Genel Tekrar Testi - 111
Yugoslavya'nın parçalanması sonrasında başlayan Bosna Savaşı hangi antlaşmayla sona ermiştir?
Bu testteki tüm sorular ve cevapları (25 soru)
1. Yugoslavya'nın parçalanması sonrasında başlayan Bosna Savaşı hangi antlaşmayla sona ermiştir?
- A) Ankara Anlaşması
- B) Lizbon Anlaşması
- C) Belgrad Anlaşması
- D) Roma Anlaşması
- E) Dayton Anlaşması ✓
Yugoslavya İç Savaşı, 21 Kasım 1995'te Bosna-Hersek, Yugoslavya Federal Cumhuriyeti ve Hırvatistan cumhurbaşkanları tarafından imzalanan Dayton Barış Antlaşması ile sona erdi.
2. Bosna Savaşı sırasında Sırp hedefleri doğrultusunda faaliyet gösteren örgüt hangisidir?
- A) USTAŞA
- B) ÇETNİK ✓
- C) GESTAPO
- D) ELAS
- E) EDES
Çetnik, Bosna Savaşı sırasında Sırpların kurduğu ve Sırp emellerine hizmet eden örgüttür. Ustaşa Hırvatların kurduğu örgüttür. ELAS ve EDES Yunanistan'da iç savaşa neden olan örgütlerdir. Gestapo ise Alman gizli servisidir.
3. Başlangıcı "Kara Perşembe" olarak anılan 1929 Ekonomik Bunalımı'nın sonuçları arasında hangisi bulunmaz?
- A) İthalat ve ihracatın azalması
- B) Madencilik alanındaki gelişmelerin durması
- C) İşsizliğin artması
- D) Bankacılık sektörünün hızla güçlenmesi ✓
- E) Tarım ürünlerinin fiyatlarının düşmesi
1929 Büyük Buhranı işsizliği artırmış, tarım fiyatlarını düşürmüş, madenciliği durdurmuş ve dış ticareti azaltmıştır. Bankacılık sektörünün hızla güçlenmesi ise bu krizin sonuçları arasında yer almaz; aksine bankalar bu krizden olumsuz etkilenmiştir.
4. Uluğ Bey ve Ali Şir Nevai gibi önemli isimleri yetiştiren; Ankara Savaşı'nda Yıldırım Bayezid'i yenerek Osmanlı Devleti'nin Fetret Devri'ne girmesine yol açan devlet hangisidir?
- A) İlhanlılar
- B) Harzemşahlar
- C) Akkoyunlular
- D) Akşitler
- E) Timur Devleti ✓
Timur (Timur Devleti), Ankara Savaşı'nda (1402) Yıldırım Bayezid'i yenerek esir almış ve Osmanlı'nın Fetret Devri'ne girmesine yol açmıştır. Uluğ Bey ve Ali Şir Nevai de bu devletin himayesinde yetişmiştir.
5. I. III. Ahmet II. III. Selim III. II. Murat Bu Osmanlı padişahlarından hangisi ya da hangileri bir isyan sonucunda tahttan indirilmiştir?
- A) Yalnız I
- B) I ve II ✓
- C) I ve III
- D) II ve III
- E) I, II ve III
III. Ahmet Patrona Halil İsyanı ile, III. Selim ise Kabakçı Mustafa İsyanı ile tahttan indirilmiştir. II. Murat tahttan isyanla indirilmemiştir.
6. I. Murat, "Devlet hanedanın ortak malıdır." anlayışı yerine devletin padişah ve oğullarına ait olduğu esasını benimsemiştir. Bu değişiklikle ulaşılmak istenen amaç hangisidir?
- A) Merkezi devlet otoritesini güçlendirmek ✓
- B) Sadrazamların yetkilerini artırmak
- C) Devletin sınırlarını batıya doğru genişletmek
- D) Teokratik anlayışa güç kazandırmak
- E) Geleneksel veraset anlayışını uygulamak
"Devlet hanedanın ortak malıdır." anlayışı taht kavgalarına ve Türk devletlerinin parçalanmasına neden olmuştur. I. Murat'ın bu anlayışı değiştirmesi taht mücadelesine gireceklerin sayısını azaltmış ve Osmanlı'nın merkezi devlet otoritesine katkı sağlamıştır.
7. Kapıkulu Ocağı'nın özellikleri arasında hangisi bulunmaz?
- A) Üç ayda bir aldıkları maaş Bistegani'dir. ✓
- B) Osmanlı Devleti'nin merkez ordusudur.
- C) Önce pençik sonra devşirme sistemi ile asker alınmıştır.
- D) Gulam sistemi ile benzer özellikler gösterir.
- E) I. Murat Dönemi'nde kurulmuştur.
Kapıkulu askerlerinin üç ayda bir aldığı maaşa 'ulufe' denir. 'Bistegani' ise ulufe ödeme günlerinde yeniçerilerin çorbasına katılan özgün bir tereyağı karışımının adıdır; maaşın kendisi değildir.
8. Başkent İstanbul'un genel düzeninden sorumlu Divan-ı Hümayun üyesi kimdir?
- A) Nişancı
- B) Defterdar
- C) Sadrazam ✓
- D) Reisülküttab
- E) Yeniçeri Ağası
Başkent İstanbul'un genel düzeninden Sadrazam, güvenliğinden ise Yeniçeri Ağası sorumludur.
9. I. Balkan Savaşı'ndaki yenilginin sorumlusu sayılan Kamil Paşa Hükûmeti'ne karşı gerçekleştirilen darbe hangisidir?
- A) Babıali Baskını ✓
- B) Çırağan Baskını
- C) Patrona Halil İsyanı
- D) Şeyh Sait İsyanı
- E) Kuleli Vakası
Babıali Baskını (1913), İttihat ve Terakki Cemiyeti'nin I. Balkan Savaşı'ndaki başarısızlıkla suçlanan Kamil Paşa hükümetini silah zoruyla devirdiği darbedir.
10. Trablusgarp Savaşı'nı bitiren Uşi Antlaşması ile Bingazi ve Trablusgarp İtalya'ya bırakılmıştır. Bu gelişmenin; I. Osmanlı'nın Kuzey Afrika egemenliğinin sona ermesi, II. Bab-ı Ali Baskını'nın yaşanması, III. 31 Mart Ayaklanması'nın çıkması sonuçlarından hangilerine zemin hazırladığı söylenemez?
- A) Yalnız I
- B) Yalnız II
- C) Yalnız III
- D) I ve II
- E) II ve III ✓
Trablusgarp'ın kaybedilmesi Kuzey Afrika'daki Osmanlı hâkimiyetini sona erdirmiştir (I doğru). Bab-ı Ali Baskını (1913) ve 31 Mart Ayaklanması (1909) ise Trablusgarp Savaşı ile ilişkilendirilemez; bu olayların ayrı iç nedenleri vardır.
11. Halifeliğin kaldırılmasına zemin hazırlayan gelişmeler arasında hangisi yoktur?
- A) Ümmetçi toplum yapısından ulusal topluma geçilmek istenmesi
- B) Tekke, zaviye ve türbelerin kapatılmasının tepkilere neden olması ✓
- C) Bazı kesimlerin "halife meclisin, meclis halifenindir." görüşünü yayması
- D) Halifelik makamının laik devlet yapısı ile bağdaşmaması
- E) Halife Abdülmecit Efendi'nin yabancı devlet elçileri ile görüşmesi
A, B, C ve E seçenekleri halifeliğin kaldırılmasına ortam hazırlayan etkenlerdir. Tekke, zaviye ve türbeler ise halifeliğin kaldırılmasından (3 Mart 1924) sonra, 1925 yılında kapatılmıştır. Bu nedenle söz konusu gelişme halifeliğin kaldırılmasına ortam hazırlamamıştır.
12. Lozan Antlaşması'yla kapitülasyonların kaldırılması hangi gelişmeyle doğrudan ilişkilidir?
- A) Maarif Teşkilatı Hakkında Kanun'un çıkarılması
- B) Kabotaj Kanunu'nun kabul edilmesi ✓
- C) Halk Fırkası'nın kurulması
- D) Devlet İstatistik Enstitüsü'nün kurulması
- E) Tarım Kredi Kooperatiflerinin kurulması
Kabotaj Kanunu doğrudan kapitülasyonların kaldırılmasının devamı niteliğindedir. Bu kanunla Türk denizlerindeki yabancı etki ortadan kaldırılmak istenmiş ve Türk ticaretinin geliştirilmesi amaçlanmıştır. Her ikisi de ekonomik bağımsızlık hedefine yöneliktir.
13. II. Dünya Savaşı sırasındaki hangi konferansın ardından Sovyet Rusya, Türkiye'den Kars ve Ardahan'ı talep etmiştir?
- A) Kahire
- B) Kazablanka
- C) Moskova
- D) Yalta ✓
- E) Münih
Yalta Konferansı'nın ardından Sovyetler, 19 Mart 1945'te 1925 tarihli Türk-Sovyet tarafsızlık paktını feshetti. Haziran 1945'te verdikleri notada Kars ve Ardahan'ın Rusya'ya terki ile Boğazlarda Sovyetlere üs verilmesini talep etti.
14. Yumuşama Dönemi'nin siyasi gelişmeleri arasında hangisi yer almaz?
- A) İran-Irak Savaşı ✓
- B) Salt I Antlaşması
- C) Ping Pong Diplomasisi
- D) Vietnam Savaşı
- E) Keşmir Sorunu
Yumuşama Dönemi 1960-1980 yılları arasını kapsar. Ping Pong Diplomasisi, Vietnam Savaşı, Keşmir Sorunu ve Salt I Antlaşması bu dönemde yaşanan gelişmelerdir. İran-Irak Savaşı (1980-1988) ise Yumuşama Dönemi'nden sonra başlamıştır.
15. İslamiyet öncesi Türklerde görülen; I. Stupa, II. Türk üçgeni, III. Küg kavramlarından hangileri yerleşik yaşamla bağlantılıdır?
- A) Yalnız I
- B) Yalnız II
- C) I ve II ✓
- D) I ve III
- E) I, II ve III
Stupa Uygur tapınaklarının adıdır; tapınaklar yerleşik hayatın göstergesidir. Türk üçgeni mimaride kubbelerin birleşme noktasında kullanılan bir unsurdur ve Uygurlarla birlikte ortaya çıkmıştır. Küg ise eski Türklerin melodilere verdiği isimdir; yerleşiklikle doğrudan ilişkili değildir. Dolayısıyla I ve II yerleşik hayatla ilişkilidir.
16. Çinliler ile Arapların Orta Asya ve İpek Yolu egemenliği için yaptığı Talas Savaşı'nın sonuçları arasında hangisi bulunmaz?
- A) Kağıt, barut ve matbaa Çin dışına taşındı.
- B) Emeviler Orta Asya'ya hakim oldu. ✓
- C) Türkler, İslamiyet ile tanıştılar ve İslamiyet'i kabul etmeye başladılar.
- D) Orta Asya'nın Çinlileşmesi önlendi.
- E) Türk-İslam Devletleri kuruldu.
Talas Savaşı'nda (751) Araplar (Abbasiler) Çinlileri yendi. Emeviler değil Abbasiler bu savaşta yer aldı; dolayısıyla Emevilerin Orta Asya'ya hakim olması sonuçlar arasında gösterilemez.
17. Cengiz Han'ın kurduğu büyük kara imparatorluğu, onun ölümünden sonra parçalanarak yeni Moğol devletlerine ayrılmıştır. Bu devletlerden hangisi Rusların güneye ilerlemesini uzun süre engelleyerek güçlü bir Rus devletinin kurulmasını geciktirmiştir?
- A) İlhanlı Devleti
- B) Altın Orda Devleti ✓
- C) Kubilay Hanlığı
- D) Tolunoğulları Devleti
- E) Çağatay Hanlığı
Altın Orda Devleti, Rusların güneyine hâkim olarak uzun yıllar Rus ilerlemesini durdurmuş ve güçlü bir Rus imparatorluğunun oluşumunu geciktirmiştir.
18. Osmanlı toplumunda reaya, devlet okullarında eğitim alarak askerî sınıfa geçebilir ve yönetici olabilirdi. Bu durum kesin sınıf ayrımlarının bulunmadığını gösterir. Yönetilen bir kişinin yöneten konumuna geçmesi hangi kavramla açıklanır?
- A) Dikey Hareketlilik ✓
- B) Kulluk Sistemi
- C) Yatay Hareketlilik
- D) Ekberiyet Anlayışı
- E) Millet Sistemi
Reayanın eğitim ve öğretim hakkını kullanarak yöneten olabilmesi "Dikey Hareketlilik" olarak nitelendirilir. Yatay hareketlilik ise köyden kente göç gibi aynı statü içindeki yer değişikliğini ifade eder.
19. Osmanlı Devleti'nin XVI ve XVII. yüzyıllarda Macaristan'a egemen olma hedefi hangi devletle savaşmasına yol açmıştır?
- A) Safevi
- B) Lehistan
- C) Rusya
- D) Prusya
- E) Avusturya ✓
Osmanlı-Avusturya savaşlarının temel nedeni Macaristan toprakları üzerindeki hakimiyet mücadelesidir. Kanuni döneminde başlayan bu çatışmalar XVII. yüzyılda da devam etmiştir.
20. Osmanlı Devleti, 1801 El Ariş ve 1802 Paris antlaşmalarıyla hangi devletin Osmanlı topraklarına yönelik yayılmacı hedeflerini durdurmuştur?
- A) İtalya
- B) İngiltere
- C) Almanya
- D) Rusya
- E) Fransa ✓
Napolyon 1798'de Osmanlı toprağı olan Mısır'ı işgal etmiştir. İngiltere, Rusya ve Osmanlı ittifakıyla karşı karşıya kalan Napolyon önce El Ariş ardından Paris antlaşmalarını imzalayarak Mısır'dan çekilmek zorunda kalmıştır. Böylece Fransa'nın Mısır üzerindeki emperyalist emelleri engellenmiştir.
21. Osmanlı tarihinde ilk yurt içi ve ilk yurt dışı gezisine çıkan padişahlar hangi seçenekte doğru sıralanmıştır?
- A) Abdülmecid - Abdülaziz
- B) III. Selim - Abdülaziz
- C) II. Mahmut - Abdülaziz ✓
- D) II. Mahmut - Abdülmecid
- E) I. Mahmut - I. Abdülhamid
II. Mahmut Osmanlı tarihinde ilk yurt içi seyahate çıkan padişah, Abdülaziz ise yurt dışına çıkan ilk Osmanlı padişahıdır.
22. I. II. Mehmet, İstanbul'un fethinden sonra Ortodoksların başına patrik atamıştır. II. I. Süleyman, Avrupa devletlerine karşı Fransa'ya kapitülasyonlar tanımıştır. III. Küçük Kaynarca Antlaşması'yla Ortodoksların koruyuculuğu Rusya'ya bırakılmıştır. Bunlardan hangileri Osmanlı Devleti'nin muhtemel bir Haçlı birliğini engelleme politikasıyla ilgilidir?
- A) Yalnız I
- B) Yalnız II
- C) I ve II ✓
- D) I ve III
- E) I, II ve III
Fatih'in Ortodoks patrik ataması (Hristiyanları bölmek) ve Kanuni'nin Fransa'ya kapitülasyon vermesi (Avrupa'yı parçalamak) Haçlı birliğini önleme çabasıdır. Küçük Kaynarca ise tam tersine Rusya'ya müdahale kapısı açmıştır.
23. Askerî ocaklarla kuruldukları dönemlere ilişkin eşleştirmelerden hangisi hatalıdır?
- A) Nizam-ı Cedit Ocağı - III. Selim
- B) Sürat Topçuları Ocağı - I. Mahmut ✓
- C) Bostancı Tüfenkçisi Ocağı - III. Selim
- D) Tulumbacılar Ocağı - III. Ahmet
- E) Sekban-ı Cedit Ocağı - II. Mahmut
Sürat Topçuları Ocağı I. Mahmut döneminde değil, III. Mustafa döneminde kurulmuştur. Diğer eşleştirmelerin tamamı doğrudur.
24. I. Ceride-i Havadis II. Tanin III. Volkan Bu gazetelerden hangileri Tanzimat Dönemi'nde yayımlanmaya başlamıştır?
- A) Yalnız I ✓
- B) I ve II
- C) I ve III
- D) II ve III
- E) I, II ve III
Tanin ve Volkan gazeteleri II. Meşrutiyet döneminde yayın hayatına başlamıştır. Ceride-i Havadis ise 1840 yılında çıkarılan yarı resmi gazete olup Tanzimat dönemi (1839-1876) gazetesidir.
25. I. Deneyimli askerlerin terhis edilmesi II. Ordunun siyasete karışması III. Birden fazla devletle savaşılması Bu durumlardan hangileri Osmanlı Devleti'nin I. Balkan Savaşı'ndaki yenilgisinde etkili olmuştur?
- A) Yalnız I
- B) Yalnız II
- C) I ve III
- D) II ve III
- E) I, II ve III ✓
Harb-i Umumi sonrası terhisler, ordu içindeki siyasi çekişmeler ve Balkan devletlerinin oluşturduğu ittifak; Osmanlı'nın I. Balkan Savaşı'ndaki yenilgisinin başlıca iç ve dış nedenleridir.