Genel Tekrar Testi - 75

1. Lozan Antlaşması'nda Boğazlar konusunda şu kararlar alınmıştır: a. Boğazların yönetimi başkanı bir Türk olan uluslararası komisyona bırakılacak b. Boğazların her iki yakasında 20'şer km'lik askerden arındırılmış bölge oluşturulacak c. Boğazlardan ticaret gemileri serbestçe geçecek, savaş gemilerinin geçişine ise sınırlama getirilecek Alınan bu kararlara dayanarak hangisine ulaşılamaz?

• A) Türkiye'nin egemenlik haklarını kısıtlayıcı hükümler bulunmaktadır.
• B) Boğazlar Komisyonu başkanının Türk olması Türkiye'ye istediği gibi hareket edebilme olanağı sağlamıştır. ✓
• C) TBMM Hükümeti Mudanya Ateşkesi'nde elde ettiği avantajı kaybetmiştir.
• D) Boğazlarda bir nevi Cebelitarık modeli öngörülmüştür.
• E) Türkiye'nin güvenliğini zedeleyen bir durum söz konusudur.

Komisyon‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ başkanının Türk olması Türkiye'ye avantaj sağlamamaktadır; çünkü diğer delegeler oy çoğunluğuyla istedikleri kararı aldırabilir. Dolayısıyla bu durum serbest hareket olanağı vermez.

2. Temsil Heyeti'nin Ankara'ya gelmesinden sonra çıkarılan ve açılacak TBMM'nin ilk yarı resmi gazetesi olan gazete hangisidir?

• A) Albayrak
• B) Tercüman
• C) İrade-i Milliye
• D) Hâkimiyet-i Milliye ✓
• E) Tasvir-i Efkâr

Hâkimiyet-i‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ Milliye; Anadolu ve Rumeli Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti Heyet-i Temsiliyesi'nin yayın organı olarak 10 Ocak 1920'de Ankara'da yayın hayatına başlayan gazetedir. I. TBMM'nin yarı resmi yayın organı görevini üstlenmiştir.

3. TBMM kuvvetlerinin I. İnönü Savaşı'ndaki başarısından sonra İngiltere'nin isteğiyle Londra Konferansı toplanmıştır. Bu bilgiler doğrultusunda, hangisi Londra Konferansı'nda TBMM Hükümeti'ni temsil etmiştir?

• A) İsmet Paşa
• B) Yusuf Kemal Bey
• C) Tevfik Paşa
• D) Rıza Tevfik Bey
• E) Bekir Sami Bey ✓

Londra‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ Konferansı'nda (23 Şubat - 12 Mart 1921) Osmanlı adına Tevfik Paşa, TBMM adına ise Bekir Sami Bey katılmıştır. Bekir Sami Bey aynı zamanda Yeni Türk Devleti'nin ilk dışişleri bakanıdır.

4. İtilaf devletleri seçeneklerdekilerden hangilerine TBMM ve İstanbul Hükümeti'ni birlikte çağırmıştır?

• A) Londra Konferansı - Lozan Barış Antlaşması ✓
• B) Londra Konferansı - Mudanya Antlaşması
• C) Sevr Barış Antlaşması - Londra Konferansı
• D) Ankara Antlaşması - Lozan Barış Antlaşması
• E) Paris Barış Konferansı - San Remo Taslağı

İtilaf‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ Devletleri, I. İnönü Savaşı'nın ardından toplanan Londra Konferansı'na ve Kurtuluş Savaşı'nın ardından toplanan Lozan Konferansı'na hem TBMM Hükümeti'ni hem de Osmanlı Hükümeti'ni davet etmiştir. Lozan'dan önce saltanat kaldırıldığından Lozan'a yalnızca TBMM katılabildi.

5. Yumuşama Dönemi’nde Doğu ve Batı blokları arasındaki savaş tehlikesi azalmış; siyasi, ekonomik, kültürel ve teknolojik iş birliği artmıştır. Buna göre; I. Soğuk Savaş’ın sona erdiği, II. siyasi gerginliğin azaldığı, III. Doğu Bloku’nun üstünlük kurduğu yargılarından hangilerine ulaşılamaz?

• A) Yalnız I
• B) Yalnız III
• C) I ve II
• D) I ve III ✓
• E) II ve III

Yumuşama‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ dönemi gerginliklerin azaldığını (II doğru) göstermektedir ancak Soğuk Savaş Sovyetlerin yıkılmasıyla resmen sona erecektir; bu dönem Soğuk Savaşın sona erdiğini kanıtlamaz (I yapılamaz). Ayrıca metinde Doğu Bloku'nun üstünlük kazandığına dair bir bilgi bulunmamakta, aksine Doğu Bloku içinde de krizler yaşanmaktadır (III yapılamaz).

6. 23 Nisan 1920’de açılan I. TBMM, Kurtuluş Savaşı’nı yöneten ve olağanüstü yetkilere sahip kurucu bir meclis olarak görev yapmıştır. Aşağıdakilerden hangisi I. TBMM’nin genel özellikleri arasında _yer almaz_?

• A) Yasama, yürütme ve yargıyı toplayarak güçler birliği benimsemesi
• B) Bölünmeyi önlemek için parti yerine grupların oluşturulması
• C) Meclis Hükümeti sistemini uygulaması
• D) 1921 Anayasası ile Kanun-i Esasi'yi tamamen yürürlükten kaldırması ✓
• E) Üyeleri tamamen Türklerden oluşan milli bir meclis olması

I.‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ TBMM tarafından kabul edilen 1921 Teşkilat-ı Esasiye Kanunu, olağanüstü savaş şartları nedeniyle hazırlanmış kısa çerçeve bir anayasa olup, Osmanlı Anayasası olan 1876 Kanun-i Esasi'yi tamamen yürürlükten kaldırmamıştır. Çelişmeyen hükümler birlikte uygulanmaya devam etmiştir. Kanun-i Esasi, 1924 Anayasası'nın kabulüyle tamamen yürürlükten kalkmıştır. Dolayısıyla doğru cevap D seçeneğidir.

7. II. Dünya Savaşı sonrasında dünya siyasetinde ortaya çıkan ABD liderliğindeki Batı Bloku ile SSCB liderliğindeki Doğu Bloku arasındaki siyasi, askeri ve ideolojik rekabet dönemine ne ad verilmektedir?

• A) Soğuk Savaş Dönemi ✓
• B) Yumuşama (Detant) Dönemi
• C) Küreselleşme Dönemi
• D) Büyük Buhran Dönemi
• E) Restorasyon Dönemi

II.‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ Dünya Savaşı'nin bitiminden 1991 yılında SSCB'nin dağılmasına kadar devam eden, nükleer dehşet dengesi altındaki ABD-SSCB rekabetine Soğuk Savaş Dönemi denir.

8. İtalya’nın Anadolu’dan çekilmesi ve Fransa’nın TBMM Hükümeti ile Ankara Antlaşması’nı imzalaması, İngiltere’nin Anadolu politikasında yalnız kalmasına yol açmıştır. İngiltere bu süreçte Sevr’e dayalı yeni bir barış önerisi sunmuştur. Buna göre İngiltere hakkında; I. Anadolu politikasında yalnız kalmıştır. II. Yunanistan’ı desteklemekten vazgeçmiştir. III. Anadolu’daki hedeflerine diplomasi yoluyla ulaşmak istemiştir. Yargılarından hangilerine _ulaşılamaz_?

• A) Yalnız I
• B) Yalnız II ✓
• C) I ve II
• D) I ve III
• E) I, II ve III

Müttefikleri‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ Fransa'nın çekilmesi ve İtalya'nın Anadolu'yu terk etmesiyle İngiltere, Anadolu politikasında yalnız kalmıştır (I. öncüle ulaşılır). İngiltere'nin askeri mücadelelerin ardından barış önerisi sunması, amaçlarına diplomatik yollarla/masa başında ulaşmaya çalıştığını gösterir (III. öncüle ulaşılır). Ancak İngiltere bu dönemde Yunan ordusuna olan desteğini henüz tamamen çekmemiş, barış teklifleriyle Yunan ordusuna toparlanma süresi kazandırmayı hedeflemiştir; dolayısıyla 'Yunanistan'ı desteklemekten vazgeçtiği' (II) yargısına ulaşılamaz.

9. Aşağıdaki ifadelerden hangisi _yanlıştır_?

• A) Teşvik-i Sanayi Kanunu, Sanayi Planı'nı uygulamak için çıkarılmıştır. ✓
• B) Metre ve kilogram ile uluslararası ölçü birliği sağlanmıştır.
• C) Nasturi Ayaklanması Musul sorununda etkili olmuştur.
• D) Erkan-ı Harbiye'nin kaldırılması orduyu siyasetten ayırmıştır.
• E) Ankara, II. TBMM tarafından başkent ilan edilmiştir.

Teşvik-i‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ Sanayi Kanunu (1927), özel teşebbüsü sanayi yatırımları yapmaya teşvik etmek amacıyla çıkarılmıştır (ancak sermaye yetersizliği nedeniyle başarısız olmuştur). I. Beş Yıllık Sanayi Planı (1933) ise özel sektörün başarısız olmasının ardından, doğrudan devlet eliyle planlı sanayileşmeyi gerçekleştirmek amacıyla hazırlanmış ve uygulanmıştır (yani Teşvik-i Sanayi Kanunu, Sanayi Planını uygulamak için çıkarılmamış; aksine onun yetersiz kalması üzerine Sanayi Planı devreye sokulmuştur). Dolayısıyla A seçeneğindeki ifade yanlıştır. Diğer ifadeler tamamen doğrudur.

10. Mudanya Mütarekesinden sonra "Trakya Yüksek Komiseri" sıfatıyla İstanbul ve Doğu Trakya'nın yönetimini teslim alan TBMM temsilcisi komutan aşağıdakilerden hangisidir?

• A) Fahrettin Altay
• B) Refet Bele ✓
• C) Yakup Şevki
• D) İsmet İnönü
• E) Kazım Dirik

Mudanya‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ Mütarekesi sonrasında Refet Bele, Trakya Yüksek Komiseri olarak İstanbul ve Doğu Trakya'nın teslim alınmasında görev yapmıştır. Soru kökündeki bilgi doğrudan "Refet Bele" seçeneğiyle ilişkilidir. Diğer seçenekler aynı bağlamı karşılamadığı için doğru cevaba götürmez.

11. Kurtuluş savaşında, I. Hıyanet-i vataniye Kanunu'nun çıkarılması II. İstiklal Mahkemelerinin kurulması III. Bekir Sami Bey'in TBMM'yi temsilen Londra Konferansı’na gönderilmesi Yukarıdakilerden hangileri TBMM'nin varlığını korumak istediğinin göstergesidir?

• A) Yalnız I
• B) Yalnız II
• C) I ve II
• D) I ve III
• E) I, II ve III ✓

TBMM,‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ Hıyanet-i Vataniye Kanunu'nu çıkararak ve İstiklal Mahkemelerini kurarak iç isyanlara karşı kendi otoritesini ve varlığını korumayı hedeflemiştir (I ve II). Londra Konferansı'na delege göndererek de uluslararası alanda meşruiyetini kanıtlamak ve varlığını İtilaf Devletlerine kabul ettirmek istemiştir (III). Dolayısıyla her üç öncül de TBMM'nin varlığını koruma ve kabul ettirme çabalarını gösterir.

12. Aşağıdakilerden hangisi Mudanya Ateşkes Antlaşmasının sonuçlarından biri _değildir_?

• A) Uluslararası Boğazlar Komisyonu kurulmuştur ✓
• B) Kurtuluş savaşının silahlı mücadele kısmı bitmiştir
• C) Osmanlı yönetimi yok sayılmıştır
• D) Doğu Trakya ve İstanbul savaşılmadan kazanılmıştır
• E) TBMM ile İtilaf devletleri arasında yapılacak barış görüşmelerine ortam hazırlamıştır

Uluslararası‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ Boğazlar Komisyonu'nun kurulması Mudanya Ateşkes Antlaşması'nın değil, 1923 yılında imzalanan Lozan Barış Antlaşması'nın bir sonucudur. Mudanya ile Boğazlar ve İstanbul'un yönetimi TBMM'ye bırakılmış, silahlı mücadele sona ermiş (A), Boğazların ve başkentin TBMM'ye bırakılmasıyla fiilen Osmanlı hükümeti yok sayılmış (B), Doğu Trakya savaşılmadan kurtarılmış (C) ve Lozan Barış Konferansı'na zemin hazırlanmıştır (D).

13. 1949 yılında Doğu Blok'u ülkeleri arasında; ekonomik yardımlaşma, tecrübe değişimi, besin, makine ve donatım yardımlaşması sağlamak amacıyla kurulan örgüt aşağıdakilerden hangisidir?

• A) Birleşmiş Milletler
• B) Avrupa Topluluğu (AT)
• C) Ekonomik Yardımlaşma Konseyi (COMECON) ✓
• D) Kuzey Atlantik Paktı (NATO)
• E) Avrupa Güvenlik İşbirliği Konseyi (AGİK)

Soğuk‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ Savaş döneminde, Batı'daki Marshall Planı'na karşılık Doğu Bloku ülkeleri (SSCB önderliğinde) arasında ekonomik iş birliği, makine ve donatım yardımlaşmasını koordine etmek amacıyla 1949 yılında kurulan uluslararası kuruluş COMECON'dur (A).

14. 1957'de yayımlanan Eisenhower Doktrininin, ABD dış politikasına etkisi aşağıdakilerden hangisinde doğru olarak verilmiştir?

• A) Avrupa ile ilişkilerin zayıflaması
• B) ABD'nin Ortadoğu'da etkinliğinin hızla artması ✓
• C) Soğuk Savaş'ın sona ermesi
• D) NATO'nun meydana gelmesi
• E) Sovyet Rusya ile olan gerginliğin azalması

Eisenhower‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ Doktrini, ABD'nin Orta Doğu'daki nüfuzunu artırmasına yol açmıştır. Amaç, bölgede Sovyet etkisini sınırlandırmak ve ABD etkinliğini güçlendirmekti. Soru kökündeki bilgi doğrudan "ABD'nin Ortadoğu'da etkinliğinin hızla artması" seçeneğiyle ilişkilidir. Diğer seçenekler aynı bağlamı karşılamadığı için doğru cevaba götürmez.

15. 1952 yılında Türkiye ile aynı yıl NATO'ya üye olan ülke, aşağıdakilerden hangisidir?

• A) Fransa
• B) İspanya
• C) Bulgaristan
• D) Yunanistan ✓
• E) İtalya

Türkiye,‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ 1952'de NATO'ya Yunanistan ile birlikte üye olmuştur. Bu üyelik, Türkiye'nin Batı Bloku içindeki yerini güçlendirmiştir. Soru kökündeki bilgi doğrudan "Yunanistan" seçeneğiyle ilişkilidir. Diğer seçenekler aynı bağlamı karşılamadığı için doğru cevaba götürmez.

16. TBMM'nin Fransa ile 1921 Ankara Antlaşması'nı imzaladığına bakarak, I. İtilaf Devletleri arasında görüş ayrılığının olduğu, II. Kurtuluş Savaşı'nın fiili olarak sona erdiği, III. TBMM'nin askeri ve siyasi gücünün arttığı Yargılarından hangilerine ulaşılabilir?

• A) Yalnız I
• B) Yalnız II
• C) Yalnız III
• D) I ve III ✓
• E) I, II ve III

Fransa'nın‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ diğer İtilaf Devletlerinden (örneğin İngiltere) ayrılarak TBMM ile antlaşma imzalaması, İtilaf cephesinde görüş ayrılığı ve çatlak yaşandığını gösterir (I). TBMM'nin Sakarya zaferinden sonra bu antlaşmayı imzalaması askeri başarının siyasi başarı getirdiğini ve gücünün arttığını gösterir (III). Savaşın fiilen tamamen sona ermesi (II) ise ancak Mudanya Ateşkesi ile gerçekleşecektir.

17. I. TBMM, Kurtuluş Savaşı sırasında kaynak sağlamak amacıyla çıkardığı ilk kanun aşağıdakilerden hangisidir?

• A) Başkomutanlık Kanunu
• B) Hiyanet-i Vataniye Kanunu
• C) Tekâlif-i Milliye Emirleri
• D) Ağnam vergisinin artırılmasına ilişkin kanun ✓
• E) Nisab-ı Müzakere Kanunu

I.‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ TBMM açıldıktan hemen sonra, milli mücadeleye acil bütçe ve gelir sağlamak amacıyla çıkardığı ilk kanun, küçükbaş hayvan vergisi olan Ağnam vergisinin 4 katına çıkarılmasına dair kanundur (24 Nisan 1920).

18. I. Temsil Kurulu'nun Ankara'ya gelmesi II. Misakımilli'nin kabul edilmesi III. TBMM'nin açılması IV. İstanbul'un işgal edilmesi V. Meclisi Mebusan'ın dağıtılması Yukarıdaki gelişmelerin kronolojik sıralaması aşağıdaki seçeneklerin hangisinde doğru verilmiştir?

• A) II -I - IV - V - III
• B) I - II - III - V - IV
• C) V - II -I - IV – III
• D) I - II - IV - V - III ✓
• E) V -I - II - IV - III

Temsil‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ Kurulu Ankara'ya geldikten sonra Misakımilli kabul edilmiş, ardından İstanbul işgal edilmiş, Mebusan Meclisi dağıtılmış ve TBMM açılmıştır. Öncüller tek tek değerlendirildiğinde doğru olan ifadeler seçeneklerdeki kombinasyonla karşılaştırılmalıdır. Bu karşılaştırmada "I - II - IV - V - III" seçeneği soru kökündeki bilgiyle uyumlu sonucu verir.

19. I.İnönü Savaşı'nın sonuçlarından bazıları şunlardır: - TBMM hükümeti Londra Konferansına davet edilmiştir - TBMM hükümeti Rusya ile Moskova Antlaşmasını imzalamıştır Bu bilgiler doğrultusunda aşağıdaki yargılardan hangisine _ulaşılamaz_?

• A) İtilaf devletlerinin Yunan kuvvetlerine olan güveni azalmıştır
• B) İtilaf devletleri TBMM'nin varlığını resmen tanımışlardır
• C) Milli Mücadele'nin askeri safhası tamamen sona ermiştir ✓
• D) Askeri zaferler diplomatik gelişmelere yol açmıştır
• E) TBMM hükümeti uluslararası alanda destek görmüştür

I.‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ İnönü Savaşı sonrasında Londra Konferansı'na davet edilmek ve Moskova Antlaşması'nı imzalamak diplomatik gelişmelerdir. Ancak bu gelişmeler Milli Mücadele'nin askeri safhasının tamamen sona erdiği anlamına gelmez; nitekim sonrasında II. İnönü, Kütahya-Eskişehir, Sakarya ve Büyük Taarruz gibi büyük savaşlar devam etmiştir. Dolayısıyla C seçeneğindeki yargıya ulaşılamaz. Doğru cevap C seçeneğidir.

20. I. TBMM'de gündeme getirilen, I. Meclis Kayseri'ye taşınmalıdır. II. Kuva-i Milliye'ye geri dönülmelidir. III. Olumsuzlukların sorumlusu Mustafa Kemal'dir. Görüş ve eleştirileri, aşağıdaki olaylardan hangisinin sonucunda ortaya çıkmıştır?

• A) Londra Konferansı'nın toplanması
• B) Tekâlif-i Milliye Emirlerinin yayınlanması
• C) Sevr Antlaşması'nın imzalanması
• D) Kuva-i Milliyecilerin isyan etmesi
• E) Kütahya - Eskişehir Savaşları'nın kaybedilmesi ✓

Kütahya-Eskişehir‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ Savaşları'nda düzenli ordunun yenilgi alıp geri çekilmesi mecliste büyük bir panik ve tartışma havası yaratmıştır. Bu kriz anında meclisin daha güvenli olan Kayseri'ye taşınması (I), düzenli ordudan vazgeçilip gerilla savaşına (Kuva-i Milliye'ye) dönülmesi (II) teklif edilmiş ve yenilginin sorumlusu olarak Mustafa Kemal Paşa (III) sert bir şekilde eleştirilmiştir.

21. Aşağıdakilerden hangisi TBMM'nin kurduğu düzenli ordunun Batı cephesindeki başarısının güney cephesine siyasi yansımasıdır?

• A) 1921 Ankara Antlaşması ✓
• B) Lozan Antlaşması
• C) Moskova Antlaşması
• D) Gümrü Antlaşması
• E) Mudanya Ateşkes Antlaşması

Batı‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ Cephesi'nde kazanılan Sakarya Meydan Muharebesi'nin ardından, Fransızlar Anadolu'da daha fazla tutunamayacaklarını anlayarak TBMM Hükümeti ile 20 Ekim 1921 tarihinde Ankara Antlaşması'nı imzalamış ve Güney Cephesi'ni kapatmışlardır. Bu durum batıdaki askeri başarının güney cephesine olan doğrudan siyasi yansımasıdır.

22. Aşağıdakilerden hangisi Saltanatın kaldırılmasının nedenleri arasında _yer almaz_?

• A) TBMM'deki muhalefetin ortadan kaldırılmak istenmesi ✓
• B) Osmanlı yönetiminin ayaklanmalar ve fetvalar ile Kurtuluş Savaşı'nın engellemeye çalışmış olması
• C) Bir ülkede iki hükümetin yaşayamayacağının anlaşılmış olması
• D) Ulusal egemenlik anlayışının TBMM'de benimsenmiş olması
• E) İstanbul Hükümeti'nin Kurtuluş Savaşı'nın kazanılmasından sonra bu başarıya ortak olmak istemesi

Saltanatın‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ kaldırılmasında (1 Kasım 1922); ulusal egemenlik ilkesinin benimsenmesi (A), Lozan'da yaratılmak istenen ikiliğe (iki hükümete) son verilmek istenmesi (B), İstanbul Hükümeti'nin işbirlikçi ve engelleyici tutumları (C) ve zafer sonrası başarıya ortak olma çabaları (D) etkili olmuştur. Ancak 'TBMM'deki muhalefeti ortadan kaldırmak' saltanatın kaldırılmasının bir nedeni değildir; saltanatın kaldırılması kararında meclisteki gruplar büyük oranda ortak hareket etmişlerdir.

23. I. Kapitülasyonlar II. Boğazlar III. Azınlıklar Lozan'la yukarıdakilerden hangileri TBMM'nin egemenlik anlayışına uygun bir şekilde çözümlenmiştir?

• A) Yalnız I
• B) Yalnız II
• C) Yalnız III
• D) I ve III ✓
• E) I, II ve III

Lozan'da‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ kapitülasyonlar tamamen kaldırılmış (I) ve tüm azınlıklar Türk vatandaşı sayılarak iç işlerimize karışılması önlenmiştir (III). Bu iki konu egemenlik ve bağımsızlık anlayışına tam olarak uygun çözülmüştür. Ancak Boğazlar (II) askersizleştirilmiş ve uluslararası bir komisyonun yönetimine bırakılmış olduğundan, egemenlik anlayışına uygun çözümlenememiştir (Komisyon Montrö ile kaldırılmıştır).

24. Fransa ile TBMM arasında imzalanan ve güney cephesini kapayan Ankara Antlaşması'nın özellikleri arasında; I. İtilaf Devletleri arasındaki görüş ayrılıkları artmıştır. II. Suriye sınırı günümüzdeki şeklini almıştır. III. Fransa TBMM'yi tanıyan ilk devlet olmuştur. Hangilerini yer aldığı söylenebilir?

• A) Yalnız I ✓
• B) Yalnız II
• C) Yalnız III
• D) I ve III
• E) I, II ve III

1921‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ Ankara Antlaşması ile Fransa'nın Anadolu'dan çekilmesi, İngiltere ile Fransa arasındaki görüş ayrılıklarını artırmıştır (I). Ancak antlaşma ile Hatay anavatan dışında kaldığı için Suriye sınırı günümüzdeki şeklini almamıştır (Hatay 1939'da katılarak sınır günümüzdeki halini almıştır - II yanlış). TBMM'yi tanıyan ilk devlet Ermenistan (Gümrü), ilk büyük Avrupa devleti ise Sovyet Rusya (Moskova) olmuştur; Fransa ise TBMM'yi tanıyan ilk İtilaf devletidir (III. öncüldeki 'ilk devlet' ifadesi genel olduğu için yanlıştır). Dolayısıyla doğru olan yalnız I'dir.

25. Moskova Antlaşmasının sonuçları arasında aşağıdakilerden hangisi _gösterilemez_?

• A) Sovyet Rusya'nın desteğinin alınması
• B) TBMM'nin diplomatik alanda güçlenmesi
• C) Doğu sınırının son şeklini alması ✓
• D) Batum'un Gürcistan'a bırakılması
• E) Rusya'nın kapitülasyonları kaldırması

Doğu‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ sınırının son şeklini alması Moskova Antlaşması ile değil, Kars Antlaşması ile kesinleşmiştir. Batum ise Moskova Antlaşması ile Sovyet kontrolündeki Gürcistan'a bırakılarak Misakımilli'den verilen ilk taviz olmuştur. Soru olumsuz köklü olduğu için "Doğu sınırının son şeklini alması" seçeneği doğru cevaptır.