Genel Tekrar Testi - 184
Türkiye Cumhuriyeti'nde 1961 Anayasası ile getirilen yenilikler arasında aşağıdakilerden hangisi yer almaz?
Bu testteki tüm sorular ve cevapları (25 soru)
1. Türkiye Cumhuriyeti'nde 1961 Anayasası ile getirilen yenilikler arasında aşağıdakilerden hangisi yer almaz?
- A) Yasama dokunulmazlığının kaldırılması için Anayasa Mahkemesi'ne başvurulması
- B) Seçme ve seçilme hakkının kadınlara verilmesi ✓
- C) Anayasa Mahkemesi'nin kurulması
- D) Çift Meclis Sistemi'nin getirilmesi
Kadınlara seçme ve seçilme hakkı 1934 yılında verilmiştir, 1961 Anayasası ile değil. 1961 Anayasası ile Anayasa Mahkemesi kurulmuştur. Çift meclis sistemi (Millet Meclisi ve Cumhuriyet Senatosu) getirilmiştir. Yasama dokunulmazlığı konusunda Anayasa Mahkemesi'ne başvuru hakkı tanınmıştır. 1961 Anayasası, demokratik bir anayasadır.
2. Osmanlı'da bir kişinin vezir olabilmesi için hangi görevlerde bulunması gerekir?
- A) Defterdar-Nişancı
- B) Beylerbeyi-Sancak Beyi ✓
- C) Yeniçeri Ağası-Kapıkulu
- D) Kadı-Müderris
Osmanlı Devleti'nde bir kişinin vezir olabilmesi için önce beylerbeyi veya sancak beyi görevlerinde bulunması gerekirdi. Bu görevler, vezirliğe hazırlık aşamasıdır. Beylerbeyi, eyalet yöneticisidir. Sancak Beyi, sancak yöneticisidir. Bu sistem, tecrübeli kişilerin vezir olmasını sağlamıştır.
3. Avrupa Birliği ve Türkiye arasında yapılan Gümrük Birliği Antlaşması hangi başbakan döneminde gerçekleştirilmiştir?
- A) Süleyman Demirel döneminde
- B) Tansu Çiller döneminde ✓
- C) Necmettin Erbakan döneminde
- D) Bülent Ecevit döneminde
Avrupa Birliği ve Türkiye arasında yapılan Gümrük Birliği Antlaşması Tansu Çiller döneminde gerçekleştirilmiştir. Gümrük Birliği Antlaşması, 1 Ocak 1996'da yürürlüğe girmiştir. Gümrük Birliği Antlaşması, Türkiye'nin AB ile ekonomik entegrasyonunu sağlamıştır. Gümrük Birliği Antlaşması, Türkiye'nin dış ticaretini artırmıştır. Gümrük Birliği Antlaşması, Türkiye'nin AB üyeliği sürecinde önemli bir adımdır.
4. Osmanlı'da savaşta sancağı korumakla görevli sınıflar hangileridir?
- A) Azaplar
- B) Yeniçeri Ocağı
- C) Sağ-Sol Ulufeciler ✓
- D) Garipler
Sağ-Sol Ulufeciler, Osmanlı Devleti'nde savaşta sancağı korumakla görevli sınıflardır. Ulufeciler, sancağın güvenliğinden sorumludur. Sancak, ordunun simgesi ve moral kaynağıdır. Bu sınıf, Kapıkulu askerlerinin özel bir birimidir. Ulufeciler, savaşlarda kritik rol oynamıştır.
5. Türk tarihinde ilk kez 'Milletlerarası Yarışma' (Olimpiyat) düzenleme fikri hangi Osmanlı padişahı zamanında ortaya çıkmıştır?
- A) V. Murat
- B) II. Abdülhamit
- C) Mehmet Reşat
- D) Abdülaziz ✓
Modern sporların gelişimi ve uluslararası sergiler/yarışmalar fikri Sultan Abdülaziz döneminde yoğunlaşmıştır.
6. Türk-İslam devletlerinde hükümdarın elbiselerinden sorumlu saray görevlisi kimdir?
- A) Emir-i Dad
- B) Bitikçi
- C) Hacip
- D) Camedar ✓
Camedar, Türk-İslam devletlerinde hükümdarın giyim işlerinden sorumlu olan saray görevlisidir. Bu görevli, hükümdarın kıyafetlerini hazırlar, düzenler ve korurdu. Saray teşkilatının önemli bir parçası olan camedarlık, Osmanlı Devleti'nde de devam etmiştir.
7. Sovyet Rusya Sevr Antlaşması'nı tanımamayı hangi antlaşma ile taahhüt etmiştir?
- A) Batum Antlaşması
- B) Kars Antlaşması
- C) Gümrü Antlaşması
- D) Moskova Antlaşması ✓
Sovyet Rusya, Sevr Antlaşması'nı tanımamayı Moskova Antlaşması ile taahhüt etmiştir. Moskova Antlaşması, 16 Mart 1921'de imzalanmıştır. Bu antlaşma, TBMM ile Sovyet Rusya arasında yapılmıştır. Moskova Antlaşması, TBMM'nin uluslararası arenada tanınmasını sağlamıştır. Bu antlaşma, Türk tarihinin önemli antlaşmalarındandır.
8. Osmanlı Devleti'nde, sınır boylarındaki kaleleri koruyan ve düşman hakkında istihbarat toplayan atlı birliklere ne ad verilir?
- A) Azaplar
- B) Bostancılar
- C) Akıncılar ✓
- D) Lağımcılar
Sınır boylarında görev yapan ve akınlar düzenleyen hafif süvari birlikleri Akıncılardır.
9. Osmanlı Devleti hangi antlaşma ile ilk kez savaş tazminatı ödemiştir?
- A) Prut Antlaşması
- B) Küçük Kaynarca Antlaşması ✓
- C) Yaş Antlaşması
- D) Karlofça Antlaşması
Küçük Kaynarca Antlaşması (1774) ile Osmanlı Devleti, tarihinde ilk kez Rusya'ya savaş tazminatı ödemeyi kabul etmiştir.
10. 1993 yılında Azerbaycan, Kazakistan, Kırgızistan, Özbekistan, Türkmenistan ve Türkiye'nin ortak kültürel mirasını korumak amacıyla kurulan teşkilat hangisidir?
- A) D-8
- B) TÜRKSOY ✓
- C) KEİ
- D) TİKA
Türk Kültür ve Sanatları Ortak Yönetimi (TÜRKSOY), Türk dünyasının UNESCO'su gibidir.
11. Cumhuriyet Dönemi'nde çok partili hayata geçiş denemeleri sırasında kurulan ilk muhalefet partisi aşağıdakilerden hangisidir?
- A) Terakkiperver Cumhuriyet Fırkası ✓
- B) Demokrat Parti
- C) Milli Kalkınma Partisi
- D) Serbest Cumhuriyet Fırkası
Türkiye Cumhuriyeti'nin ilk muhalefet partisi, Kazım Karabekir başkanlığında kurulan Terakkiperver Cumhuriyet Fırkası'dır.
12. Türk-İslam devletlerinde divan üyeleri ile sultan arasındaki yazışmaları düzenleyen görevli kimdir?
- A) Camedar
- B) Hacip ✓
- C) Bitikçi
- D) Emir-i Dad
Hacip, Türk-İslam devletlerinde divan üyeleri ile sultan arasındaki yazışmaları düzenleyen ve protokol işlerini yürüten görevlidir. Hacip, saray teşkilatının önemli bir parçasıdır ve sultanın güvenini kazanmış kişiler arasından seçilirdi. Bu görev, devlet yönetiminde önemli bir rol oynamıştır.
13. Sadrazamlık binasına ne denir?
- A) Bab-ı Defteri
- B) Topkapı Sarayı
- C) Babıali ✓
- D) Bab-ı Meşihat
Sadrazamlık binasına 'Babıali' (Paşa Kapısı) denir. Babıali, Osmanlı Devleti'nin yönetim merkezidir. Burada divan toplantıları yapılır ve devlet işleri görüşülürdü. Babıali, günümüzdeki başbakanlık binasına benzer. Bu terim, Osmanlı yönetim sistemini ifade etmek için de kullanılmıştır.
14. Osmanlı Devleti'nde Lale Devri hangi isyanla sona ermiştir?
- A) Kabakçı Mustafa İsyanı
- B) Patrona Halil İsyanı ✓
- C) Şeyh Bedrettin İsyanı
- D) 31 Mart Vakası
1730 yılında çıkan Patrona Halil İsyanı ile Lale Devri sona ermiş, Nevşehirli Damat İbrahim Paşa öldürülmüş ve III. Ahmet tahttan indirilmiştir.
15. Aşağıdaki verilen ülkelerden hangisi İngiltere, SSCB ve ABD tarafından işgal edildiği için 'İmparatorluklar Mezarlığı' olarak tanımlanmıştır?
- A) Irak
- B) Suriye
- C) Afganistan ✓
- D) Libya
Afganistan, tarih boyunca İngiltere, SSCB ve ABD gibi süper güçler tarafından işgal edilmiş ancak kontrol edilememiş olması nedeniyle 'İmparatorluklar Mezarlığı' olarak anılır.
16. Osmanlı Devleti'nde İstanbul'da çarşı, pazar ve fiyat denetiminden sorumlu olan kimdir?
- A) Kadı
- B) Şehir Emini
- C) Muhtesip ✓
- D) Kapan Eminleri
Muhtesip, Osmanlı Devleti'nde İstanbul'da çarşı, pazar ve fiyat denetiminden sorumlu olan görevlidir. Muhtesip, ticari hayatı düzenler, fiyatları kontrol eder ve kalite denetimi yapar. Haksız kazançları önler ve ticari adaleti sağlar. Bu görev, şehir hayatının düzenlenmesinde önemli rol oynamıştır. Muhtesip, kadıya bağlıdır.
17. Özel teşebbüse yatırım yapmada kolaylık sağlamak, sanayi ile uğraşanlara ucuz arazi ve bina vermek ve bunları kazanç vergisinden muaf tutmak amacıyla çıkartılan yasa hangisidir?
- A) Türk parasının değerini koruma yasası (1930)
- B) Teşvik-i Sanayi Kanunu (1927) ✓
- C) Soyadı Kanunu (1934)
- D) Şapka Kanunu (1925)
Teşvik-i Sanayi Kanunu, özel teşebbüse yatırım yapmada kolaylık sağlamak, sanayi ile uğraşanlara ucuz arazi ve bina vermek ve bunları kazanç vergisinden muaf tutmak amacıyla çıkartılan yasadır. Teşvik-i Sanayi Kanunu, 28 Mayıs 1927'de kabul edilmiştir. Bu kanun, özel sektörün gelişmesini teşvik etmiştir. Teşvik-i Sanayi Kanunu, Türk sanayisinin modernleşmesini sağlamıştır. Bu kanun, Türk tarihinin önemli yasalarındandır.
18. I. Dünya Savaşı'nda Osmanlı Devleti'nin 'toprak kazandığı' tek cephe hangisidir?
- A) Çanakkale Cephesi
- B) Irak Cephesi
- C) Kanal Cephesi
- D) Kafkas Cephesi ✓
Kafkas Cephesi'nde askeri yenilgiye rağmen, Brest-Litovsk Antlaşması ile Kars, Ardahan ve Batum (Elviye-i Selase) geri alınmıştır.
19. Şehzadelerin tahta geçmeleri sırasında düzenlenen törene ne denmiştir?
- A) Cülus Töreni ✓
- B) Taç Giyme Töreni
- C) Biat Töreni
- D) Kılıç Kuşanma Töreni
Cülus Töreni, Osmanlı Devleti'nde şehzadelerin tahta geçmeleri sırasında düzenlenen törendir. Bu törende şehzade, padişah ilan edilir. Cülus töreni, Osmanlı yönetim sisteminin önemli bir parçasıdır. Tören sırasında cülus bahşişi dağıtılırdı. Bu tören, halkın yeni padişahı tanımasını sağlardı.
20. İlk Türk devletlerinde hükümdar çocuklarının boy ve oymaklara şad unvanıyla gönderilmesinin temel amacı nedir?
- A) Vergi toplamak
- B) Hükümdar çocuklarına deneyim ve tecrübe kazandırmak ✓
- C) Bölgeleri kontrol altında tutmak
- D) Asker toplamak
Bu uygulama, gelecekteki hükümdarları eğitmek içindir. Deneyim ve tecrübe kazandırmak amacıyla yapılmıştır. Hükümdar çocukları, şad unvanıyla boy ve oymaklara gönderilerek yönetim tecrübesi kazanırlardı. Bu sistem, Türk devlet geleneğinin eğitim anlayışını yansıtır. Bu uygulama, Türk devletlerinin sürekliliğini sağlamaya yönelik bir eğitim sistemidir.
21. 1929 Dünya Ekonomik Buhranı'nın Türkiye üzerindeki etkilerini azaltmak ve yerli üretimi teşvik etmek amacıyla kurulan topluluk hangisidir?
- A) Köy Enstitüleri
- B) Türk Tarih Kurumu
- C) Halkevleri
- D) Milli İktisat ve Tasarruf Cemiyeti ✓
Krizin etkilerine karşı halkı tasarrufa ve yerli malı kullanmaya yöneltmek için Kazım Özalp başkanlığında Milli İktisat ve Tasarruf Cemiyeti kurulmuştur.
22. Büyük Taarruz öncesinde ordunun taarruz gücüne ulaşabilmesi için Tekalif-i Milliye emirleri hangi savaşın ardından yayımlanmıştır?
- A) Kütahya-Eskişehir Muharebeleri ✓
- B) I. İnönü Muharebesi
- C) II. İnönü Muharebesi
- D) Sakarya Meydan Muharebesi
Eskişehir-Kütahya Savaşlarından sonra ordu ihtiyaçlarını karşılamak için Tekalif-i Milliye Emirleri yayımlanmıştır.
23. II. Abdülhamit döneminde (1876) ilan edilen ve Türk tarihinin ilk anayasası olan belge hangisidir?
- A) Sened-i İttifak
- B) Kanun-i Esasi ✓
- C) Tanzimat Fermanı
- D) Teşkilat-ı Esasiye
Türk tarihinin ilk yazılı anayasası Kanun-i Esasi'dir.
24. 27 Mayıs darbesiyle kurulan Milli Birlik Komitesi'nin başkanı kimdir?
- A) Orgeneral Cemal Gürsel ✓
- B) Orgeneral Cemal Tural
- C) Orgeneral Ragıp Gümüşpala
- D) Orgeneral Fahri Özdilek
27 Mayıs darbesiyle kurulan Milli Birlik Komitesi'nin başkanı Orgeneral Cemal Gürsel'dir. Cemal Gürsel, 27 Mayıs darbesi sonrası devlet başkanı olmuştur. Cemal Gürsel, 1961-1966 yılları arasında cumhurbaşkanlığı yapmıştır. Cemal Gürsel, 1961 Anayasası'nın hazırlanmasında etkili olmuştur. Cemal Gürsel, Türk siyasi tarihinin önemli isimlerindendir.
25. Osmanlı Devleti'nde padişahın tuğrasını çeken, devletin resmi yazışmalarını düzenleyen ve divan kaleminin başı olan görevli kimdir?
- A) Kazasker
- B) Defterdar
- C) Nişancı ✓
- D) Reis-ül Küttap
Nişancı, Osmanlı Devleti'nde padişahın tuğrasını çeken, devletin resmi yazışmalarını düzenleyen ve divan kaleminin başı olan görevlidir. Tuğra, padişahın imzasıdır. Nişancı, ferman ve beratların yazılmasından sorumludur. Bu görev, Osmanlı yönetim sisteminin önemli bir parçasıdır. Nişancı, sadrazama bağlıdır.