Kurtuluş Savaşı Muharebeleri (Cepheler) 2

1. İstiklal Harbi sırasında İnebolu-Kastamonu hattında cephane sevkiyatı yaparken ağır kış şartları yüzünden donarak şehadete eren kadın kahramanımız kimdir?

• A) Tayyar Rahmiye
• B) Kara Fatma
• C) Şerife Bacı ✓
• D) Kılavuz Hatice

İstiklal Yolu'nda (İnebolu-Kastamonu) cephane taşırken şehit olan kahramanımız Şerife Bacı'dır.

2. Lozan Barış Antlaşması'na göre _kapitülasyonlar_ hakkında nasıl bir karar alınmıştır?

• A) Sadece İngiltere için devam etmiştir
• B) Ekonomik ayrıcalıklar sınırlandırılmıştır
• C) Tamamen kaldırılmıştır ✓
• D) Devam etmesine karar verilmiştir

Lozan'ın en büyük başarılarından biri, kapitülasyonların kayıtsız şartsız ve tamamen kaldırılmasıdır. Bu, ekonomik bağımsızlığın zaferidir.

3. 1922'de _Saltanatın Kaldırılması_ sonucunda baş gösteren _en temel siyasi kriz_ hangisidir?

• A) Ordu komutanlığı sorunu
• B) Başkent sorunu
• C) Devlet Başkanlığı ve Rejim sorunu ✓
• D) Eğitim sorunu

Padişahlık kalkınca Devlet Başkanının kim olacağı ve rejimin adının ne olacağı sorunu ortaya çıkmıştır.

4. Başkomutanlık Meydan Muharebesi'nin ardından geri çekilen Yunan birliklerinin yeniden toparlanmasını önlemek için Mustafa Kemal Paşa'nın ordumuza verdiği meşhur emir nedir?

• A) Geldikleri gibi giderler.
• B) Ben size savaşmayı değil, ölmeyi emrediyorum.
• C) Ordular ilk hedefiniz Akdeniz'dir. İleri! ✓
• D) Hattı müdafaa yoktur, sathı müdafaa vardır.

Dumlupınar zaferinden sonra 'Ordular ilk hedefiniz Akdeniz'dir, İleri!' emri verilmiştir.

5. Lozan görüşmelerinde _Fener Rum Patrikhanesi_ için öne sürülen 'Ekümenik' (evrensel) statü talebi kabul görmüş müdür?

• A) Karar verilmemiştir
• B) Hayır, tanınmamıştır ✓
• C) Papa'ya bağlanmıştır
• D) Evet, tanınmıştır

Türkiye, Patrikhanenin siyasi yetkilerini ve 'Ekümenik' iddiasını reddetmiştir.

6. Türkiye sınırları içindeki _yabancı okullar_ meselesi Lozan Antlaşması'nda hangi esasa bağlanarak çözüme kavuşturulmuştur?

• A) Uluslararası bir komisyona bağlanmıştır
• B) Hepsi kapatılmıştır
• C) Türk kanunlarına bağlanması şartıyla devam etmiştir ✓
• D) Fransa'nın denetimine verilmiştir

Yabancı okulların Türk kanunlarına uyması şartıyla faaliyetlerine izin verilmiştir.

7. Tekalif-i Milliye Emirleri gibi uygulamalarla milletin bütün varlığıyla Kurtuluş Savaşı'na dâhil olması durumu askerî terminolojide hangi kavramla adlandırılır?

• A) Siper Savaşı
• B) Topyekûn Savaş ✓
• C) Gerilla Savaşı
• D) Soğuk Savaş

Topyekûn Savaş, ordunun yanı sıra tüm halkın tüm imkanlarıyla savaşa katılmasıdır.

8. Erzurum doğumlu olup Balkan ve Kafkas cephelerinde görev alan, Milli Mücadele'de Bursa ve İzmit civarında çarpışan, 300 kişilik müfrezesiyle Sakarya ve Büyük Taarruz'da gösterdiği yararlılıklar sonucu üsteğmenliğe terfi ettirilen kadın kahramanımız aşağıdakilerden hangisidir?

• A) Kara Fatma ✓
• B) Onbaşı Halide
• C) Gördesli Makbule
• D) Şerife Bacı

Tanıtılan kadın kahraman Fatma Seher Erden, yani 'Kara Fatma'dır.

9. Mudanya Mütarekesi kararları doğrultusunda _Doğu Trakya_'nın teslim alınması sürecini yürüten 'Trakya Yüksek Komiseri' unvanlı komutan kimdir?

• A) İsmet İnönü
• B) Kazım Karabekir
• C) Refet Bele ✓
• D) Fevzi Çakmak

Refet Bele, Mudanya Ateşkesi gereği Doğu Trakya'yı teslim almak üzere görevlendirilmiş ve İstanbul'a girmiştir.

10. Kazım Karabekir Paşa komutasındaki 15. Kolordu'nun Doğu Cephesi'nde elde ettiği zaferin TBMM'ye sağladığı en büyük askerî avantaj ne olmuştur?

• A) Yunanlıların barış istemesini
• B) Batı Cephesi'ne silah ve asker kaydırılmasını ✓
• C) İtalyanların çekilmesini
• D) İstanbul'un kurtarılmasını

Doğu Cephesi'nin kapanmasıyla, buradaki birlikler ve Sovyet Rusya'dan gelen silah yardımları Batı Cephesi'ne kaydırılmış, böylece asıl savaşın olduğu Batı Cephesi güçlenmiştir.

11. 12 Mart 1921 tarihinde İstiklal Marşı'nı TBMM kürsüsünden mebuslara okuyan dönemin Maarif Vekili (Milli Eğitim Bakanı) aşağıdakilerden hangisidir?

• A) Hamdullah Suphi Tanrıöver ✓
• B) Dr.Rıza Nur
• C) Dr. Refik Saydam
• D) Mehmet Şükrü Saraçoğlu

İstiklal Marşı'nı meclis kürsüsünde okuyan dönemin Milli Eğitim Bakanı Hamdullah Suphi Tanrıöver'dir.

12. Mustafa Kemal Paşa'nın 11 Ocak 1921 tarihinde Batı Cephesi Komutanı Albay İsmet Bey'e çektiği ve ordunun başarısını kutlayıp bunun kesin zafere bir başlangıç olmasını dilediği tebrik telgrafı hangi olayın neticesinde gönderilmiştir?

• A) Büyük Taarruz'un başarıyla sonuçlanması
• B) Türk ordusunun Sakarya'nın doğusuna çekilmesi
• C) I. İnönü Savaşı'nın kazanılması ✓
• D) İngilizlerin Musul'u işgal etmesi

Mustafa Kemal Paşa'nın 11 Ocak 1921 tarihinde çektiği bu tebrik telgrafı, I. İnönü Savaşı'nın kazanıldığı gün gönderilmiştir. Adaylar genellikle bu telgrafı, II. İnönü Savaşı'nın ardından (1 Nisan 1921) çekilen o meşhur 'Siz orada yalnız düşmanı değil, milletin makus talihini de yendiniz' telgrafı ile karıştırmaktadır. Soru kökündeki 11 Ocak 1921 tarihi, bizi doğrudan I. İnönü Savaşı'nın sonucuna götürür.

13. Batı Cephesi'nde düzenli ordu birlikleri oluşturulmadan evvel Yunan işgaline direnen en tanınmış _Kuvâ-yi Milliye lideri_ kimdir?

• A) Sütçü İmam
• B) Çerkez Ethem ✓
• C) Topal Osman
• D) Şahin Bey

Çerkez Ethem, 'Kuvâ-yi Seyyare' ile iç isyanları bastırmada ve Yunan ilerleyişini yavaşlatmada büyük rol oynamış, ancak düzenli orduya katılmayı reddedip isyan etmiştir.

14. Mustafa Kemal Paşa'nın İsmet Paşa'ya hitaben söylediği '_Siz orada yalnız düşmanı değil, milletin makus talihini de yendiniz._' vecizesi hangi başarının ardından dile getirilmiştir?

• A) I. İnönü
• B) II. İnönü ✓
• C) Büyük Taarruz
• D) Sakarya

Mustafa Kemal, II. İnönü Zaferi'ngenden sonra cephe komutanı İsmet Paşa'ya çektiği telgrafta bu ünlü sözü söylemiştir.

15. Türk ordusuna verilen "Hattı müdafaa yoktur, sathı müdafaa vardır. O satıh bütün vatandır..." şeklindeki tarihî emir, Mustafa Kemal tarafından hangi muharebe esnasında yayınlanmıştır?

• A) Büyük Taarruz
• B) I.İnönü Savaşı
• C) Sakarya Meydan Muharebesi ✓
• D) Eskişehir - Kütahya Savaşları

Bu tarihi emir Sakarya Meydan Muharebesi sırasında verilmiştir.

16. I. Doğu Trakya II. İstanbul III. Boğazlar Mudanya Mütarekesi'nin hükümleri doğrultusunda, yukarıda sayılan yerlerden hangileri sıcak çatışmaya girilmeden diplomatik yollarla geri alınmıştır?

• A) I ve II
• B) Yalnız II
• C) I ve III
• D) I, II ve III ✓

Mudanya ile Doğu Trakya, İstanbul ve Boğazlar savaşsız kurtarılmıştır.

17. Tarihi kaynaklarda 'Rum Sındığı Savaşı' ismiyle de anılan büyük askerî harekât hangisidir?

• A) II.İnönü Savaşı
• B) I.İnönü Savaşı
• C) Sakarya Meydan Muharebesi
• D) Başkomutanlık Meydan Muharebesi ✓

Büyük Taarruz (Başkomutanlık Meydan Muharebesi), halk arasında 'Rum Sındığı' (Rum kıran/yıkımı) olarak bilinir.

18. Konusunu Kurtuluş Savaşı'ndan alan ve bu alanda kaleme alınmış ilk roman olma özelliğini taşıyan edebi eser aşağıdakilerden hangisidir?

• A) Türk'ün Ateşle İmtihanı
• B) Ateşten Gömlek ✓
• C) Ankara
• D) Yaban

Halide Edip Adıvar'ın 'Ateşten Gömlek' romanı, Kurtuluş Savaşı üzerine yazılan ilk romandır.

19. I. İnönü Zaferi'nin ardından İtilaf Devletleri tarafından düzenlenen Londra Konferansı'nın toplanma nedenleri veya zemin hazırlayan gelişmeleri arasında aşağıdakilerden hangisi yer almaz?

• A) Fransızların Güney Cephesi'nde büyük bir direnişle karşılaşması
• B) Yunan ordusuna toparlanması için zaman kazandırılmak istenmesi
• C) TBMM'nin Misak-ı Milli'yi dünya kamuoyuna duyurmak istemesi ✓
• D) İtilaf Devletleri'nin Sevr Antlaşması'nı hafifleterek TBMM'ye kabul ettirmeyi amaçlaması

Londra Konferansı (1921), İtilaf Devletleri'nin Sevr Antlaşması'nı yumuşatarak TBMM'ye kabul ettirmek ve Yunan ordusuna zaman kazandırmak amacıyla topladığı bir konferanstır. Fransızların Güney Cephesi'ndeki direniş karşısında zor durumda kalması da İtilaf Devletleri'ni bu konferansı toplamaya iten dış etkenlerden biridir. Ancak 'TBMM'nin Misak-ı Milli'yi dünya kamuoyuna duyurmak istemesi', konferansın toplanma gerekçesi değil; TBMM'nin bu konferansa katılma amaçları arasında yer alır.

20. İtilaf Devletleri'nin 1921 _Londra Konferansı_'na TBMM heyetinin yanı sıra İstanbul Hükümeti'ni de davet etmelerinin arkasında yatan asıl niyet nedir?

• A) Türk tarafını onurlandırmak
• B) İki taraf arasında ikilik çıkararak Sevr'i kabul ettirmek ✓
• C) Padişahı tahttan indirmek
• D) Barışı hızlandırmak

İtilaf Devletleri, iki hükümeti birbirine düşürerek Sevr Antlaşması'nı kabul ettirmeyi amaçlamıştır.

21. 1922 yılında gerçekleşen _Mudanya Mütarekesi_ görüşmelerinde masada _bizzat_ yer almayan devlet hangisidir?

• A) Fransa
• B) İtalya
• C) Yunanistan ✓
• D) İngiltere

Yunanistan temsilcileri gemide beklemiş, görüşmelere katılmamış, onları İngiltere temsil etmiştir.

22. 30 Ağustos _Başkomutanlık Meydan Muharebesi_'ne sahne olan coğrafi bölge (mevki) aşağıdakilerden hangisidir?

• A) Sakarya
• B) İzmir
• C) Dumlupınar ✓
• D) Polatlı

Büyük Taarruz'un kesin sonuç aldığı yer Kütahya'nın Dumlupınar mevkisidir.

23. _İstiklal Mahkemeleri_, yargılama faaliyetlerini yerine getirirken hukuken hangi gücü ve yetkiyi kullanmıştır?

• A) Askeri mahkeme yetkisi
• B) TBMM'nin yargı yetkisi ✓
• C) Padişahın yetkisi
• D) Şer'i mahkeme yetkisi

İstiklal Mahkemeleri, TBMM içinden seçilen üyelerden oluştuğu için Meclis'in 'Yargı' yetkisini kullanmıştır.

24. 1921 yılında Ankara Hükümeti ile Sovyet Rusya arasında akdedilen _Moskova Antlaşması_'nın Milli Mücadele ve TBMM yönünden en büyük kazanımı nedir?

• A) Musul sorununun çözülmesi
• B) Büyük bir Avrupa devletinin TBMM'yi ve Misak-ı Milli'yi tanıması ✓
• C) Boğazların Rusya'ya verilmesi
• D) İlk kez bir İtilaf Devletinin TBMM'yi tanıması

Moskova Antlaşması ile Sovyet Rusya, Sevr'i reddetmiş ve Misak-ı Milli'yi tanıyan ilk büyük Avrupa devleti olmuştur.

25. Lozan Barış Konferansı sonucunda _Fener Rum Patrikhanesi_'nin statüsü hakkında varılan karar hangisidir?

• A) Yurtdışına çıkarılmıştır
• B) Siyasi ve hukuki yetkileri elinden alınmış, sadece dini bir kurum olarak İstanbul'da kalmıştır ✓
• C) Ekümenik yetkisi tanınmıştır
• D) Kapatılmıştır

Patrikhanenin siyasi yetkileri elinden alınmış, sadece Türkiye'deki Rumların dini işleriyle ilgilenen bir kurum olarak İstanbul'da kalması sağlanmıştır.