Genel Tekrar Testi - 16

1. Aşağıdaki cümlelerin hangisi sadece yüklemden oluşan tek ögeli bir cümledir?

• A) Bahçenin köşesinde boy veren kırmızı güller harika görünüyordu.
• B) Dışarıda kalan çocukların sesleri odanın içine kadar ulaşıyordu.
• C) Masanın üstünde duran eski püskü kapaklı, yıpranmış kalın bir defterdi. ✓
• D) Ağaçların ardında uzanan uçsuz bucaksız ovanın ortasında küçük bir göl vardı.
• E) Öğretmenin sorduğu sorulara hepimiz doğru cevap verdik.

C‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ seçeneğindeki 'Masanın üstünde duran eski püskü kapaklı, yıpranmış kalın bir defterdi' ifadesi bütünüyle bir sıfat tamlaması grubudur. Söz grupları ve tamlamalar bölünemeyeceği için cümlenin tamamı yüklemdir ve tek ögeden oluşmaktadır. Doğru cevap C seçeneğidir.

2. Aşağıdaki atasözlerinin hangisinde yüklemden önce gelen bölümün tamamı özne görevindedir?

• A) Gülü seven dikenine katlanır.
• B) Rüzgâr eken fırtına biçer.
• C) Güneş girmeyen eve doktor girer.
• D) Akıntıya karşı kürek çeken yorulur. ✓
• E) Ayağını yorganına göre uzat.

D‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ seçeneğindeki 'Akıntıya karşı kürek çeken yorulur' atasözünün yüklemi 'yorulur' eylemidir. Yorulan kim? 'Akıntıya karşı kürek çeken' ifadesi öznedir. Yüklemden önce gelen bölümün tamamı özne görevindedir. Diğer seçeneklerde yüklemden önce farklı ögeler (nesne, dolaylı tümleç vb.) yer almaktadır. Doğru cevap D seçeneğidir.

3. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde bağ-fiil ek eylem alarak cümlede yüklem görevinde kullanılmıştır?

• A) Yârin dudağından getirilmiş bir katre alevdir bu karanfil.
• B) Onun en sevdiğim yönü her daim gülmesiydi.
• C) Cahil olan, bilmeyen değil öğrenmeyendir.
• D) Gönülden gönüle bir yol vardır, görülmez.
• E) Yârin cana kastı gülerektir. ✓

E‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ seçeneğinde “gülerek” bağ-fiili ek eylem alıp “gülerektir” biçimiyle yüklem olmuştur. Diğer seçeneklerde yüklem bağ-fiil kaynaklı değildir. Doğru cevap E seçeneğidir.

4. Sporcular, tek tek kürsüye çağrıldı. Aşağıdaki cümlelerden hangisi özne-yüklem ilişkisi bakımından bu cümleyle özdeştir?

• A) Adamcağızın değeri ölümünden sonra bilindi. ✓
• B) Güneş, tüm konukseverliğiyle selamlıyor bizleri.
• C) Askere alınacak gençler, nizamiyenin önünde bekliyorlardı.
• D) Hava o kadar soğuktu ki yorganıma sıkı sıkı sarılmışım.
• E) Baharın müjdecisi olan kelebekler yanı başımızda uçuşuyor.

Verilen‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ cümlede “çağrıldı” edilgen çatılıdır. A seçeneğinde “bilindi” fiili de edilgen çatılıdır; özne işi yapan değil, işten etkilenendir. Doğru cevap A seçeneğidir.

5. Aşağıdaki cümlelerin hangisinin yüklemi geçişli bir fiildir?

• A) İş yerine herkesten önce geldi görülürdü.
• B) Yıllardır bu şirkette çalışıyordu.
• C) Geç kalanlara esprili sözlerle takılırdı.
• D) Odasını başkalarıyla paylaşmayı sevmezdi. ✓
• E) Ona göre, insanlar bu şekilde daha iyi tanınırdı.

'Odasını‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ başkalarıyla paylaşmayı sevmezdi' cümlesinin yüklemi 'sevmezdi' (sevmek) geçişli bir fiildir ve nesne almıştır ('odasını başkalarıyla paylaşmayı'). Diğer seçeneklerdeki eylemler geçişsizdir.

6. Aşağıdaki cümlelerden hangisinde yüklem sıfat tamlaması biçimindedir?

• A) Başarı, her gün gösterilen küçük çabaların bileşimidir.
• B) Akıllı adam, bulduğundan daha fazla fırsat oluşturan adamdır. ✓
• C) Yaşamak, karanlık geceye rağmen buğulanmış pencere camına güneşi çizebilmektir.
• D) Gerçek cömertlik, insanlara hiçbir zaman, yapanı bilmeyecekleri bir iyilik sunmaktır.
• E) Karşılaşılan zorluklar ne kadar büyükse onları aşmak da o kadar gurur vericidir.

B‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ seçeneğinde yüklem “daha fazla fırsat oluşturan adamdır” sözüdür. Bu söz, sıfat-fiille genişlemiş bir sıfat tamlaması niteliğindedir. Doğru cevap B seçeneğidir.

7. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde özne, yüklemin bildirdiği işi başkasına yaptırmaktadır?

• A) Öğle arası verildiğinde masanın üzerinde biraz kestirdi.
• B) Kırılan döşemelerin yerine yenilerini taktırdı. ✓
• C) Oturduğu yerden herkese laf yetiştiriyor.
• D) Koca dolabı, inanın bana, tek başına kaldırdı.
• E) Kitaplarını, evraklarını tek tek çantasına yerleştirdi.

'Kırılan‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ döşemelerin yerine yenilerini taktırdı' cümlesinde özne, işi kendisi yapmamış, başkasına yaptırmıştır (ettirgen fiil/işi başkasına yaptırma anlamı mevcuttur).

8. Öncül cümledeki "yaygınlaşıyor" yüklemi sonda yer aldığı için kurallı bir cümledir. Aşağıdaki cümlelerin hangisi yükleminin yerine göre bu cümleyle özdeştir?

• A) Klasik müzik konserleri bu şehirde büyük ilgi görüyor. ✓
• B) Sanatın evrensel gücüne her zaman inanmıştır insanlık.
• C) Masalsı bir atmosferi vardır eski Safranbolu sokaklarının.
• D) Roman yazarı her zaman tarafsız kalmalıdır eserlerinde.
• E) Şiirin gizemli dünyasında kayboluruz çoğu zaman.

Örnek‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ cümledeki 'yaygınlaşıyor' yüklemi sonda bulunduğu için kurallı (düz) bir cümledir. A seçeneğindeki 'görüyor' yüklemi de cümlenin sonunda yer aldığından kurallıdır. Diğer seçeneklerdeki yüklemler ise sonda bulunmadığı için devrik cümledir. Doğru cevap A seçeneğidir.

9. Türkiye'nin elektrik alanındaki kurulu gücü ----. Bu cümle aşağıdakilerin hangisiyle tamamlanırsa öge dizilişi 'zarf tümleci - özne - yer tamlayıcısı - yüklem' şeklinde olur?

• A) 100 bin megavat limitini aşarken bu kurulu gücün yarısından fazlası yenilenebilir kaynaklardan sağlanıyor ✓
• B) daha çok fosil yakıtlar sınıfına giren doğal gaz ve ithal kömür vasıtasıyla karşılanıyor
• C) vakit kaybetmeden rüzgar ve güneş enerjisi yatırımlarını hızlandıracak biçimde tasarlanmalı
• D) konusunda yapılan son analiz raporlarına göre temiz enerji payının toplam gücün yüzde otuzunu geçtiği belirlendi
• E) detaylıca incelendiğinde temiz enerji kaynaklarını yeterli düzeyde değerlendiremediği anlaşılıyor

Cümle‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ A seçeneğindeki ifadeyle tamamlandığında yüklem 'sağlanıyor' fiilidir. Sağlanan ne? -> 'bu kurulu gücün yarısından fazlası' (Özne). Nereden sağlanıyor? -> 'yenilenebilir kaynaklardan' (Yer Tamlayıcısı). Ne zaman sağlanıyor? -> 'Türkiye'nin elektrik alanındaki kurulu gücü 100 bin megavat limitini aşarken' (Zarf Tümleci). Bu sıralama 'zarf tümleci - özne - yer tamlayıcısı - yüklem' düzenine tam olarak uymaktadır. Dolayısıyla doğru cevap A seçeneğidir.

10. Aşağıdaki cümlelerin hangisi nesne-yüklem ilişkisi yönüyle _farklıdır_?

• A) Toplumu iyi tanımayanlar, iyi de yansıtamazlar.
• B) Eserinde ne anlatırsa anlatsın sanattan ödün vermez hiç. ✓
• C) Sanatçı, içinde yaşadığı toplumun düzensizliklerini görür.
• D) O, kim ne derse desin, eserini toplum için yazar.
• E) Toplumu iyi tanımayan sanatçıyı uyarmalıdır eleştirmenler.

'Eserinde‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ ne anlatırsa anlatsın sanattan ödün vermez hiç' cümlesinin yüklemi olan 'ödün vermez' (ödün vermek) fiili geçişsizdir. Diğer cümlelerin yüklemleri olan 'görür', 'yansıtamazlar', 'uyarmalıdır' ve 'yazar' fiilleri ise geçişlidir.

11. Sakin, sıradan, pırıl pırıl bir gündü. Güngörmüş çınarların gölgesi suya vuruyor, ılık bir meltemle kıpırdayan sularda dantelli hareketler oluşuyordu. Bir ara yorgun bir vapur yanaştı iskeleye, içinden bir iki yolcu indi. Vapur kısa bir süre sonra nazlı bir edayla hareket etti. Ardında köpük köpük desenler bırakarak ilerledi. Ufukta küçük bir nokta gibi kaldı, sonra kaybolup gitti. Bu parçanın anlatımında aşağıdakilerden hangisi _yoktur_?

• A) Örneklerden yararlanma ✓
• B) Farklı duyulardan yararlanma
• C) Yinelemelere yer verme
• D) Doğayı hareket halinde anlatma
• E) Varlıklara, insanlara özgü nitelikler yükleme

Parçada,‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ sakin bir günde bir vapurun iskeleye yanaşıp gitmesi üzerinden gözlemler betimlenmiştir. Metinde iddia edilen bir fikri desteklemek veya somutlaştırmak amacıyla örneklendirmeye (örneklerden yararlanmaya) başvurulmamıştır. Görme ve dokunma (ılık meltem) duyuları, yinelemeler ('pırıl pırıl', 'köpük köpük'), doğanın devinim halinde verilmesi ve kişileştirmeler ('yorgun vapur', 'nazlı vapur') mevcuttur. Doğru cevap A seçeneğidir.

12. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde anlatım bozukluğu zarf tümleci eksikliğinden kaynaklanmaktadır?

• A) Hiçbir zaman şikayet etmedi, elindeki imkanlarla mutlu olmaya çalıştı. ✓
• B) Kitaplarını çantasına yerleştirip okumak üzere kütüphaneye gitti.
• C) Arkadaşının sözlerine değer verir, her konuda destek olurdu.
• D) TYT sınavına giren adaylar kapıda belgelerini gösterdiler.
• E) Sağlıklı ve genç olmayan adayların başvurularını reddetmişlerdi.

A‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ seçeneğinde yer alan sıralı cümlede 'Hiçbir zaman' olumsuz zarf tümleci birinci cümlenin yüklemi olan 'şikayet etmedi' ile uyumludur. Ancak bu ortak zarf tümleci ikinci cümlenin olumlu yüklemi 'çalıştı' ile uyum sağlayamaz. İkinci cümlenin başına olumlu bir zarf tümleci olan 'her zaman' veya 'daima' getirilmelidir. Zarf tümleci eksikliğinden kaynaklanan anlatım bozukluğu vardır. Doğru cevap A seçeneğidir.

13. Türkçenin öğretilmesinde yazım, söyleyiş, okuma bakımından birtakım eksiklerin, ihmalin olduğunu; yapılan sınavlarda, okuduğumuz kitaplarda, gazetelerin köşe yazılarında görebiliyoruz. Kelimelere anlam yüklemesi yapılıyor, böylece dilin söz varlığı daralıyor. Öte yandan dinlediğimiz haber, kültür, sanat programlarında, televizyonlardaki tartışmalarda Türkçenin ses ve yapı özelliklerine yeterince dikkat edilmediğine, söz varlığının sınırlı kaldığına tanık oluyoruz. - - - Bu parçanın sonuna düşüncenin akışına göre, I. Cümleyi tamamlamadan başa dönenleri, “yaniler” ile yeni cümleler kurmaya çalışanları gördükçe, kelimelerin ses özelliklerine, hecelerdeki vurgulamalara dikkat etmeden konuşanları dinledikçe karamsarlığa kapılıyoruz. II. Türkçe kullanımındaki bu özensizliğin kamuoyunda hiç yankı bulamadığını üzülerek görüyoruz. III. Kimi zaman bir şiir gibi konuşan konuşmacılar yüreğimize bir ferahlık veriyor. yargılarından hangileri getirilebilir?

• A) Yalnız I.
• B) Yalnız II.
• C) Yalnız III.
• D) I ve II. ✓
• E) II ve III.

Parçada‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ Türkçenin kullanımındaki özensizlikten söz edilmektedir. I. ve II. yargılar bu olumsuz akışı sürdürür; III. yargı ise olumlu bir örnek sunduğu için parçanın akışına uymaz. Doğru cevap D seçeneğidir.

14. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde kalın yazılan bölüm yüklem olarak _yanlış gösterilmiştir_?

• A) Sınavdaki soruların tamamını **çözmüştü**.
• B) Ağacın dalından süzülen yağmur damlasının **sesiydi**. ✓
• C) Onun en büyük hayali **iyi bir yazar olmaktı**.
• D) Bu davranışlar hepimizin **kulağına küpe olmalıdır**.
• E) Karşı komşunun çocukları dün **ortalığı ayağa kaldırdı**.

B‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ seçeneğinde kalın yazılan 'sesiydi' sözcüğü tek başına yüklem olamaz. Çünkü 'Ağacın dalından süzülen yağmur damlasının sesi' ifadesi zincirleme isim tamlaması grubudur ve tamlamalar bölünemez. Yüklem, bu söz grubunun tamamıdır. Doğru cevap B seçeneğidir.

15. Aşağıdaki cümlelerden hangisinin yüklemi ettirgen çatılıdır?

• A) Gölün kenarında kuzular otluyordu.
• B) Yolculuğun bu denli uzaması bizi endişelendiriyor.
• C) Etrafı çarçabuk toparlayıp sofrayı kurdurduk. ✓
• D) Semtimize giden son otobüse yetiştim.
• E) Ayaklarımı denize uzatıp çay içiyorum.

C‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ seçeneğinde “kurdurduk” fiili, işi başkasına yaptırma anlamı taşır ve ettirgen çatılıdır. Doğru cevap C seçeneğidir.

16. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde bir _bilgi yanlışı vardır_?

• A) Kanalı kontrol işlevinde, iletişimin devam edip etmediğini kontrol etmek hedeflenir.
• B) Göndergesel işlev, dilin nesnel ve bilimsel bilgileri aktardığı temel işlevidir.
• C) Dilin şiirsel işlevinde, sözcüklerin mecaz ve çağrışım dünyasından yararlanılarak estetik bir etki hedeflenir.
• D) İleti, doğrudan ve tek bir anlam bildirmek yerine, alıcıda zengin duygular ve kişisel çağrışımlar uyandırıyorsa dil göndergesel işlevde kullanılmıştır. ✓
• E) Dilin kendi kuralları, yapısı ve işleyişi hakkında bilgi vermek amacıyla kullanılması dil ötesi işlev olarak adlandırılır.

İletinin‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ alıcıda tek bir nesnel anlam yerine zengin çağrışımlar, mecazlar ve estetik duygular uyandırması dilin 'şiirsel (sanatsal)' işleviyle ilgilidir. Göndergesel işlevde ise dil, tamamen doğrudan, açık ve nesnel bir anlam bildirmelidir. Bu nedenle D seçeneğindeki bilgi yanlıştır. Doğru cevap D seçeneğidir.

17. “Mavi panjurlu bu dar sokağın köşesinde, _ahşap trabzanlı, yüksek tavanlı, genellikle yeşile boyanmış, geniş bahçeli, iki katlı, tarihî Osmanlı konakları_ bulunuyordu.” cümlesinde kalın yazılmış kısım cümlenin hangi ögesidir?

• A) Zarf tümleci
• B) Yer tamlayıcısı
• C) Özne ✓
• D) Nesne
• E) Yüklem

Cümlede‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ yer alan 'bulunuyordu' sözcüğü yüklemdir. Yükleme sorulan 'Bulunan ne?' sorusuna 'ahşap trabzanlı, yüksek tavanlı, genellikle yeşile boyanmış, geniş bahçeli, iki katlı, tarihî Osmanlı konakları' cevabı verilmektedir. Bu söz öbeği bir sıfat tamlaması grubu olup cümlenin öznesi görevindedir. Doğru cevap C seçeneğidir.

18. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde “gerek ... gerek ...” bağlacı nesneleri bağlamıştır?

• A) Bu sezon gerek güreşte gerek futbolda büyük başarılar kazandık.
• B) O, gerek şarkı söylemesiyle gerek şiir okumasıyla dikkatleri çekiyordu.
• C) Bu konuda gerek müdürü gerek müdür yardımcısını arayabilirsiniz. ✓
• D) Şehirde gerek gürültüden gerek hava kirliliğinden çok bunalmıştık.
• E) Çocuk, gerek okulundan gerek ailesinden öğrenir hayatı.

C‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ seçeneğinde 'arayabilirsiniz' yüklemdir. Kimi arayabilirsiniz? 'gerek müdürü gerek müdür yardımcısını' ifadesi cümlenin belirtili nesnesidir. Dolayısıyla bağlaç nesneleri birbirine bağlamıştır. Doğru cevap C seçeneğidir.

19. Birleşik veya sıralı cümlelerde, eylemsi ile yüklemin çatı yönünden (etkenlik-edilgenlik) uyumlu olması gerekir. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde çatı uyumsuzluğundan kaynaklanan bir anlatım bozukluğu vardır?

• A) Hazırlanan son raporda projenin eksik yönleri üzerinde ısrarla durmuştu. ✓
• B) Çok okunan romanların sinema uyarlamaları da genellikle beğenilir.
• C) Bahçıvanlar bahçedeki çiçekleri sabahın erken saatlerinde suladılar.
• D) Yazar, makalelerinde savunduğu görüşleri kanıtlarla açıklamış.
• E) Karar alındığında hemen uygulamaya geçileceği bildirildi.

A‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ seçeneğinde 'Hazırlanan' eylemsisi edilgen çatılıyken, yüklem olan 'durmuştu' etken çatılıdır. Bir cümlede fiilimsi ile yüklemin çatı yönünden uyumlu olması gerekir. Cümlenin doğrusu 'Hazırlanan son raporda projenin eksik yönleri üzerinde ısrarla durulmuştu' (edilgen-edilgen) şeklinde olmalıdır. Doğru cevap A seçeneğidir.

20. Okul, belediye ekipleri tarafından boyandı. Bu cümleyle özne-yüklem ilişkisi bakımından aynı özellikte olan cümle aşağıdakilerden hangisidir?

• A) Gökyüzünü birbirinden renkli uçurtmalar kaplamış.
• B) Kuşlar neşeyle uçuşuyor sanki bugün.
• C) Şehir, koyu bir sis tabakasına bürünmüş.
• D) Rus heyet şirketin toplantı salonuna alındı. ✓
• E) Kendinizi kötü alışkanlıklardan korumalısınız.

Verilen‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ cümlede “boyandı” edilgen çatılıdır; işi yapan “belediye ekipleri tarafından” sözüyle belirtilmiştir. D seçeneğinde de “alındı” edilgen çatılıdır. Doğru cevap D seçeneğidir.

21. Mutfaklardan kovulan bakır; ev, iş yeri, lokanta ve otellerin salonları ile duvarlarında süs eşyası olarak boy gösteriyor. Bu cümlenin ögeleri aşağıdakilerin hangisinde sırasıyla verilmiştir?

• A) Özne - yüklem
• B) Özne - nesne - yüklem
• C) Nesne - dolaylı tümleç - yüklem
• D) Özne - zarf tümleci - nesne - yüklem
• E) Özne - dolaylı tümleç - zarf tümleci - yüklem ✓

Cümlede‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ 'boy gösteriyor' (birleşik fiil/deyim) yüklemdir. Boy gösteren kim/ne? 'Mutfaklardan kovulan bakır' (Özne). Nerede? 'ev, iş yeri, lokanta ve otellerin salonları ile duvarlarında' (Dolaylı Tümleç / Yer Tamlayıcısı). Nasıl? 'süs eşyası olarak' (Zarf Tümleci). Bu sıralama E seçeneğinde verilmiştir. Doğru cevap E seçeneğidir.

22. Aşağıdaki sorulardan hangisi özneyi buldurmaya yöneliktir?

• A) Akif, hangi şehre gidecek?
• B) Yusuf Mert o çantayı nereden almış?
• C) Dün çarşıda kimi gördün?
• D) Bu tabloyu hangi ressam yapmış? ✓
• E) Dünkü konsere kiminle gittin?

D‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ seçeneğindeki 'hangi ressam yapmış?' sorusunda yapan kişiyi bulmaya yönelik bir soru söz konusudur. Cevap verildiğinde (örneğin: 'Bu tabloyu şu ressam yapmış' veya 'Ahmet yapmış') cevap özne olur. A yer tamlayıcısını, B yer tamlayıcısını, C belirtili nesneyi, E ise edat tümlecini buldurmaya yöneliktir. Doğru cevap D seçeneğidir.

23. Uzay çalışmaları kapsamında Mars'a birçok araç gönderilmiş hatta yaşam izleri araştırılmıştır. Bu cümledeki anlatım bozukluğunun nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

• A) Dolaylı tümleç (yer tamlayıcısı) eksikliği ✓
• B) Özne eksikliği
• C) Özne-yüklem uyumsuzluğu
• D) Yüklem eksikliği
• E) Ek fiil eksikliği

Cümlede‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ 'gönderilmiş' yükleminin yönelme durumu eki almış dolaylı tümleci 'Mars'a' olarak verilmiştir. Ancak ikinci yüklem olan 'araştırılmıştır' eylemi bu tümleçle uyum sağlayamaz. İkinci cümlenin başına 'Mars'ta' şeklinde bulunma durumu eki almış bir dolaylı tümleç getirilmelidir. Dolaylı tümleç eksikliği anlatım bozukluğuna yol açmıştır. Doğru cevap A seçeneğidir.

24. Aşağıdaki sorulardan hangisi nesneyi buldurmaya yöneliktir?

• A) Sen not defterlerini dün iş yerinde mi unuttun?
• B) Sen mi dün not defterlerini iş yerinde unuttun?
• C) Sen not defterlerini iş yerinde mi unuttun?
• D) Sen dün iş yerinde not defterlerini mi unuttun? ✓
• E) Sen dün iş yerinde not defterlerini unuttun mu?

Soru‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ cümlelerinde 'mi' soru edatı hangi ögeden sonra gelirse soru o ögeyi buldurmaya yöneliktir. D seçeneğinde 'mi' edatı belirtili nesne görevinde olan 'not defterlerini' sözcüğünden sonra gelmiştir. Bu nedenle soru nesneyi buldurmaya yöneliktir. Doğru cevap D seçeneğidir.

25. Satın alırken aslında kendi yaşam enerjimizi tükettiğimizi fark edemediğimiz bir çağda bulunuyoruz. Gerçekte ihtiyacımız olandan çok daha fazlasını biriktirdiğimiz yadsınamaz bir gerçektir. Maddi varlıklara ve geçici metalara zihnimizi o kadar teslim ediyoruz ki nesnelerin mi bize hizmet ettiği yoksa bizim mi nesnelerin kölesi olduğumuz belirsizleşiyor. Temel gereksinimlerimizi doğru tanımlayamadığımız için istek listelerimiz gereksiz kalemlerle uzayıp gidiyor. Sonuçta yaşam alanlarımız lüzumsuz eşyalarla dolarken, iç dünyamız da bu dağınıklık ve aşırılıktan olumsuz etkileniyor. Bu parçada vurgulanmak istenen temel düşünce aşağıdakilerden hangisidir?

• A) Bireyin maddi varlıklara olan ilgisi tarih boyunca artış göstermiştir.
• B) Zaman geçtikçe insanlar minimalist bir felsefeyi daha kolay benimser.
• C) Hayatımıza giren gereksiz fazlalıklar ruhsal dengemizi ve iç huzurumuzu bozmaktadır. ✓
• D) Evimizdeki her nesnenin gündelik yaşamda pratik bir karşılığı bulunmalıdır.
• E) İnsan türü doğası gereği oldukça az kaynakla da yaşamını sürdürebilir.

Metnin‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ son cümlesinde yer alan 'yaşam alanlarımız lüzumsuz eşyalarla dolarken, iç dünyamız da bu dağınıklık ve aşırılıktan olumsuz etkileniyor' ifadesi ana düşünceyi taşır. Bu ifade, C seçeneğindeki 'hayatımıza giren fazlalıkların ruhsal dengeyi ve iç huzuru bozduğu' tezini tam olarak vurgular. Doğru cevap C seçeneğidir.