Karma Test 58

1. Temsil Heyeti'nin, Ali Fuat Paşa'yı Batı Cephesi Komutanlığına ataması neyi gösterir?

• A) Yasama yetkisini kullandığını
• B) Hükümet gibi yürütme yetkisini kullandığını ✓
• C) Yargı yetkisini kullandığını
• D) İstanbul Hükümeti ile anlaştığını

Bir heyetin komutan ataması, o heyetin tıpkı bir hükümet gibi 'yürütme' yetkisini kullandığının kanıtıdır.

2. I. Gıyasettin Keyhüsrev'in İznik Rum Krallığı ile yaptığı ve şehit olduğu savaşın adı nedir?

• A) Kösedağ Savaşı
• B) Alaşehir Savaşı ✓
• C) Yassıçimen Savaşı
• D) Miryakefalon Savaşı

Alaşehir Savaşı (1211), Anadolu Selçuklu Sultanı I. Gıyasettin Keyhüsrev ile İznik Rum (Bizans) İmparatoru I. Theodoros Laskaris arasında yapılmıştır. Savaşta I. Gıyasettin Keyhüsrev şehit düşmüştür. Bu savaş, Anadolu Selçukluları ile Bizans arasındaki mücadelelerden biridir.

3. Kılık kıyafet devrimi kapsamında çıkarılan Şapka Kanunu hangi yıl kabul edilmiştir?

• A) 1928
• B) 1925 ✓
• C) 1934
• D) 1923

Şapka İktisası Hakkında Kanun, toplumun dış görünüşünü modernleştirmek amacıyla 25 Kasım 1925 tarihinde kabul edilmiştir.

4. Ermeni Sorunu'nun uluslararası bir metinde ilk kez yer aldığı antlaşma hangisidir?

• A) Ayastefanos Antlaşması
• B) Berlin Antlaşması ✓
• C) Sevr Antlaşması
• D) Lozan Antlaşması

Ermeni Sorunu ilk kez 1878 Berlin Antlaşması ile uluslararası bir boyut kazanmış ve diplomasi masasına gelmiştir.

5. Osmanlı Devleti'nin Balkan Savaşları sonunda kaybettiği ve günümüzde Türkiye sınırları dışında kalan başkent neresidir?

• A) Selanik ✓
• B) Üsküp
• C) Manastır
• D) Edirne

Atatürk'ün de doğduğu yer olan Selanik, Balkan Savaşları sırasında kaybedilmiştir. (Edirne kaybedilmiş ancak II. Balkan Savaşı'nda geri alınmıştır).

6. Aşağıdakilerden hangisi Atatürk'ün 'Halkçılık' ilkesinin bir gereğidir?

• A) Kabotaj Kanunu'nun çıkarılması
• B) Soyadı Kanunu'nun kabulü ✓
• C) Sanayinin teşvik edilmesi
• D) Çok partili hayata geçiş denemeleri

Soyadı Kanunu ile ayrıcalık belirten unvanların (ağa, paşa, bey vb.) kaldırılması toplumsal eşitliği sağladığı için Halkçılık ilkesi ile doğrudan ilgilidir. Soyadı Kanunu, 21 Haziran 1934'te kabul edilmiştir. Kanun, toplumsal eşitliği sağlamayı amaçlamıştır. Halkçılık ilkesi, toplumsal eşitliği öngörür. Soyadı Kanunu, Atatürk ilkelerinin uygulanmasıdır.

7. Osmanlı Devleti'nin I. Dünya Savaşı'ndan çekilmasını sağlayan ateşkes antlaşması aşağıdakilerden hangisidir?

• A) Mudanya Ateşkes Antlaşması
• B) Sevr Antlaşması
• C) Mondros Ateşkes Antlaşması ✓
• D) Lozan Barış Antlaşması

Osmanlı Devleti, 30 Ekim 1918'de Mondros Ateşkes Antlaşması'nı imzalayarak savaştan çekilmiştir.

8. Türkiye'de 24 Ocak 1980 Kararları'nın mimarı olan ve serbest piyasa ekonomisine geçişi sağlayan devlet adamı kimdir?

• A) Bülent Ecevit
• B) Turgut Özal ✓
• C) Süleyman Demirel
• D) Necmettin Erbakan

24 Ocak Kararları'nı hazırlayan (DPT Müsteşarı olarak) ve sonrasında uygulayan (Başbakan olarak) isim Turgut Özal'dır.

9. Almanya ne zaman Doğu-Batı olarak ikiye ayrılmıştır?

• A) II. Dünya Savaşı'ndan sonra ✓
• B) 1990'da birleşmeden önce
• C) Soğuk Savaş döneminde
• D) I. Dünya Savaşı'ndan sonra

Almanya, II. Dünya Savaşı'ndan sonra Doğu-Batı olarak ikiye ayrılmıştır. II. Dünya Savaşı, 2 Eylül 1945'te sona ermiştir. Doğu Almanya, Sovyet kontrolü altında kalmıştır. Batı Almanya, Müttefik Devletler'in kontrolü altında kalmıştır. Almanya, 1990'da birleşmiştir.

10. Atatürk'ün düşünce sistemini durağanlıktan kurtaran ilkesi hangisidir?

• A) Milliyetçilik
• B) Halkçılık
• C) Cumhuriyetçilik
• D) İnkılapçılık ✓

İnkılapçılık, Atatürk'ün düşünce sistemini durağanlıktan kurtaran ilkedir. İnkılapçılık, sürekli gelişme ve değişimi öngörmüştür. Bu ilke, toplumun modernleşmesini sağlamıştır. İnkılapçılık, çağdaşlaşmanın temelini oluşturmuştur. İnkılapçılık, Türk tarihinin temel ilkelerindendir.

11. Osmanlı Devleti'nde ilk dış borç hangi savaş sırasında alınmıştır?

• A) Kırım Savaşı ✓
• B) I. Dünya Savaşı
• C) 93 Harbi
• D) Balkan Savaşları

Osmanlı Devleti, Kırım Savaşı'nın (1853-1856) mali yükünü karşılayabilmek için 1854 yılında ilk kez İngiltere'den dış borç almıştır.

12. Osmanlı Devleti'nin Kuzey Afrika'da kaybettiği ilk toprak parçası neresidir?

• A) Mısır
• B) Trablusgarp
• C) Cezayir ✓
• D) Tunus

Cezayir, 1830 yılında Fransa tarafından işgal edilmiştir. Bu olay, Osmanlı'nın Kuzey Afrika'daki ilk toprak kaybıdır.

13. Osmanlı Devleti'nin borçlarını yönetmek üzere kurulan ve Türkiye'nin 1881'de kabul ettiği uluslararası borç yönetim kurumunun adı nedir?

• A) İstanbul Ticaret Odası
• B) Düyun-u Umumiye İdaresi ✓
• C) Galata Bankerleri Birliği
• D) Osmanlı Bankası

Düyun-u Umumiye İdaresi (1881), Osmanlı'nın devlet iflasını (Muharrem Kararnamesi) ilan etmesinin ardından Avrupa alacaklı devletleri tarafından kurulan ve bazı Osmanlı vergilerini doğrudan tahsil eden uluslararası bir borç yönetim kurumudur. Bu durum egemenlik kaybının somut göstergesidir.

14. I. Dünya Savaşı sonrası imzalanan antlaşmaların ağır hükümler taşıması, Milletler Cemiyeti'nin görevini yapamaması ve İtalya ile Almanya'nın saldırgan politikaları neye sebep olmuştur?

• A) I. Dünya Savaşı'na
• B) Soğuk Savaş'a
• C) Kore Savaşı'na
• D) II. Dünya Savaşı'na ✓

I. Dünya Savaşı sonrası imzalanan antlaşmaların ağır hükümler taşıması, Milletler Cemiyeti'nin görevini yapamaması ve İtalya ile Almanya'nın saldırgan politikaları II. Dünya Savaşı'na sebep olmuştur. II. Dünya Savaşı, 1 Eylül 1939'da başlamıştır. Bu savaş, 2 Eylül 1945'te sona ermiştir. II. Dünya Savaşı, dünya tarihinin en büyük savaşıdır. Bu savaş, milyonlarca insanın ölümüne neden olmuştur.

15. Kağıt ve matbaayı kullanan ilk Türk devleti hangisidir?

• A) Göktürkler
• B) Selçuklular
• C) Osmanlılar
• D) Uygurlar ✓

Uygurlar, kağıt ve matbaayı kullanan ilk Türk devletidir. Bu teknolojiler, Uygurların kültürel gelişiminde önemli rol oynamıştır. Çin'den öğrendikleri kağıt ve matbaa teknolojisini geliştirmişlerdir. Bu sayede kitap basımı ve kültürel eserlerin çoğaltılması mümkün olmuştur.

16. Osmanlı Devleti'nin I. Dünya Savaşı'nda en fazla toprak kaybettiği cephe hangisidir?

• A) Kafkas Cephesi
• B) Irak Cephesi
• C) Hicaz-Yemen Cephesi
• D) Suriye-Filistin Cephesi ✓

Suriye-Filistin Cephesi, Osmanlı Devleti'nin I. Dünya Savaşı'nda en fazla toprak kaybettiği cephedir. Bu cephe, Osmanlı Devleti'nin başarısız olduğu cephelerindendir. Suriye-Filistin Cephesi, Osmanlı Devleti'nin Arap topraklarını kaybetmesine neden olmuştur. Bu cephe, Osmanlı Devleti'nin parçalanmasını hızlandırmıştır. Suriye-Filistin Cephesi, I. Dünya Savaşı'nın önemli cephelerindendir.

17. Erzurum kongresine hangi İllerden delege katılmamıştır?

• A) Diyarbakır, Elazığ, Mardin ✓
• B) Erzurum, Erzincan, Sivas
• C) Trabzon, Rize, Artvin
• D) Van, Bitlis, Muş

Diyarbakır, Elazığ ve Mardin, Erzurum Kongresi'ne delege göndermeyen illerdir. Bu iller, kongreye katılmamalarına rağmen Milli Mücadele'ye destek vermişlerdir. Erzurum Kongresi, Doğu Anadolu'daki çoğu ilden delege almıştır. Bu kongre, bölgesel bir kongre olmasına rağmen ulusal bir nitelik kazanmıştır. Erzurum Kongresi, Türk tarihinin önemli kongrelerindendir.

18. İstanbul hükümeti ve İngilizler, Sivas Kongresi'ni dağıtmak, Mustafa Kemal ve arkadaşlarını tutuklamak amacıyla kimi görevlendirdiler?

• A) Erzurum valisi Cemal Paşa'yı
• B) Elazığ valisi Ali Galip'i ✓
• C) Sivas valisi Reşit Paşa'yı
• D) Ankara valisi Abdurrahman Paşa'yı

Elazığ valisi Ali Galip, İstanbul hükümeti ve İngilizler tarafından Sivas Kongresi'ni dağıtmak amacıyla görevlendirilmiştir. Ali Galip, Sivas Kongresi'ni engellemeye çalışmış ancak başarısız olmuştur. Bu olay, İstanbul Hükümeti ile Milli Mücadele arasındaki çatışmayı göstermiştir. Ali Galip olayı, Sivas Kongresi'nin önemini artırmıştır. Bu olay, Türk tarihinin önemli olaylarındandır.

19. İlk kez geçici bir hükümetin kurulmasına nerede karar verilmiştir?

• A) Sivas Kongresi'nde
• B) Erzurum Kongresi'nde ✓
• C) Havza Genelgesi'nde
• D) Amasya Genelgesi'nde

İlk kez geçici bir hükümetin kurulmasına Erzurum Kongresi'nde karar verilmiştir. Erzurum Kongresi, Temsil Heyeti'ni oluşturmuştur. Temsil Heyeti, geçici bir hükümet görevi görmüştür. Bu karar, ulusal egemenliğin gerçekleşmesinde önemli bir adımdır. Erzurum Kongresi, Türk tarihinin önemli kongrelerindendir.

20. Şehzadelerin tahta geçmeleri sırasında Kapıkulu ordusuna dağıtılan bahşişe ne denmiştir?

• A) Biat bahşişi
• B) Cülus bahşişi ✓
• C) Kılıç bahşişi
• D) Taç bahşişi

Cülus bahşişi, Osmanlı Devleti'nde şehzadelerin tahta geçmeleri sırasında Kapıkulu ordusuna dağıtılan bahşiştir. Bu bahşiş, yeni padişahın askerlerin desteğini kazanması içindir. Cülus bahşişi, Osmanlı mali sistemini zorlayan bir uygulamadır. Bu uygulama, zamanla devletin mali sorunlarına neden olmuştur. Cülus bahşişi, Osmanlı Devleti'nin sonuna kadar devam etmiştir.

21. Anadolu Selçuklu Devleti'nde Suğdak'ı alarak ilk denizaşırı sefer yapan, Rumlardan Alanya'yı alarak burada tersane kuran hükümdar kimdir?

• A) II. Gıyasettin Keyhüsrev
• B) I. Alaaddin Keykubat ✓
• C) I. İzzettin Keykavus
• D) I. Gıyasettin Keyhüsrev

I. Alaaddin Keykubat, 1227 yılında Kırım'daki Suğdak'ı fethederek ilk denizaşırı seferi gerçekleştirmiştir. Ayrıca 1223 yılında Alanya'yı Rumlardan alarak burada büyük bir tersane kurmuştur. Alanya, Anadolu Selçuklu Devleti'nin önemli bir deniz üssü haline gelmiştir. I. Alaaddin Keykubat, denizcilik alanında büyük başarılar elde etmiştir.

22. Osmanlı Devleti'nde devlet yönetiminde üstün hizmetleri bulunanlara ödül olarak verilen topraklara ne ad verilir?

• A) Zeamet
• B) Malikâne ✓
• C) Tımar
• D) Has topraklar

Osmanlı toprak sisteminde devlete üstün hizmetlerde bulunan devlet adamlarına ödül olarak verilen araziler 'Malikâne' (malikâne arazisi) olarak adlandırılır. Adaylar genellikle bu toprak türünü, iltizam (vergi toplama) hakkının kişilere ömür boyu kiralandığı 'Malikâne Sistemi' ile karıştırmaktadır. Malikâne sistemi bir vergi toplama usulüyken, soruda tanımı verilen Malikâne kavramı doğrudan bir toprak sınıfıdır. Seçeneklerdeki Has, Zeamet ve Tımar ise gelirlerine göre kademelendirilen dirlik (miri) topraklarıdır.

23. Türk-İslam tarihinin başlangıcı olan gelişme nedir?

• A) Malazgirt Savaşı
• B) Dandanakan Savaşı
• C) Talaş Savaşı ✓
• D) Pasinler Savaşı

Talaş Savaşı, Türk-İslam tarihinin başlangıcıdır. 751 yılında gerçekleşmiştir. Bu savaş, Türklerin İslam dünyasıyla yakınlaşmasını sağlamıştır. Talaş Savaşı, Türk-İslam medeniyetinin doğuşunu simgeler. Bu savaş, Orta Asya'nın kaderini belirleyen önemli bir dönüm noktasıdır.

24. Erzurum ve çevresinde hüküm süren, Anadolu'da kurulan ilk Türk beyliği hangisidir?

• A) Mengücekliler
• B) Saltuklular ✓
• C) Artuklular
• D) Danişmentliler

Saltuklular, Malazgirt Savaşı'ndan sonra Erzurum ve çevresinde kurulan ilk Türk beyliğidir. Ebul Kasım Saltuk tarafından kurulmuştur. Beylik, Anadolu'nun doğusunda önemli bir güç olmuş ve bölgenin Türkleşmesinde önemli rol oynamıştır. 1202 yılında Anadolu Selçuklu Devleti tarafından yıkılmıştır.

25. Osmanlı Devleti'nde matbaanın getirilmesi, kağıt fabrikasının kurulması ve itfaiye bölüğünün (Tulumbacılar) oluşturulması hangi dönemde gerçekleşmiştir?

• A) II. Meşrutiyet
• B) Nizam-ı Cedit
• C) Lale Devri ✓
• D) Tanzimat Dönemi

Batı'nın örnek alındığı ilk dönem olan Lale Devri'nde (1718-1730) matbaa, kağıt fabrikası, çini atölyesi ve tulumbacılar ocağı gibi yenilikler yapılmıştır.