Karma Test 36

1. Osmanlı Devleti'nde divan toplantılarında alınan kararlara padişahın tuğrasını çeken, fethedilen arazilerin kaydını tutan ve 'Tahrir Defterleri'nden sorumlu olan divan üyesi aşağıdakilerden hangisidir?

• A) Kazasker
• B) Defterdar
• C) Reisülküttab
• D) Nişancı ✓

Padişahın tuğrasını çeken, arazi kayıtlarını tutan ve tahrir defterlerinden sorumlu olan görevli Nişancı'dır. Nişancı, Osmanlı Divan-ı Hümayun'unun önemli üyelerindendir. Tuğra, padişahın imzasıdır. Tahrir defterleri, toprak ve nüfus kayıtlarını içerir. Nişancı, Osmanlı bürokrasisinin önemli bir görevlisidir.

2. Türkiye Cumhuriyeti'nin ilk muhalefet partisi olan Terakkiperver Cumhuriyet Fırkası'nın ekonomi politikası nedir?

• A) Liberalizm ✓
• B) Sosyalizm
• C) Devletçilik
• D) Karma Ekonomi

Terakkiperver Cumhuriyet Fırkası, ekonomide 'Liberalizm'i (Serbest piyasa ekonomisi) savunmuştur.

3. İtilaf Devletlerinin TBMM Hükümetini dolaylı olarak Londra Konferansı'na çağırmalarındaki amaç nedir?

• A) TBMM'yi resmen tanımak
• B) Sevr Antlaşması'nı uygulamak
• C) Barışı sağlamak
• D) TBMM'yi siyasi güç olarak tanımak istememeleri ✓

İtilaf Devletleri, TBMM Hükümetini dolaylı olarak Londra Konferansı'na çağırmışlardır çünkü TBMM'yi siyasi güç olarak tanımak istememişlerdir. İtilaf Devletleri, TBMM'yi resmi olarak tanımak yerine dolaylı olarak çağırmışlardır. Bu durum, İtilaf Devletleri'nin TBMM'ye karşı tutumunu göstermiştir. Ancak Londra Konferansı, TBMM'nin uluslararası arenada tanınmasını sağlamıştır. Bu konferans, TBMM'nin önemli başarılarındandır.

4. Osmanlı Devleti'nde 'Yeniçeri Ocağı'nı kuran padişah kimdir?

• A) Osman Bey
• B) Yıldırım Bayezid
• C) I. Murat ✓
• D) Orhan Bey

I. Murat (Hüdavendigar), Pençik sistemini getirerek Kapıkulu Ocakları'nın temelini atmış ve Yeniçeri Ocağı'nı kurmuştur.

5. Anadolu Selçuklularında Danişmentlilere ve Mengüceklere son veren, Trabzon Rum Devleti ile Çukurova Ermenilerini vergiye bağlayan hükümdar kimdir?

• A) I. Alaaddin Keykubat
• B) I. Kılıç Arslan
• C) I. Mesut
• D) II. Kılıç Arslan ✓

II. Kılıç Arslan, Anadolu Selçuklu Devleti'nin en güçlü hükümdarlarından biridir. Danişmentliler ve Mengücekliler gibi beyliklere son vermiş, Anadolu'da siyasi birliği sağlamıştır. Ayrıca Trabzon Rum Devleti ve Çukurova Ermenilerini vergiye bağlayarak bölgedeki gücünü pekiştirmiştir. II. Kılıç Arslan, Anadolu Selçuklu Devleti'ni büyük bir güce dönüştürmüştür.

6. Türk kadınının siyasi hakları kapsamında, belediye seçimlerine katılma hakkı hangi yıl verilmiştir?

• A) 1933
• B) 1934
• C) 1930 ✓
• D) 1926

Kadınlara siyasal haklar; Belediye (1930), Muhtar (1933), Vekil/Milletvekili (1934) şeklinde verilmiştir.

7. Şifahane, bimarhane ve darüşşifa vakıf bünyesinde açılan hangi kuruma örnektir?

• A) Yargı
• B) Ticaret
• C) Sağlık ✓
• D) Eğitim

Şifahane, bimarhane ve darüşşifa, Türk-İslam devletlerinde vakıf bünyesinde açılan sağlık kurumlarıdır. Bu kurumlar, hastalara ücretsiz tedavi hizmeti verir, ilaç dağıtır ve tıp eğitimi yapardı. Vakıf gelirleriyle işletilen bu kurumlar, toplumun sağlık ihtiyacını karşılamıştır. Osmanlı Devleti'nde de darüşşifalar önemli sağlık kurumları olmuştur.

8. Türkiye'de 'Gizli oy, açık sayım' ilkesine dayalı ilk demokratik seçim hangi yıl yapılmıştır?

• A) 1946 Seçimleri
• B) 1983 Seçimleri
• C) 1961 Seçimleri
• D) 1950 Seçimleri ✓

1946 seçimleri 'Açık oy, gizli tasnif' (şaibeli) ile yapılmıştır. 'Gizli oy, açık sayım' ilkesinin uygulandığı ve yargı denetiminde yapılan ilk seçim 1950 seçimleridir.

9. İngiltere, ABD ve Fransa II. Dünya Savaşı'nda 1945'te hangi gelişme ile Almanya'yı teslim almışlardır?

• A) Stalingrad Savaşı
• B) Pearl Harbor saldırısı
• C) Normandiya çıkartması ✓
• D) D-Day operasyonu

Normandiya çıkartması, İngiltere, ABD ve Fransa'nın II. Dünya Savaşı'nda 1945'te Almanya'yı teslim almasını sağlayan gelişmedir. Normandiya çıkartması, 6 Haziran 1944'te gerçekleştirilmiştir. Bu çıkartma, Müttefik Devletler'in Avrupa'ya girmesini sağlamıştır. Normandiya çıkartması, II. Dünya Savaşı'nın dönüm noktalarındandır. Bu çıkartma, savaşın sona ermesini hızlandırmıştır.

10. Kurtuluş Savaşı'nda ordunun acil ihtiyaçlarını karşılamak amacıyla halktan yardım toplamak için çıkartılan yasa hangisidir?

• A) Başkomutanlık Yasası
• B) Teşkilat-ı Esasiye Kanunu
• C) Tekalif-i Milli Yasası ✓
• D) İstiklal Marşı Kanunu

Tekalif-i Milli Yasası, Kurtuluş Savaşı'nda ordunun acil ihtiyaçlarını karşılamak amacıyla halktan yardım toplamak için çıkartılan yasadır. Tekalif-i Milli Yasası, 7-8 Ağustos 1921'de kabul edilmiştir. Bu yasa, halktan mal, para ve hizmet toplamayı öngörmüştür. Tekalif-i Milli Yasası, Milli Mücadele'nin finansmanını sağlamıştır. Bu yasa, Türk tarihinin önemli yasalarındandır.

11. İzmir'in işgali üzerine bölgeye gelen ve 'Türklerin çoğunlukta olduğunu, Rumların iddialarının asılsız olduğunu' belirten uluslararası rapor hangisidir?

• A) Amiral Bristol Raporu ✓
• B) Milne Hattı Raporu
• C) General Harbord Raporu
• D) Sandler Raporu

İzmir'in işgalinin haksızlığını ortaya koyan ilk uluslararası belge Amiral Bristol Raporu'dur.

12. II. Dünya Savaşı'ndan sonra kurulan Birleşmiş Milletler (BM) teşkilatının merkezi neresidir?

• A) Brüksel
• B) Cenevre
• C) Paris
• D) New York ✓

Birleşmiş Milletler'in (BM) genel merkezi New York'tadır. Birleşmiş Milletler, 24 Ekim 1945'te kurulmuştur. BM, dünya barışını sağlamayı amaçlamıştır. New York, BM'nin genel merkezidir. BM, günümüze kadar faaliyet göstermektedir.

13. 1071 Malazgirt Savaşı sırasında Bizans ordusunda paralı askerlik yaparken, karşıdaki ordunun Türkçe konuştuğunu ve bayraklarını fark ederek saf değiştiren ve Selçuklu ordusuna katılan Türk boyu aşağıdakilerden hangisidir?

• A) Karluklar
• B) Peçenekler ✓
• C) Kıpçaklar
• D) Avarlar

Bizans ordusunda paralı asker olan Peçenekler ve Uzlar, Malazgirt Savaşı'nda saf değiştirerek Selçuklu tarafına geçmiş ve savaşın kazanılmasında büyük rol oynamışlardır.

14. 1881'de Tunus'u hangi devlet işgal etmiştir?

• A) Fransa ✓
• B) İspanya
• C) İtalya
• D) İngiltere

1881'de Tunus, Fransa tarafından işgal edilmiştir. Tunus'un işgali, Osmanlı Devleti'nin Kuzey Afrika'daki toprak kayıplarının devamıdır. Fransa'nın Tunus'u işgali, Osmanlı Devleti'nin zayıflığını gösterir. Tunus'un işgali, sömürgecilik döneminin önemli olaylarındandır. Tunus'un işgali, Osmanlı diplomasi tarihinin önemli bir olayıdır.

15. Milli mücadelede İstanbul Hükümeti'ne ilk kez nerede karşı çıkılmıştır?

• A) Sivas Kongresi
• B) Erzurum Kongresi
• C) Havza Genelgesi
• D) Amasya Genelgesi ✓

Milli mücadelede İstanbul Hükümeti'ne ilk kez Amasya Genelgesi'nde karşı çıkılmıştır. Amasya Genelgesi, İstanbul Hükümeti'nin görevini yapamadığını belirtmiştir. Bu genelge, ulusal iradenin önemini vurgulamıştır. Amasya Genelgesi, İstanbul Hükümeti'ne alternatif bir otorite oluşturmuştur. Bu genelge, Türk tarihinin önemli dönüm noktalarındandır.

16. Nizamülmülk hangi devletin ünlü veziridir ve Siyasetname adlı eseri yazmıştır?

• A) Gazneliler
• B) Büyük Selçuklu Devleti ✓
• C) Osmanlı Devleti
• D) Timur Devleti

Nizamülmülk, Büyük Selçuklu Devleti'nin (Alparslan ve Melikşah dönemi) ünlü veziridir. Devlet yönetimi hakkında yazdığı 'Siyasetname' eseriyle tanınır.

17. II. Meşrutiyet'in ilanı sırasında hangi devlet bağımsız olmuştur?

• A) Yunanistan
• B) Romanya
• C) Bulgaristan ✓
• D) Sırbistan

II. Meşrutiyet'in ilanı sırasında Bulgaristan bağımsız olmuştur. Bulgaristan'ın bağımsızlığı, Osmanlı Devleti'nin Balkanlar'daki toprak kayıplarının devamıdır. Bulgaristan'ın bağımsızlığı, milliyetçilik akımının etkisini gösterir. Bulgaristan'ın bağımsızlığı, Osmanlı Devleti'nin parçalanmasını hızlandırmıştır. Bulgaristan'ın bağımsızlığı, Osmanlı tarihinin önemli olaylarındandır.

18. II. Dünya Savaşı'ndan sonra dünya siyasetinde etkili olan iki devlet hangisidir?

• A) ABD ve SSCB ✓
• B) Almanya ve Japonya
• C) Çin ve Hindistan
• D) İngiltere ve Fransa

ABD ve SSCB, II. Dünya Savaşı'ndan sonra dünya siyasetinde etkili olan iki devlettir. II. Dünya Savaşı, 2 Eylül 1945'te sona ermiştir. ABD ve SSCB, süper güçler olmuşlardır. Bu iki devlet, Soğuk Savaş dönemini başlatmıştır. ABD ve SSCB, dünya siyasetini şekillendirmişlerdir.

19. Türk adının geçtiği ilk Türkçe metinler olan Orhun Abideleri aşağıdaki hangi Türk devletine aittir?

• A) Asya Hun Devleti
• B) II. Göktürk Devleti ✓
• C) I. Göktürk Devleti
• D) Uygurlar

Orhun Abideleri (Bilge Kağan, Kültigin ve Tonyukuk yazıtları), II. Göktürk (Kutluk) Devleti dönemine aittir. Orhun Abideleri, 8. yüzyılda dikilmiştir. Abideler, Türk adının geçtiği ilk Türkçe metinlerdir. Bilge Kağan, Kültigin ve Tonyukuk yazıtları, Türk tarihinin önemli belgeleridir. Orhun Abideleri, Türk edebiyatının ilk örneklerindendir.

20. Osmanlı tarihinde Balkanlar'da yerleşmiş Müslüman Türk halkı ilk kez hangi savaştan sonra Anadolu'ya göçe başlamıştır?

• A) Dömeke Savaşı
• B) 93 Harbi ✓
• C) Trablusgarp Savaşı
• D) Kırım Savaşı

Osmanlı tarihinde Balkanlar'da yerleşmiş Müslüman Türk halkı ilk kez 93 Harbi'nden sonra Anadolu'ya göçe başlamıştır. 93 Harbi, Osmanlı Devleti'nin Balkanlar'daki toprak kayıplarına neden olmuştur. Bu göç, Osmanlı toplumunun demografik yapısını değiştirmiştir. Balkan göçleri, Anadolu'nun nüfus yapısını etkilemiştir. Balkan göçleri, Osmanlı tarihinin önemli olaylarındandır.

21. Osmanlı Devleti'nde 'Vakanüvis' adı verilen resmi tarihçilerden ilki kimdir?

• A) Ahmet Cevdet Paşa
• B) Naima Efendi ✓
• C) Aşıkpaşazade
• D) Peçevi

Osmanlı'nın ilk resmi vakanüvisi Mustafa Naima Efendi'dir.

22. Cumhuriyet Dönemi'nde 'okuma-yazma seferberliği' başlatmak ve halka yeni harfleri öğretmek amacıyla açılan kurumlar hangisidir?

• A) Millet Mektepleri ✓
• B) Köy Enstitüleri
• C) Türk Ocakları
• D) Halkevleri

Harf İnkılabı'ndan sonra (1928) halka okuma yazma öğretmek için Millet Mektepleri açılmıştır.

23. Mustafa Kemal'in 'Sizleri bir kıvılcım olarak gönderiyorum, volkan olup dönmelisiniz.' sözüyle yurt dışına gönderdiği öğrenciler hangi alan için gönderilmiştir?

• A) Askeri Eğitim
• B) İstihbarat
• C) Eğitim, Bilim ve Sanat ✓
• D) Diplomasi

Cumhuriyetin ilk yıllarında yetişmiş insan gücünü sağlamak için eğitim, sanat ve bilim alanında Avrupa'ya öğrenciler gönderilmiştir.

24. İkinci Dünya Savaşı sırasında Türkiye'nin izlediği 'Denge Politikası'nı yürüten dönemin Cumhurbaşkanı kimdir?

• A) Fevzi Çakmak
• B) Celal Bayar
• C) Mustafa Kemal Atatürk
• D) İsmet İnönü ✓

II. Dünya Savaşı yıllarında (1939-1945) Cumhurbaşkanı İsmet İnönü'dür (Milli Şef Dönemi).

25. Osmanlı Devleti'nde padişahın 'Yasak' dediği her türlü emre ne ad verilir?

• A) Ferman
• B) Hatt-ı Hümayun
• C) Yasakname ✓
• D) Berat

Padişahın yasaklarını içeren belgelere Yasakname denir. Ferman genel emir, Berat atama belgesidir.