürmez.
4. I. Halkevlerinin açılması II. Türk Ocaklarının açılması III. Millet mekteplerinin açılması Yukarıda verilenlerden hangisi veya hangileri Atatürk Dönemi gelişmelerindendir?
- A) Yalnız I
- B) I ve II
- C) I ve III ✓
- D) II ve III
- E) I, II ve III
Halkevleri 1932 yılında (I), Millet Mektepleri ise yeni alfabeyi halka öğretmek amacıyla 1928 yılında (III) açılmış olup her ikisi de Atatürk dönemi (1919-1938) gelişmesidir. Türk Ocakları (II) ise Osmanlı döneminde, 1912 yılında kurulmuştur (Atatürk döneminde kapatılıp Halkevlerine katılmıştır). Bu nedenle doğru cevap I ve III'tür (B).
5. El Kanun fi’t-Tıp adlı eseriyle tanınan ve Avrupa’da Avicenna adıyla bilinen bilim insanı aşağıdakilerden hangisidir?
- A) Biruni
- B) Farabi
- C) Gazali
- D) Harezmî
- E) İbn-i Sina ✓
Avrupa'da Avicenna adıyla tanınan ve El-Kanun fi't-Tıp adlı eseriyle bilinen bilim insanı İbn-i Sina'dır. Soru kökündeki bilgi doğrudan "İbn-i Sina" seçeneğiyle ilişkilidir. Diğer seçenekler aynı bağlamı karşılamadığı için doğru cevaba götürmez.
6. Orta Asya Türklerinde Gök Tanrı dininde; I. kurganlara ölen kişinin değerli eşyalarını koymaları, II. öldükten sonra iyilerin uçmağa kötülerin tamuya gideceklerine inanmaları, III. ölenin ardından yuğ denilen cenaze töreni yapmaları Eylemlerinden hangileri ölümden sonraki yaşama inanıldığını gösterir?
- A) Yalnız I
- B) Yalnız II
- C) I ve II ✓
- D) I ve III
- E) I, II ve III
İslamiyet öncesi Türklerde ahiret (ölümden sonraki yaşam) inancına; ölülerin mezarlarına (kurgan) değerli eşyalarıyla gömülmesi (I - öteki dünyada bu eşyaları kullanacakları inancı) ve iyilerin cennete (uçmağ), kötülerin ise cehenneme (tamu) gideceğine inanılması (II) doğrudan kanıttır. Ancak cenaze törenleri (yuğ) (III) ve yas tutulması, ölen kişiye duyulan saygı ve üzüntünün sosyal/kültürel bir ifadesi olup doğrudan ölümden sonraki bir hayatın varlığına teolojik bir kanıt oluşturmaz. Dolayısıyla doğru cevap I ve II'dir.
7. Osmanlı’da cesaretleriyle bilinen ve “Kaderde ne varsa o gelir başa” anlayışıyla özdeşleşen süvari birlikleri aşağıdakilerden hangisidir?
- A) Lağımcılar
- B) Yeniçeriler
- C) Garipler
- D) Akıncılar
- E) Deliler ✓
Bayraklarında 'Kaderde ne varsa o gelir başa' ifadesi bulunan fedai süvari birliklerine Deliler denir. Soru kökündeki bilgi doğrudan "Deliler" seçeneğiyle ilişkilidir. Diğer seçenekler aynı bağlamı karşılamadığı için doğru cevaba götürmez.
8. Aşağıdakilerden hangisi diğerlerinden önce gerçekleştirilmiştir?
- A) Cumhuriyet'in ilanı
- B) Halifeliğin kaldırılması
- C) Saltanatın Kaldırılması ✓
- D) Medeni Kanunun kabul edilmesi
- E) Harf İnkılabı
Saltanat 1922'de kaldırılmıştır. Cumhuriyetin ilanı, halifeliğin kaldırılması, Medeni Kanun ve Harf İnkılabı daha sonraki yıllarda gerçekleşmiştir. Soru kökündeki bilgi doğrudan "Saltanatın Kaldırılması" seçeneğiyle ilişkilidir. Diğer seçenekler aynı bağlamı karşılamadığı için doğru cevaba götürmez.
9. Aşağıdakilerden hangisi II. Dünya Savaşı sonrası kurulan devletlerden _değildir_?
- A) Hindistan
- B) Çekoslovakya ✓
- C) İsrail
- D) Cezayir
- E) Pakistan
Çekoslovakya II. Dünya Savaşı'ndan sonra kurulan bir devlet değildir; I. Dünya Savaşı sonrasında ortaya çıkmıştır. Bu nedenle seçenekler içinde doğru cevap Çekoslovakya'dır. Soru olumsuz köklü olduğu için seçenekler doğru bilgi aramak yerine aykırı kalan ifadeyi bulma mantığıyla değerlendirilmelidir. Bu nedenle "Çekoslovakya" seçeneği diğerlerinden ayrılır ve doğru cevap olur.
10. Almanya II. Dünya Savaşı sırasında Kartal Harekâtını hangi devlet üzerine düzenlemiştir?
- A) Rusya
- B) Japonya
- C) Yunanistan
- D) İngiltere ✓
- E) Fransa
Almanya, II. Dünya Savaşı sırasında İngiltere'yi hava üstünlüğü kurarak teslim olmaya zorlamak amacıyla düzenlediği büyük hava taarruzu operasyonuna 'Kartal Harekâtı' (Adlertag / Adlerangriff) adını vermiştir (İngiltere Savaşı - Battle of Britain).
11. XIX. yüzyılda Osmanlı Devleti'nin sınırları içinde yer alan; I. Mora II. Arnavutluk III. Trablusgarp Bölgelerinden hangilerinde yerli halkın Osmanlıcılık ve İslamcılık fikirleri doğrultusunda hareket ettiği söylenebilir?
- A) Yalnız I
- B) Yalnız II
- C) Yalnız III ✓
- D) I ve II
- E) I, II ve III
XIX. yüzyılda Mora halkı (Rumlar) ayrılıkçı milliyetçilik akımıyla isyan ederek bağımsızlık peşinde koşmuştur (I). Arnavutluk halkı da Arnavut milliyetçiliğiyle hareket etmiştir (II). Ancak Trablusgarp halkı Müslüman-Arap nüfusuyla Osmanlı Devleti'ne bağlı kalmak istemiş, İtalya'nın işgaline karşı Osmanlıcılık ve İslamcılık bilinciyle ortak bir direniş yürütmüştür (III). Dolayısıyla yalnız III bu kapsamdadır.
12. Aşağıdakilerden hangisi Osmanlı Beyliği'nin güçlenmesine etki eden faktörler içinde ver almaz?
- A) Jeopolitik konumu
- B) Ahilerin desteği
- C) Bölgedeki siyasi otorite boşluğu
- D) İkili yönetim anlayışı ✓
- E) İskân Politikası
İkili yönetim anlayışı Osmanlı Beyliği'nin güçlenmesini sağlayan faktörlerden biri değildir; güçlü merkeziyetçi yapı Osmanlı'nın ayırt edici yönlerindendir. Soru kökündeki bilgi doğrudan "İkili yönetim anlayışı" seçeneğiyle ilişkilidir. Diğer seçenekler aynı bağlamı karşılamadığı için doğru cevaba götürmez.
13. Cumhuriyet'in ilk yıllarında çıkarılan Teşvik-i Sanayi Kanunu'ndan istenilen sonucun alınamaması üzerine, I. temel tüketim mallarının devlet eliyle üretilmesi, II. yabancı sermayenin işbirliğinin sağlanması, III. özel girişimcinin yatırım olanaklarının sınırlanması Yöntemlerinden hangileri uygulanmıştır?
- A) Yalnız I ✓
- B) Yalnız II
- C) Yalnız III
- D) I ve II
- E) II ve III
Özel sektörün yetersiz kalması sonucu Teşvik-i Sanayi Kanunu'nun uygulanamaması üzerine devlet, Devletçilik ilkesine geçerek un, şeker, pamuklu dokuma gibi temel tüketim mallarının üretimini doğrudan kendi eliyle (Sümerbank, Etibank vb. aracılığıyla) kurduğu fabrikalarda üstlenmiştir (I). Bu süreçte yabancı sermaye işbirliği ön plana çıkarılmamış (II) ve özel girişimcilerin yatırımları yasaklanmamıştır (III), sadece devlet kendisi yatırımlara başlamıştır.
14. Aşağıdakilerden hangisi Birleşmiş Milletlerin teşkilat yapısını oluşturan organlardan biri _değildir_?
- A) Genel Sekreterlik
- B) Genel Kurul
- C) Güvenlik Konseyi
- D) Genel Zirve ✓
- E) Ekonomik ve Sosyal Konsey
Birleşmiş Milletlerin temel organları arasında Genel Kurul, Güvenlik Konseyi, Ekonomik ve Sosyal Konsey, Vesayet Konseyi, Uluslararası Adalet Divanı ve Sekretarya yer alır. 'Genel Zirve' BM organı değildir.
15. Osmanlı Devleti'nin I. Balkan Savaşı'nda mücadele ettiği devletler arasında aşağıdakilerden hangisi _yer almaz_?
- A) Sırbistan
- B) Romanya ✓
- C) Bulgaristan
- D) Karadağ
- E) Yunanistan
I. Balkan Savaşı'nda Osmanlı Devleti'ne karşı ittifak kuran devletler Bulgaristan (E), Yunanistan (C), Sırbistan (B) ve savaşı ilk başlatan Karadağ'dır (A). Romanya ise I. Balkan Savaşı'na katılmamış, ancak Bulgaristan'ın fazla toprak almasından rahatsız olarak II. Balkan Savaşı'na dahil olmuştur.
16. İslamiyet öncesi Türk Devletleri'nde ülkenin hanedanın ortak malı sayılması, I. devletlerin kısa ömürlü olması, II. sık sık taht kavgalarının yaşanması, III. geniş topraklara sahip asilzade oluşmaması Durumlarından hangilerine yol açmıştır?
- A) Yalnız I
- B) Yalnız II
- C) Yalnız III
- D) I ve II
- E) I, II ve III ✓
Ülkenin hanedanın ortak malı sayılması taht kavgalarına ve devletlerin kısa ömürlü olmasına yol açmış, ayrıca feodal asilzade sınıfının doğmasını engellemiştir. Öncüller tek tek değerlendirildiğinde doğru olan ifadeler seçeneklerdeki kombinasyonla karşılaştırılmalıdır. Bu karşılaştırmada "I, II ve III" seçeneği soru kökündeki bilgiyle uyumlu sonucu verir.
17. 1970'li yıllarda Avrupa'da Türk temsilciliklerini ve diplomatları hedef alan terör örgütü aşağıdakilerden hangisidir?
- A) ETA
- B) ASALA ✓
- C) IRA
- D) ENOSİS
- E) EOKA
ASALA, 1970'li yıllarda özellikle Türk diplomatlarını ve temsilciliklerini hedef alan Ermeni terör örgütüdür. Avrupa'da birçok saldırı düzenlemiştir. Soru kökündeki bilgi doğrudan "ASALA" seçeneğiyle ilişkilidir. Diğer seçenekler aynı bağlamı karşılamadığı için doğru cevaba götürmez.
18. XIX. yy Osmanlı Devleti’nde devlet yapılanmasında değişikliklere gidilmesinde aşağıdakilerden hangisinin etkili olduğu _savunulamaz_?
- A) Aydınların mevcut sorunların çözümünde devlet yapılanmasını eleştirmesi
- B) Halkın devlete olan güveninin zayıflaması
- C) Ayanların taşrada askeri ve ekonomik olarak güçlenmesi
- D) Avrupalı devletlerin Osmanlı Devleti’nin egemenlik haklarını ihlal etmeye çalışması
- E) Yeniçeri Ocağının kaldırılması ✓
Yeniçeri Ocağı'nın kaldırılması (Vaka-i Hayriye, 1826) devlet yapılanmasındaki değişikliklere gidilmesinin bir 'nedeni' veya 'etkeni' değil; aksine padişahın (II. Mahmut) merkezi otoritesini güçlendirmek ve diğer idari/askeri ıslahatları (değişiklikleri) gerçekleştirebilmek amacıyla yaptığı büyük bir 'ıslahatın kendisidir' (bir sonuçtur). Diğer seçenekler (ayanların güçlenmesi, dış müdahaleler, halkın güvensizliği ve aydınların eleştirileri) Osmanlı'yı devlet yapısını değiştirmeye zorlayan temel etkenlerdendir.
19. Abdülmecit Dönemi’nde birçok alanda yeni uygulamalara geçilmiştir, Aşağıdakilerden hangisi bu uygulamalardan biri _değildir_?
- A) Telgraf hatlarının oluşturulması
- B) Posta teşkilatının kurulması ✓
- C) Belediye teşkilatının kurulması
- D) Resmî bir müzenin kurulması
- E) Demir yolları yapılması
Posta teşkilatı Abdülmecit döneminden önce, II. Mahmut döneminde kurulmuştur. Bu yüzden Abdülmecit dönemi uygulamalarından değildir. Soru olumsuz köklü olduğu için seçenekler doğru bilgi aramak yerine aykırı kalan ifadeyi bulma mantığıyla değerlendirilmelidir. Bu nedenle "Posta teşkilatının kurulması" seçeneği diğerlerinden ayrılır ve doğru cevap olur.
20. 1243 Kösedağ Savaşı hangi hükümdar döneminde meydana gelmiştir?
- A) II. Gıyaseddin Keyhüsrev ✓
- B) Alâeddin Keykubat
- C) I.Kılıçaslan
- D) II. Kılıçarslan
- E) I.Mesud
1243 Kösedağ Savaşı II. Gıyaseddin Keyhüsrev döneminde meydana gelmiştir. Soru kökündeki bilgi doğrudan "II. Gıyaseddin Keyhüsrev" seçeneğiyle ilişkilidir. Diğer seçenekler aynı bağlamı karşılamadığı için doğru cevaba götürmez.
21. I. Kazasker II. Sadrazam III. Yeniçeri Ağası Yukarıdaki Osmanlı devlet yöneticilerinden hangileri devşirme kökenli olamaz?
- A) Yalnız I ✓
- B) Yalnız II
- C) Yalnız III
- D) II ve III
- E) I, II ve III
Osmanlı Devleti'nde ilmiye sınıfının en üst makamlarından biri olan Kazasker (I) (ve Şeyhülislam, Kadı vb. tüm ilmiye sınıfı mensupları), doğuştan Müslüman ve Türk kökenli (yani medrese çıkışlı) olmak zorundadır. Devşirme kökenliler ilmiye sınıfına giremezler, Seyfiye (sadrazam, yeniçeri ağası) ve Kalemiye gibi idari/askeri kanallarda yükselebilirler. Dolayısıyla Sadrazam (II) ve Yeniçeri Ağası (III) devşirme kökenli olabilirken, Kazasker devşirme kökenli olamaz.
22. Aşağıdakilerden hangisi Avrupa Birliği ile ilgili kurum ve oluşumlardan biri _değildir_?
- A) Gümrük Birliği
- B) İlerleme Raporu
- C) Maastricht Kriterleri
- D) Türk İşbirliği ve Kalkınma Ajansı ✓
- E) Kopenhag Kriterleri
TİKA (Türk İşbirliği ve Koordinasyon Ajansı Başkanlığı) (A), Türkiye Cumhuriyeti Kültür ve Turizm Bakanlığı'na bağlı olarak çalışan; başta Türk Cumhuriyetleri ve akraba topluluklar olmak üzere gelişmekte olan ülkelerle kültürel, ekonomik ve teknik işbirliğini yürütmek amacıyla kurulan milli bir kuruluştur. Avrupa Birliği ile doğrudan bir ilgisi yoktur. Diğer terimler (Maastricht Kriterleri, Kopenhag Kriterleri, Gümrük Birliği, İlerleme Raporu) AB ile ilgilidir.
23. Osmanlı Devleti; I. Sırbistan, II. Arnavutluk, III. Makedonya Topraklarından hangilerini Balkan Savaşları'nda kaybetmiştir?
- A) Yalnız I
- B) Yalnız II
- C) I ve II
- D) II ve III ✓
- E) I, II ve III
Sırbistan (I), Balkan Savaşları'ndan çok daha önce, 1878 Berlin Antlaşması ile bağımsızlığını kazanmış ve Osmanlı egemenliğinden çıkmıştır. Ancak I. Balkan Savaşı sırasında yaşanan karmaşadan yararlanarak bağımsızlığını ilan eden Arnavutluk (II) ve savaş sonucunda tamamen elden çıkan Makedonya (III), Osmanlı Devleti tarafından Balkan Savaşları'nda (1912-1913) kaybedilen topraklardır. Bu nedenle doğru cevap II ve III'tür.
24. Moskova Antlaşması’nda taraflar, birinin tanımadığı uluslararası belgeyi diğerinin de tanımayacağını kabul etmiştir. Bu hüküm Sovyet Rusya’nın aşağıdaki antlaşmalardan hangisini reddettiğini gösterir?
- A) Lozan Antlaşması
- B) Mudanya Ateşkes Antlaşması
- C) Sevr Antlaşması ✓
- D) Gümrü Antlaşması
- E) Kars Antlaşması
Moskova Antlaşması'ndaki bu hüküm, Sovyet Rusya'nın Sevr Antlaşması'nı tanımadığını ortaya koyar. Soru kökündeki bilgi doğrudan "Sevr Antlaşması" seçeneğiyle ilişkilidir. Diğer seçenekler aynı bağlamı karşılamadığı için doğru cevaba götürmez.
25. Osmanlı Devleti'nde; I. Memleket Sandıkları, II. Bank-ı Osmani, III. Ziraat Bankası Kurumlarından hangileri yabancı sermayeyle açılmamıştır?
- A) Yalnız I
- B) Yalnız II
- C) Yalnız III
- D) I ve III ✓
- E) I, II ve III
Osmanlı Devleti'nde; Memleket Sandıkları (I) Mithat Paşa öncülüğünde yerli/milli sermaye ve çiftçi katkılarıyla tarımsal krediyi desteklemek amacıyla kurulmuştur; Ziraat Bankası (III) 1888 yılında Memleket Sandıkları'nın dönüştürülmesiyle kurulan yerli ve milli sermayeli ilk Türk bankasıdır. Bank-ı Osmani (II) ise İngiliz ve Fransız ortaklığıyla kurulan yabancı sermayeli bir bankadır (para basma yetkisine sahipti). Dolayısıyla yabancı sermayeyle açılmayanlar I ve III'tür.