Karma Test 6

1. I. Metehan II. Mukan Kağan III. Kapgan Kağan Yukarıda verilen Türk hükümdarlarından hangileri Orta Asya'daki tüm Türk boylarını bir bayrak altında toplayarak gücüne güç katmıştır?

• A) II ve III
• B) I ve II
• C) I, II ve III ✓
• D) Yalnız I

Asya Hun devleti hükümdarı Metehan, I. Göktürk devleti hükümdarı Mukan Kağan ve II. Göktürk devleti hükümdarı Kapgan Kağan Orta Asya'daki tüm Türk boylarını bir bayrak altında toplayarak gücüne güç katmıştır. Metehan, MÖ 209-174 yılları arasında hüküm sürmüş ve Hun İmparatorluğu'nu güçlendirmiştir. Mukan Kağan, 553-572 yılları arasında I. Göktürk Devleti'ni en güçlü dönemine taşımıştır. Kapgan Kağan, 691-716 yılları arasında II. Göktürk Devleti'ni yeniden canlandırmıştır. Bu üç hükümdar, Türk tarihinin en güçlü liderlerindendir.

2. 840-1212 tarihleri arasında kurulan Karahanlı devletinin en parlak dönemini yaşatan hükümdar aşağıdakilerden hangisidir?

• A) Satuk Buğra Han
• B) Tamgaç Buğra Han
• C) Yusuf Kadir Han ✓
• D) Bilge Kül Kadir Han

Karahanlı devletinin en parlak dönemini yaşatan hükümdar Yusuf Kadir Han'dır. Yusuf Kadir Han, 1026-1032 yılları arasında hüküm sürmüştür. Bu dönemde Karahanlı Devleti, siyasi ve kültürel açıdan en yüksek seviyesine ulaşmıştır. Yusuf Kadir Han, devletin sınırlarını genişletmiş ve iç istikrarı sağlamıştır. Karahanlı Devleti, Türk-İslam kültürünün önemli merkezlerinden biri olmuştur.

3. Alınamaz unvanlı Ani'yi ele geçiren ve bunun sonucunda Abbasi Halifesi Kaim Biemrillah tarafından 'Ebul Feth' (fetihlerin babası) unvanı ile onurlandırılan ünlü Türk-İslam hükümdarı aşağıdakilerden hangisidir?

• A) Gazneli Mahmut
• B) Sultan Alparslan ✓
• C) Satuk Buğra Han
• D) Melikşah

Ani'yi ele geçiren ve 'Ebul Feth' unvanını alan hükümdar Sultan Alparslan'dır. Sultan Alparslan, 1064 yılında Ani Kalesi'ni fethetmiştir. Ani, o dönemde 'Alınamaz' unvanıyla bilinen güçlü bir kaledir. Bu fetih sonrası Abbasi Halifesi Kaim Biemrillah, Alparslan'a 'Ebul Feth' (fetihlerin babası) unvanını vermiştir. Sultan Alparslan, Büyük Selçuklu Devleti'nin en önemli hükümdarlarındandır.

4. Kanuni Sultan Süleyman Dönemi'nde Safeviler ile imzalanan ilk antlaşma aşağıdakilerden hangisidir?

• A) 1533 İstanbul Antlaşması
• B) Zitvatorok Antlaşması
• C) Paris Antlaşması
• D) 1555 Amasya Antlaşması ✓

Kanuni Sultan Süleyman Dönemi'nde 1555 tarihinde Safeviler ile imzalanan ilk antlaşma Amasya Antlaşması'dır. Amasya Antlaşması, Osmanlı-Safevi savaşlarını sona erdirmiştir. Bu antlaşma ile Doğu Anadolu ve Irak'ın büyük kısmı Osmanlıda kalmıştır. Antlaşma, iki devlet arasında uzun süreli barış dönemi başlatmıştır. Amasya Antlaşması, Osmanlının doğu sınırlarını güvence altına almıştır.

5. Lala Mustafa Paşa komutasında Kıbrıs'ın fethinin tamamlanması aşağıdaki hangi Osmanlı padişahı döneminde meydana gelmiştir?

• A) II. Bayezid
• B) II. Selim ✓
• C) Kanuni Sultan Süleyman
• D) Fatih Sultan Mehmet

II. Selim Dönemi'nde Lala Mustafa Paşa, 1570'te Lefkoşa'yı, 1571'de Magosa'yı alarak Kıbrıs'ın fethini tamamlamıştır. Kıbrıs'ın fethi, Osmanlı'nın Akdeniz'deki gücünü artırmıştır. Lefkoşa'nın fethi, 9 Eylül 1570'te gerçekleşmiştir. Magosa'nın fethi, 1 Ağustos 1571'de tamamlanmıştır. Kıbrıs'ın fethi, Osmanlı'nın stratejik öneme sahip adaları ele geçirmesini sağlamıştır.

6. 1606'da imzalanan .... Antlaşması ile Avusturya arşidükü Osmanlı padişahına denk sayılacak. Paragrafta bulunan boşluğa aşağıdaki antlaşmalardan hangisi getirilmelidir?

• A) İstanbul
• B) Karlofça
• C) Zitvatorok ✓
• D) Bahçesaray

1593-1606 Osmanlı Avusturya Savaşları sonucunda I. Ahmet Döneminde Zitvatorok Antlaşması imzalanmış ve bu antlaşma ile Avusturya arşidükü Osmanlı padişahına denk sayılmıştır. Zitvatorok Antlaşması, 11 Kasım 1606'da imzalanmıştır. Bu antlaşma, Osmanlı'nın Avrupa'daki üstünlüğünün sona erdiğini göstermiştir. Avusturya arşidükü, artık 'Kral' unvanıyla padişaha denk sayılmıştır. Zitvatorok Antlaşması, Osmanlı diplomasi tarihinde önemli bir dönüm noktasıdır.

7. Osmanlı Devleti'nde batıyı daha yakından takip etmek adına sırasıyla ilk geçici ve ilk daimi elçilikler hangi Osmanlı padişahları döneminde açılmıştır?

• A) II. Mahmut - III. Selim
• B) III. Ahmet - III. Selim ✓
• C) III. Selim - III. Ahmet
• D) III. Ahmet - IV. Mustafa

İlk geçici elçilik Lale Devri'nde III. Ahmet döneminde, ilk daimi elçilikler ise III. Selim Dönemi'nde Londra'ya açılmıştır. Lale Devri, 1718-1730 yılları arasında yaşanmıştır. İlk geçici elçilik, 1720'de Paris'e gönderilmiştir. III. Selim Dönemi'nde (1789-1807) ilk daimi elçilik Londra'ya açılmıştır. Elçiliklerin açılması, Osmanlı'nın Batı'yı yakından takip etmesini sağlamıştır.

8. I. Bükreş Antlaşması II. Edirne Antlaşması III. Berlin Antlaşması Yukarıdaki numaralandırılmış antlaşmalarla Sırpların bağımsızlık aşamaları verilmiştir. Buna göre Sırpların 'ayrıcalık-özerklik-bağımsızlık' kazandığı antlaşmalar aşağıdakilerden hangisinde doğru olarak sıralanmıştır?

• A) I-II-III ✓
• B) II-I-III
• C) I-III-II
• D) III-I-II

Sırpların bağımsızlık aşamaları: Bükreş Antlaşması (1812) ile ayrıcalık, Edirne Antlaşması (1829) ile özerklik, Berlin Antlaşması (1878) ile bağımsızlık şeklindedir. Bükreş Antlaşması, Osmanlı-Rus Savaşı sonrası imzalanmıştır. Edirne Antlaşması, Yunan İsyanı sonrası yapılmıştır. Berlin Antlaşması, 93 Harbi sonrası imzalanmıştır. Sırpların bağımsızlık süreci, milliyetçilik akımının etkisiyle gerçekleşmiştir.

9. Osmanlı Devleti'nde, 1804 tarihinde milliyetçiliğin etkisiyle ilk isyan eden azınlık ...., 1829 tarihinde ilk bağımsızlık kazanan azınlık ise .... olmuştur. Boş bırakılan yerlere sırasıyla aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?

• A) Sırbistan - Yunanistan ✓
• B) Yunanistan - Bulgaristan
• C) Romanya - Karadağ
• D) Sırbistan - Arnavutluk

İlk isyan eden azınlık Sırplar, ilk bağımsızlık kazanan azınlık ise Yunanlılar olmuştur. Sırplar, 1804'te Kara Yorgi önderliğinde isyan etmiştir. Yunanlılar, 1821'de bağımsızlık mücadelesi başlatmıştır. Yunanistan, 1829 Edirne Antlaşması ile bağımsızlığını kazanmıştır. Bu isyanlar, Osmanlı'nın çöküş sürecini hızlandırmıştır.

10. Osmanlı Devleti'nde İzmir Aydın arasında ilk demiryolu hattının döşenmesi aşağıdaki padişahlardan hangisi dönemine aittir?

• A) II. Abdülhamit
• B) II. Mahmut
• C) III. Selim
• D) Sultan Abdülmecid ✓

İzmir-Aydın arasında ilk demiryolu hattının döşenmesi Sultan Abdülmecid Dönemi gelişmeleri arasında yer almaktadır. Demiryolu hattı, 1856 yılında İngiliz şirketi tarafından yapılmıştır. Bu hat, Osmanlı'da ilk demiryolu hattıdır. Demiryolu, ulaşım ve ticaretin gelişmesini sağlamıştır. Sultan Abdülmecid Dönemi, Osmanlı'da modernleşme hareketlerinin yoğunlaştığı dönemdir.

11. Osmanlı Devleti'nde eğitim alanında açılan kurumlar arasında aşağıdakilerden hangisi yoktur?

• A) Darülfünunu Şahane
• B) Mekteb-i Mülkiye
• C) Düyun-ı Umumiye ✓
• D) Galatasaray Sultanisi

Düyun-ı Umumiye Osmanlı Devleti'nin iç ve dış borçlarını denetleyen kurumdur, eğitim kurumu değildir. Düyun-ı Umumiye, 1881'de kurulmuştur. Bu kurum, Osmanlı'nın borçlarını yönetmek için alacaklı devletler tarafından oluşturulmuştur. Kurum, Osmanlı'nın mali bağımsızlığını kısıtlamıştır. Düyun-ı Umumiye, Osmanlı'nın ekonomik çöküşünün sembolü olmuştur.

12. I. Mahalle Mektebi II. Şemsi Efendi Okulu III. Manastır Askeri İdadisi IV. Selanik Askeri Rüştiyesi V. Harp Okulu VI. Harp Akademisi Yukarıda Mustafa Kemal'in okuduğu okulların sıralaması verilmiştir. Buna göre verilen bu okullardan hangilerinin yeri değiştirilirse doğru sıralanmış olur?

• A) III ve IV ✓
• B) II ve III
• C) I ve II
• D) IV ve V

Mustafa Kemal, Selanik Askeri Rüştiyesi'nden (III) sonra Manastır Askeri İdadisi'ne (IV) gitmiştir. Bu ikisinin yeri değiştirilmelidir. Doğru sıralama: Mahalle Mektebi, Şemsi Efendi Okulu, Selanik Askeri Rüştiyesi, Manastır Askeri İdadisi, Harp Okulu, Harp Akademisi şeklindedir. Selanik Askeri Rüştiyesi, Mustafa Kemal'in askeri eğitiminin başlangıcıdır. Manastır Askeri İdadisi, Mustafa Kemal'in fikir dünyasının şekillendiği okuldur.

13. Mustafa Kemal'le aynı dönemde Harp Okulu'nda bulunan Milli Mücadele ünlü subayları arasında aşağıdakilerden hangisi yer almaz?

• A) İsmet İnönü ✓
• B) Ali Fuat Cebesoy
• C) Kazım Karabekir
• D) Refet Bele

Ali Fuat Cebesoy, Kazım Karabekir, Refet Bele gibi isimler Harp Okulu'nda bulunmuşlardır. Ancak İsmet İnönü Harp Okulunda okumamıştır. İsmet İnönü, Erkan-ı Harbiye Mektebini birincilikle bitirip kurmay yüzbaşı olmuştur. Harp Okulu, askeri eğitimin temel aşamasıdır. Erkan-ı Harbiye Mektebi, kurmay subay yetiştiren yüksek askeri okuldur.

14. Mustafa Kemal 11 Ocak 1905'te Harp Akademisi'nden beşinci sırada mezun olup aşağıdaki hangi rütbe ile askerlik görevine başlamıştır?

• A) Albay
• B) Teğmen
• C) Binbaşı
• D) Kurmay yüzbaşı ✓

Mustafa Kemal 11 Ocak 1905'te akademiden beşinci sırada mezun olup Kurmay Yüzbaşı rütbesiyle askerlik görevine başladı. Harp Akademisi, Osmanlı'nın en yüksek askeri eğitim kurumudur. Kurmay subaylar, stratejik kararlar alabilen üst düzey askeri personeldir. Mustafa Kemal'in beşinci sırada mezun olması, başarılı bir öğrenci olduğunu gösterir. Kurmay Yüzbaşı rütbesi, askeri kariyerin önemli bir basamağıdır.

15. -Lüleburgaz ve Edirne Kongrelerini düzenlemiştir. -Bağımsız bir Trakya Cumhuriyeti kurmayı düşünmüşlerdir. Yukarıda özellikleri verilen cemiyet aşağıdakilerden hangisidir?

• A) Kars İslam Şurası
• B) Trakya Paşaeli ✓
• C) Redd-i İlhak
• D) Milli Kongre

Özellikleri verilen cemiyet Trakya Paşaeli Müdafaa-i Hukuk Cemiyetidir. Trakya Paşaeli Cemiyeti, 1918'de kurulmuştur. Cemiyet, Trakya'nın Yunanistan'a verilmesini engellemek için mücadele etmiştir. Lüleburgaz ve Edirne Kongreleri, Trakya'nın kaderini belirlemek için toplanmıştır. Cemiyet, Milli Mücadele döneminde önemli bir rol oynamıştır.

16. İstanbul'un işgal haberini telgrafla Mustafa Kemal'e bildiren kişi aşağıdakilerden hangisidir?

• A) Manastırlı Hamdi Bey ✓
• B) Rauf Orbay
• C) Salih Paşa
• D) Köprülü Hamdi Bey

İstanbul'un işgal haberini telgrafla Mustafa Kemal'e bildiren kişi Manastırlı Hamdi Bey'dir. İstanbul'un işgali, 16 Mart 1920'de gerçekleşmiştir. Manastırlı Hamdi Bey, telgraf memuru olarak görev yapmıştır. Bu haber, Milli Mücadele'nin başlamasında önemli bir dönüm noktasıdır. İstanbul'un işgali, TBMM'nin açılmasına zemin hazırlamıştır.

17. I. İnönü Savaşı sırasında çıkan, İsmet İnönü'ye bağlı düzenli ordular tarafından bastırılan isyan aşağıdakilerden hangisidir?

• A) Koçgiri İsyanı
• B) Şeyh Sait İsyanı
• C) Pontus İsyanı
• D) Çerkez Ethem İsyanı ✓

I. İnönü Savaşı sırasında çıkan isyan Çerkez Ethem İsyanıdır. Koçgiri ve Pontus isyanları II. İnönü sırasında çıkmıştır. Çerkez Ethem İsyanı, düzenli orduya karşı çıkan bir isyandır. İsyan, İsmet İnönü komutasındaki düzenli ordular tarafından bastırılmıştır. Bu isyan, Milli Mücadele'nin iç tehditlerinden biridir.

18. Milli Mücadele yıllarında Güney Cephesinde göstermiş olduğu başarılarından dolayı 'Kendini Kurtaran Şehir' olarak tanımlanan ilimiz aşağıdakilerden hangisidir?

• A) Antep
• B) Hatay
• C) Urfa
• D) Maraş ✓

'Kendini Kurtaran Şehir' olarak tanımlanan ilimiz Maraş'tır (Kahramanmaraş). Güney Cephesi'nde Fransız işgaline karşı herhangi bir dış (düzenli ordu) yardım almadan, tamamen kendi sivil halk direnişiyle (Kuva-yı Milliye) 12 Şubat 1920'de kendi kendini kurtaran ilk şehir olmuştur. Bu nedenle bu unvanla anılır.

19. I. İnönü Savaşı'nın sonucunda 12 Mart 1921 tarihinde kabul edilen İstiklal Marşı ile ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

• A) 'Kahraman Ordumuza' ithafen yazılmıştır.
• B) Yarışmayı Milli Eğitim Bakanlığı düzenlemiştir.
• C) İlk bestekarı Osman Zeki Üngör'dür. ✓
• D) Milli marş olduğuna dair anayasal düzenleme 1982 Anayasası ile yapılmıştır.

İstiklal Marşı'nın ilk bestekarı Ali Rıfat Çağatay'dır. Osman Zeki Üngör, günümüzdeki bestesidir. İstiklal Marşı, Mehmet Akif Ersoy tarafından yazılmıştır. Marş, 12 Mart 1921'de TBMM'de kabul edilmiştir. İstiklal Marşı, Türk milletinin bağımsızlık mücadelesinin sembolüdür. İstiklal Marşı'nın günümüzde okunan bestesi Osman Zeki Üngör'e aittir. Ancak ilk resmi bestesi Ali Rıfat Çağatay tarafından yapılmış ve 1924-1930 yılları arasında bu beste okunmuştur. Dolayısıyla 'İlk bestekarı Osman Zeki Üngör'dür' ifadesi yanlıştır.

20. Kurtuluş Savaşı sonrasında yapılacak kalıcı barış için TBMM Hükümeti barış antlaşmasının nerede toplanılmasını talep etmiştir?

• A) Ankara
• B) İstanbul
• C) Lozan
• D) İzmir ✓

TBMM Hükümeti, Yunanlıların yaptığı tahribatı dünyaya göstermek ve yeni devletin çağdaş yüzünü sergilemek için barış antlaşmasının İzmir'de yapılmasını talep etmiştir. İzmir, Yunan işgali sırasında büyük tahribata uğramıştır. TBMM, bu tahribatı uluslararası kamuoyuna göstermek istemiştir. Ancak İtilaf Devletleri, antlaşmanın Lozan'da yapılmasını istemiştir. Lozan Antlaşması, 24 Temmuz 1923'te imzalanmıştır.

21. Musul Sorunu sonucunda imzalanan 1926 tarihli Ankara Antlaşması hükmüne göre Türkiye ile Irak arasında çizilen hat aşağıdakilerden hangisidir?

• A) Midye - Enez
• B) Brüksel ✓
• C) Meriç
• D) Milne

Musul Sorunu sonucunda çizilen hat Brüksel Hattı'dır. Brüksel Hattı, 1926 Ankara Antlaşması ile belirlenmiştir. Bu hat, Türkiye ile Irak arasındaki sınırı çizmiştir. Musul, bu antlaşma ile Irak'a bırakılmıştır. Ancak Türkiye, Musul petrollerinden %10 pay almıştır.

22. 1 Kasım 1922 tarihinde Saltanatın kaldırılması için kanun teklifini meclise sunan devlet adamı ....., 3 Mart 1924 tarihinde Halifeliğin kaldırılması için kanun teklifini meclise sunan devlet adamı ise ..... Yukarıdaki verilen boşluğa sırasıyla aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?

• A) Ali Fuat Cebesoy - İsmet İnönü
• B) Dr. Rıza Nur - Şeyh Saffet ✓
• C) Rauf Orbay - Kazım Karabekir
• D) İsmet İnönü - Hamdullah Suphi

Saltanatın kaldırılması teklifini Dr. Rıza Nur, Halifeliğin kaldırılması teklifini ise Şeyh Saffet sunmuştur. Saltanat, 1 Kasım 1922'de kaldırılmıştır. Halifelik, 3 Mart 1924'te kaldırılmıştır. Bu kararlar, Türkiye'nin laikleşme sürecinin önemli adımlarıdır. Saltanat ve halifeliğin kaldırılması, yeni Türk devletinin kuruluşunu tamamlamıştır.

23. Yakup Kadri Karaosmanoğlu, Vedat Nedim Tör, Şevket Süreyya Aydemir gibi isimlerin yazılarını yayımladığı, Atatürk Dönemi'nde devletçiliği savunmak amacıyla çıkarılan, Kemalist ideolojinin fikri altyapısını oluşturan dergi aşağıdakilerden hangisidir?

• A) Ülkü
• B) Belleten
• C) Kadro ✓
• D) Halk Mecmuası

Kemalist ideolojinin fikri altyapısını oluşturan ve devletçiliği savunan dergi Kadro Dergisi'dir. Kadro Dergisi, 1932-1934 yılları arasında yayınlanmıştır. Dergi, Yakup Kadri Karaosmanoğlu, Vedat Nedim Tör, Şevket Süreyya Aydemir gibi isimler tarafından çıkarılmıştır. Dergi, devletçilik ilkesini teorik olarak temellendirmiştir. Kadro Dergisi, Atatürk Dönemi'nin önemli fikir dergilerindendir.

24. TBMM'ye kanun önerisini sunarak 'Atatürk' soyadının kullanımı hakkında yasal düzenlemenin yapılmasını sağlayan devlet adamı aşağıdakilerden hangisidir?

• A) Celal Bayar
• B) Ali Fethi Okyar
• C) Kazım Karabekir
• D) İsmet İnönü ✓

TBMM'ye kanun önerisini sunarak 'Atatürk' soyadının verilmesini sağlayan devlet adamı İsmet İnönü'dür. 'Atatürk' soyadı, 24 Kasım 1934'te verilmiştir. Bu soyad, Mustafa Kemal'e TBMM tarafından verilmiştir. 'Atatürk' soyadı, Türk milletinin atası anlamına gelmektedir. Soyadı Kanunu, 1934'te çıkarılmıştır.

25. İsmet İnönü Dönemi'nin son başbakanı aşağıdakilerden hangisidir?

• A) Adnan Menderes
• B) Şemsettin Günaltay ✓
• C) Refik Saydam
• D) Celal Bayar

İsmet İnönü Dönemi'nin son başbakanı Şemsettin Günaltay'dır. Şemsettin Günaltay, 1949-1950 yılları arasında başbakanlık yapmıştır. Günaltay, İsmet İnönü'nün son başbakanıdır. 1950 seçimlerinde Demokrat Parti iktidara gelmiştir. İsmet İnönü Dönemi, 1938-1950 yılları arasında sürmüştür.