Genel Tekrar Testi - 15
Benzer hukuki durumda bulunan kişilerin aynı kurallara ve uygulamalara tabi olmasını öngören ilke hangisidir?
Bu testteki tüm sorular ve cevapları (25 soru)
1. Benzer hukuki durumda bulunan kişilerin aynı kurallara ve uygulamalara tabi olmasını öngören ilke hangisidir?
- A) Hak
- B) Butlan
- C) Müeyyide
- D) Kanun önünde eşitlik ✓
- E) Mutlak eşitlik
Aynı hukuki durumda bulunan kişilere aynı kuralların uygulanması kanun önünde eşitlik, diğer adıyla yatay eşitlik ilkesidir. Mutlak eşitlik ise farklı durumdaki kişilere भी aynı işlemin uygulanmasını ifade eder.
2. Alacaklı ve borçlu arasındaki hukuki bağı tamamen ortadan kaldıran borcu sona erdirme yollarından biri değildir?
- A) İbra
- B) Yenileme
- C) Kusursuz imkânsızlık
- D) Zamanaşımı ✓
- E) İfa
Zamanaşımı borcu sona erdirmez; alacağın dava ve takip yoluyla ileri sürülmesine karşı borçluya defi hakkı verir ve borcu eksik borç hâline getirir. Diğer seçenekler borcu sona erdirme yollarıdır.
3. Hukuk kurallarına veya sözleşme yükümlülüklerine aykırı davranan kişilere uygulanan hukuki sonuca ne ad verilir?
- A) Hukuki sonuç
- B) Yaptırım ✓
- C) Hüküm
- D) Hukuki fiil
- E) Karar
Hukuk kuralına veya sözleşmeye aykırı davranış karşısında uygulanan hukuki sonuca yaptırım, diğer adıyla müeyyide denir. Hukuk kurallarının maddi yaptırıma sahip olması onları diğer sosyal düzen kurallarından ayırır.
4. Türk Medeni Kanunu'na göre, gaiplik kararı vermeye görevli vesayet/koruma işlerine de bakan mahkeme hangisidir?
- A) Aile mahkemesi
- B) Asliye hukuk mahkemesi
- C) Asliye ceza mahkemesi
- D) Bölge adliye mahkemesi
- E) Sulh hukuk mahkemesi ✓
Gaiplik kararı vermeye görevli mahkeme sulh hukuk mahkemesidir. Yetkili mahkeme ise kişinin Türkiye'deki son yerleşim yeri veya kanunda belirtilen diğer bağlantı yerlerindeki mahkemedir.
5. Devletin üstün gücünü kullandığı kişi-devlet ilişkileri ile kamu kurumlarının faaliyetlerini düzenleyen hukuk alanı hangisidir?
- A) Tabii hukuk
- B) Doğal hukuk
- C) Karma hukuk
- D) Kamu hukuku ✓
- E) Özel hukuk
Kamu hukuku, devletin üstün kamu gücü kullandığı kişi-devlet ilişkilerini ve devletler arasındaki ilişkileri düzenler.
6. Aşağıdakilerden hangisi kamu hukukunun alt dalları arasında yer almaz?
- A) Şirketler hukuku ✓
- B) Medeni yargılama hukuku
- C) İcra ve iflas hukuku
- D) Anayasa hukuku
- E) Vergi hukuku
Şirketler hukuku ticaret hukukunun bir alt dalıdır ve özel hukuk içinde değerlendirilir. Diğer seçenekler kamu hukukunun dalları arasında sayılır.
7. Hukuki anlamda bir borç ilişkisinin doğması ve varlığı için zorunlu olan üç temel unsurdan (alacaklı, borçlu ve ...) biri hangisidir?
- A) Ödeme yeri
- B) Kefil
- C) İfa
- D) Edim ✓
- E) İrade serbestliği
Borç ilişkisinin unsurları alacaklı, borçlu ve edimdir. Edim, alacaklının talep edebildiği ve borçlunun yerine getirmekle yükümlü olduğu davranıştır.
8. Türk Borçlar Hukuku'na göre; I. Tecrübesizlik veya darda kalma sömürülerek edimler arasında açık oransızlık yaratılması II. Üçüncü kişileri aldatmak amacıyla görünüşte bir işlem yapılması tanımları sırasıyla hangi kavramları açıklar?
- A) Gabin - Muvazaa ✓
- B) Muvazaa - Gabin
- C) Gabin - Haksız fiil
- D) Gabin - Aldatma
- E) Hile - Gabin
Zor durumda veya deneyimsiz kalmaktan yararlanılarak edimler arasında açık oransızlık yaratılması gabindir. Aldatmak amacıyla görünüşte yapılan işlem ise muvazaadır.
9. Aşağıdakilerden hangisi hukukun yardımcı (tali) kaynakları arasında yer almaktadır?
- A) Cumhurbaşkanı Kararnamesi
- B) Genelge
- C) Anayasa
- D) Yargısal içtihatlar ✓
- E) Yönetmelik
Yargısal içtihatlar ve bilimsel görüşler, hâkimin karar verirken yararlanabileceği yardımcı kaynaklardır. Diğer seçenekler yazılı hukuk kaynaklarıdır.
10. Sahipsiz bir taşınır malı malik olmak amacıyla zilyetliğine geçiren bir kişinin mülkiyet hakkını aslen kazanması usulüne ne ad verilir?
- A) İhraz ✓
- B) İstimlak
- C) Temerrüt
- D) İstimval
- E) İşgal
Sahipsiz taşınır malın malik olma iradesiyle zilyetliğinin kazanılmasına ihraz denir. Sahipsiz taşınmazlarda kullanılan kavram ise işgaldir.
11. Hukuk sınavında 'Kanunla eş değer düzeydeki hukuk normları hangileridir?' sorusuna şu yanıtlar verilmiştir: • Büşra: Yönetmelik ve genelge • Cem: Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi ve yönetmelik • Deniz: Anayasa ve Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi • Emre: Milletlerarası antlaşmalar ve OHAL Cumhurbaşkanlığı Kararnameleri • Filiz: Anayasa ve OHAL Cumhurbaşkanlığı Kararnameleri Buna göre hangi öğrencinin verdiği yanıt doğrudur?
- A) Cem
- B) Emre ✓
- C) Büşra
- D) Filiz
- E) Deniz
Milletlerarası antlaşmalar ve Olağanüstü Hâl Cumhurbaşkanlığı Kararnameleri (OHAL CBK), normlar hiyerarşisinde kanun düzeyinde/kanuna eş değer belgelerdir. Bu nedenle Emre'nin yanıtı doğrudur.
12. Normlar hiyerarşisinde aşağıdakilerden hangisi diğerlerine göre daha genel ve soyut bir nitelik taşır?
- A) Kanun
- B) Yönetmelik
- C) Anayasa ✓
- D) Genelge
- E) Cumhurbaşkanı Kararnamesi
Normlar hiyerarşisinde üst basamaklara çıkıldıkça kurallar daha genel ve soyut hâle gelir. Seçenekler içinde en üst norm Anayasa olduğundan en genel ve soyut düzenleme odur.
13. Kişiyi devlete bağlayan hukuki ve siyasi uyrukluk bağına sahip kişiyi tanımlayan kavram hangisidir?
- A) Millet
- B) Tebaa
- C) Ulus
- D) Halk
- E) Vatandaş ✓
Kişiyi devlete bağlayan hukuki ve siyasi bağ vatandaşlık, bu bağla devlete bağlı bulunan kişi ise vatandaştır.
14. Türk Medeni Kanunu'na göre, kanunun durumun gereklerini veya haklı sebepleri gözetmeyi emrettiği hallerde hâkimin hukuka ve hakkaniyete göre karar verme yetkisi nedir?
- A) Yasa boşluğunu doldurma yetkisi
- B) Kıyas yapma yetkisi
- C) Takdir yetkisi ✓
- D) İyi niyet yetkisi
- E) Hukuk yaratma yetkisi
Hâkimin somut olayın özelliklerini ve hakkaniyeti gözeterek karar vermesine olanak tanıyan bu yetki 'takdir yetkisi'dir. Kanunun açıkça izin verdiği durumlarda kullanılır.
15. Medeni hukuktaki kişilik ve ehliyet kavramlarıyla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
- A) Ayırt etme gücüne sahip ve mahkeme kararıyla ergin kılınmış kişi tam ehliyetlidir. ✓
- B) Gaiplik kararıyla evlilik kendiliğinden sona erer.
- C) Ölüm karinesinde olaydan sonra bir yıl beklenmesi gerekir.
- D) Gerçek kişilik ana rahmine düşüldüğü anda başlar.
- E) Sağ ve tam doğmak koşuluyla herkes fiil ehliyetine sahiptir.
Ayırt etme gücüne sahip, ergin ve kısıtlı olmayan kişi tam ehliyetlidir. Mahkeme kararıyla ergin kılınan ve diğer koşulları taşıyan kişi de bu gruba girer.
16. Türk Medeni Kanunu'na göre, aşağıda belirtilen durumlardan hangisi mutlak butlan (kesin hükümsüzlük) yaptırımına tabi bir geçersizlik sebebi değildir?
- A) Ahmet'in kendi mülkiyetindeki evi kendisine satması
- B) Dört yaşındaki Ali'nin yaptığı alım satım işlemi
- C) Ayşe'nin öz amcası Mehmet ile evlenmesi
- D) Evlenecek olan Hüseyin'in önemli bir hastalığını evleneceği kişiden saklaması ✓
- E) Mete'nin kumarhane işletmek amacıyla bir iş yeri kiralaması
Evlenecek kişinin önemli bir hastalığı saklaması aldatma kapsamında nispi butlan sebebidir; işlem ancak iradesi sakatlanan tarafın talebiyle iptal edilebilir. Diğer seçeneklerdeki işlemler kesin hükümsüz kabul edilmiştir.
17. Hukukun ana dalları dikkate alındığında, aşağıdakilerden hangisi kamu hukuku dallarından biri olmayıp özel hukuk kapsamında yer alır?
- A) Vergi hukuku
- B) İdare hukuku
- C) Şirketler hukuku ✓
- D) Ceza hukuku
- E) Usul hukuku
Şirketler hukuku ticaret hukukunun alt dalıdır ve özel hukuk kapsamında yer alır. Diğer seçenekler kamu hukuku alanında değerlendirilir.
18. Bir uygulamanın örf ve âdet hukuku kuralı olarak kabul edilmesi için gereken temel unsurlar hangisinde doğru verilmiştir?
- A) Maddi unsur - Manevi unsur - Toplumsal kabul unsuru
- B) Hukuki unsur - Ahlaki unsur
- C) Hukuki unsur - Manevi unsur - Genel uygulanabilirlik unsuru
- D) Maddi unsur - Manevi unsur - Hukuki unsur ✓
- E) Maddi unsur - Manevi unsur - Ahlak unsuru
Örf ve âdet hukukunun oluşması için davranışın uzun süredir tekrarlanması anlamındaki maddi unsur, toplumda uyulmasının zorunlu olduğuna dair inanç anlamındaki manevi unsur ve devlet desteği anlamındaki hukuki unsur birlikte bulunmalıdır.
19. Türk Medeni Kanunu sistematiğine göre, aşağıdakilerden hangisi medeni hukukun alt dalları (temel bölümleri) arasında yer almaz?
- A) Aile hukuku
- B) Şirketler hukuku ✓
- C) Eşya hukuku
- D) Kişiler hukuku
- E) Miras hukuku
Medeni hukuk kişiler, aile, miras ve eşya hukuku bölümlerinden oluşur. Şirketler hukuku ticaret hukukunun alt dalıdır.
20. Aşağıdaki haklardan hangisi özel hukuk kapsamındaki özel haklardan biri olmayıp kamu hukuku kaynaklı bir kamu hakkıdır?
- A) Ayni hak
- B) Alacak hakkı
- C) Velayet hakkı
- D) Çalışma hakkı ve hürriyeti ✓
- E) Telif hakkı
Çalışma hakkı ve hürriyeti Anayasa'da düzenlenen kamusal temel haklardandır. Diğer seçenekler özel hukuk kapsamında değerlendirilen haklardır.
21. Bir kişinin bir taşınır veya taşınmaz mal üzerinde fiilî hâkimiyet kurma durumunu ifade eden kavram hangisidir?
- A) İntifa hakkı
- B) İpotek hakkı
- C) İrtifak hakkı
- D) Mülkiyet hakkı
- E) Zilyetlik ✓
Bir eşya üzerinde fiilî hâkimiyet kurulmasına zilyetlik denir. Mülkiyet hukuki sahipliği, zilyetlik ise eşyanın fiilen elde bulundurulmasını ifade eder.
22. Aşağıdakilerden hangisi Türk Medeni Kanunu'nun aile hukuku kısmı kapsamında yer almaz?
- A) Ayni haklar ✓
- B) Boşanma
- C) Eşler arasındaki mal rejimleri
- D) Velayet
- E) Nişanlılık
Nişanlanma, evlenme, boşanma, velayet ve eşler arasındaki mal rejimleri aile hukukunun konularıdır. Ayni haklar ise eşya hukuku kapsamında incelenir.
23. Türkiye'de gerçekleşen aşağıdaki demokratik gelişmelerden hangisi kronolojik olarak en son gerçekleşmiştir?
- A) Laiklik ilkesinin anayasaya girmesi
- B) Seçimlerin tek dereceli usulle yapılması
- C) Gizli oy ve açık sayım esasının ilk kez uygulanması ✓
- D) Kadınlara genel seçimlerde seçme ve seçilme hakkı verilmesi
- E) Siyasi partilerin katılımıyla çok partili seçime geçilmesi
Kadınlara seçme-seçilme hakkı 1934'te, laiklik ilkesinin anayasaya eklenmesi 1937'de, çok partili genel seçimler ve tek dereceli yöntem 1946'da gerçekleşmiştir. Gizli oy, açık sayım (tasnif) ilkesi ile yargısal güvencenin tam anlamıyla uygulandığı ilk genel seçim ise 1950'de yapılarak kronolojik sıralamada en sonda kalmıştır.
24. Osmanlı Devleti'nin yönetim yapısı ve padişahın yetkileriyle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?
- A) Osmanlı İmparatorluğu, devlet yönetim sistemi bakımından mutlak bir monarşiydi.
- B) Divan, karar organı olmaktan ziyade bir danışma organı niteliğindeydi.
- C) Padişahın yetkilerini şeriat kurallarına uygun kullanma zorunluluğu bulunmuyordu. ✓
- D) Padişahın yetkilerini sınırlayacak kurumsal ve etkili hukuki mekanizmalar bulunmamaktaydı.
- E) Devlet yetkilerini kullanan yardımcı organlar olsa da gerçek bir kuvvetler paylaşımı yoktu.
Osmanlı padişahları mutlak monarşi ile devleti yönetseler de teorik ve şeri olarak aldıkları kararların İslam hukukuna (şeriat kurallarına) ve örfe uygun olması şarttı. Şeyhülislamlık makamının fetva yetkisi de bu uygunluğu denetlemek içindi; dolayısıyla padişahın dini sınırlamalardan tamamen muaf olduğu söylenemez.
25. 1839 yılında ilan edilen Tanzimat Fermanı (Gülhane Hatt-ı Hümayunu) ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?
- A) Tanzimat Fermanı olarak da bilinir.
- B) İdarenin keyfî işlem yapmaması ve cezaların şahsiliği gibi ilkeler güvence altına alınmıştır.
- C) Padişah ve halk temsilcilerinin katılımıyla iki taraflı bir antlaşma olarak hazırlanmıştır. ✓
- D) Fermandaki haklardan din ayrımı olmaksızın bütün Osmanlı uyruklarının yararlanması öngörülmüştür.
- E) Mustafa Reşit Paşa tarafından kaleme alınmış ve 3 Kasım 1839'da ilan edilmiştir.
Tanzimat Fermanı (Gülhane Hatt-ı Hümayunu), padişahın halkla yaptığı ortak bir sözleşme değildir. Padişahın tek taraflı iradesinin bir ürünü (tek taraflı tasarruf) olarak kaleme alınmış ve ilan edilmiştir.