Genel Tekrar Testi - 37
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde adlaşmış sıfat vardır?
Bu testteki tüm sorular ve cevapları (25 soru)
1. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde adlaşmış sıfat vardır?
- A) Yağış haberi, sıcaklardan bezdiğimiz şu günlerde bizi rahatlattı. ✓
- B) Dünyanın en soğuk yeri, Yakutistan'daki Oimyakan Köyü'ymüş.
- C) Zihni, doğru ve hızlı çalıştırmanın en iyi yolu, mizahtır.
- D) Felsefe yapmayı, bütün insanlardan uzak "düşünce kaleleri oluşturmak" sanmayalım.
Doğru cevap A seçeneğidir. Dil bilgisi kurallarına göre, A seçeneğinde '_sıcaklardan_' ('sıcak havalardan' anlamında) adlaşmış sıfattır. Bu durum, Türkçe'deki kelime türlerinin işlevlerini ve cümle içindeki anlamsal katkılarını kavramak açısından önemli bir kuraldır.
2. Sürsün orada bu uğursuz hikâye Israrlar, geçimsiz yurttaşlıklar Herkesten bana sarkan acılar Kana kana öldür beni Toplum dediğin diz boyu ricalar Bu dizelerde aşağıdakilerden hangisi yoktur?
- A) Belgisiz zamir
- B) Belirtili ad tamlaması ✓
- C) Durum zarfı
- D) Sıfat tamlaması
Dizelerde _Belirtili ad tamlaması_ yoktur. (A: herkesten, C: kana kana, D: uğursuz hikaye, diz boyu ricalar).
3. "Ancak" sözcüğü, aşağıdaki cümlelerin hangisinde ilgeç (edat) görevinde kullanılmamıştır?
- A) İnsan _ancak_ sevdikleri arasında mutsuzluğuna teselli bulabilir.
- B) Balığa çıkacaktık _ancak_ hava izin vermedi. ✓
- C) Onu kararından _ancak_ ablası vazgeçirebilir.
- D) Kırgınlığımın nedenini _ancak_ sana söyleyebilirim.
B seçeneğinde '_ancak_' sözcüğü 'ama, fakat' anlamında kullanıldığı için _bağlaç_ görevindedir.
4. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde "geniş" sözcüğü, belirtisiz ad tamlamasının sıfatı olarak kullanılmıştır?
- A) Yeni aldıkları araba geniş ve rahattı.
- B) Geniş, bomboş bir yolda ilerliyorduk.
- C) Gençlere geniş iş alanları yaratılmalı. ✓
- D) Geniş evlerin rahatlığı bir başka oluyor.
C seçeneğinde '_geniş_' sıfatı, '_iş alanları_' belirtisiz ad tamlamasını nitelemiştir.
5. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde soru anlamı, sıfatla sağlanmıştır?
- A) Sana verdiğim kitabı neden okumadın?
- B) Bu iş ne kadar sürer?
- C) Toplantı nerede yapılacak?
- D) Nasıl bir elbise istiyorsunuz? ✓
Doğru cevap D seçeneğidir. Dil bilgisi kurallarına göre, D seçeneğinde '_Nasıl_' sözcüğü, 'elbise' adını niteleyen _soru sıfatı_dır. Bu durum, Türkçe'deki kelime türlerinin işlevlerini ve cümle içindeki anlamsal katkılarını kavramak açısından önemli bir kuraldır.
6. Aşağıdaki dizelerin hangisinde, tamlananı sıfat tamlaması olan belirtili ad tamlaması kullanılmamıştır?
- A) Masalsı güneşi güzelliğimin
- B) Sokakları doldu _canım İstanbul'un_ ✓
- C) Işıklı yolu umudumun
- D) Göğün bulutsu özlemi
B seçeneğinde '_İstanbul'un sokakları_' tamlamasında tamlanana 'canım' sıfatı girmiştir; ancak tamlananın kendisi sıfat tamlaması değildir.
7. Aşağıdakilerin hangisinde bir ad tamlaması, başka bir adın sıfatı olarak kullanılmıştır?
- A) O çocuğun derdinin ne olduğunu anlayamadım.
- B) Uzun boylu oyunculardan oluşan bir takımdı.
- C) Çenesi düşük insanların kahrı çekilmez.
- D) Saman sarısı saçları vardı, kestirmiş. ✓
D seçeneğinde '_saman sarısı_' (belirtisiz ad tamlaması), 'saçları' adını niteleyen _sıfat_ görevindedir.
8. Aşağıdaki dizelerden hangisindeki ad tamlamasında, tamlayanla tamlananın arasına sıfat girmiştir?
- A) Sokaktayım, kimsesiz bir sokak ortasında
- B) Kaldırımlar, ıstırap çekenlerin annesi
- C) Ben bu kaldırımların emzirdiği çocuğum
- D) Ölse kaldırımların kara sevdalı eşi ✓
D seçeneğinde '_kaldırımların eşi_' belirtili ad tamlamasının arasına '_kara sevdalı_' sıfatı girmiştir.
9. Aşağıdakilerin hangisinde, birinci dize ikinci dizeye bağlaçla bağlanmıştır?
- A) Artık demir almak günü gelmişse zamandan / Meçhule giden bir gemi kalkar bu limandan
- B) Hiç yolcusu yokmuş gibi sessizce alır yol / Sallanmaz o kalkışta ne mendil ne de bir kol
- C) Rıhtımda kalanlar bu seyahatten elemli / Günlerce siyah ufka bakar gözleri nemli
- D) Biçare gönüller, ne giden son gemidir bu / Hicranlı hayatın ne de son matemidir bu ✓
D seçeneğinde birinci dize ile ikinci dize _ne ... ne de_ bağlacı ile birbirine bağlanmıştır.
10. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde soru anlamı, bir zamirle (adıl) sağlanmıştır?
- A) En yakınını bile ziyaret etmemiş mi?
- B) Çocuklara gelirken ne getireceksin? ✓
- C) Hangi soru sana zor geldi?
- D) Bize ne tür kitaplar önerirsiniz?
B seçeneğinde '_ne_' sözcüğü '_neyi_' anlamında kullanıldığı için _soru zamiri_dir.
11. _En_ _iyi_ _balık_ _bile_ _üç_ günde kokar. Bu cümlede altı çizili sözcüklerin türü, aşağıdakilerin hangisinde sırasıyla verilmiştir?
- A) Belirteç - niteleme sıfatı - ad - zamir - belgisiz sıfat
- B) Belgisiz sıfat - niteleme sıfatı - ad - ilgeç - asıl sayı sıfatı
- C) Niteleme sıfatı - niteleme sıfatı - ad - belirteç - belgisiz sıfat
- D) Belirteç - niteleme sıfatı - ad - bağlaç - asıl sayı sıfatı ✓
Sırasıyla: _En_ (Belirteç), _iyi_ (Niteleme sıfatı), _balık_ (Ad), _bile_ (Bağlaç), _üç_ (Asıl sayı sıfatı).
12. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde durum (hal) zarfı kullanılmıştır?
- A) Araba yavaşça durdu. ✓
- B) Yarın sinemaya gideceğiz.
- C) İçeri girmelisin.
- D) Çok çalıştım.
Fiile sorulan 'Nasıl?' sorusunun cevabı durum zarfıdır. 'Nasıl durdu? -> Yavaşça'.
13. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde tamlayanı düşmüş isim tamlaması vardır?
- A) Evi çok güzelmiş. ✓
- B) Kapının kolu kırıldı.
- C) Okulun bahçesi temizlendi.
- D) Ali'nin defteri kayboldu.
Doğru cevap A seçeneğidir. Dil bilgisi kurallarına göre, 'Evi' sözcüğü 'Onun evi' anlamındadır. 'Onun' tamlayanı düşmüştür. Bu durum, Türkçe'deki kelime türlerinin işlevlerini ve cümle içindeki anlamsal katkılarını kavramak açısından önemli bir kuraldır.
14. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde 'kadar' edatı 'eşitlik' anlamı katmıştır?
- A) Cennet kadar güzel vatanımız var.
- B) Sabaha kadar uyumadı.
- C) Senin kadar çalışkanını görmedim. ✓
- D) Bir ton kadar kömür aldık.
'Senin kadar' ifadesi eşitlik/ölçüsünde anlamı katar. A'da benzerlik, B'de zaman/süre, D'de yaklaşıklık anlamı vardır.
15. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde isim-fiil (mastar) eki **yoktur**?
- A) Okumak en büyük tutkumdur.
- B) Gülüşü çok güzeldi.
- C) Buralardan gitmeyi düşünüyorum.
- D) Çakmak taşını düşürdü. ✓
'Çakmak' burada bir nesnenin adı olmuştur (kalıcı isim), fiilimsi özelliğini yitirmiştir.
16. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde ikileme, zarf görevinde kullanılmıştır?
- A) Hızlı hızlı yürüyordu. ✓
- B) İrili ufaklı taşlar vardı.
- C) Eğri büğrü yollar bitti.
- D) Güzel güzel evler yapıldı.
'Nasıl yürüyordu? -> Hızlı hızlı'. Fiili nitelediği için zarftır. Diğerlerinde isimi niteledikleri için sıfattır.
17. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde 'O' sözcüğü kişi zamiri olarak kullanılmıştır?
- A) O, bu akşam bize gelecek. ✓
- B) O, masanın üzerinde duruyor.
- C) O çantayı bana ver.
- D) O günleri çok özledim.
A şıkkında bir insanın yerini tuttuğu için kişi zamiridir. B'de işaret zamiri, C ve D'de işaret sıfatıdır.
18. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde 'hem... hem...' bağlacı sıfatları bağlamıştır?
- A) Hem ağlarım hem giderim.
- B) Hem suçlu hem güçlü. ✓
- C) Hem annesini hem babasını özlemiş.
- D) Hem çalışıyor hem okuyor.
'Suçlu' ve 'güçlü' sözcükleri niteleme sıfatı görevinde kullanılabilir (Burada adlaşmış sıfat veya yüklem ismidir ama tür olarak sıfattır). A ve D fiilleri, C nesneleri bağlamıştır.
19. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde soru anlamı bir zarfla sağlanmıştır?
- A) Bana ne aldın?
- B) Hangi evi tuttunuz?
- C) Niçin gelmedin? ✓
- D) Kim aradı?
'Niçin', 'Neden', 'Ne diye' soruları sebep sorar ve soru zarfıdır. A (Zamir), B (Sıfat), D (Zamir).
20. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde 'dönüşlülük zamiri' pekiştirme görevinde kullanılmıştır?
- A) Kendi düşen ağlamaz.
- B) Bu yemeği ben kendim yaptım. ✓
- C) Kendine iyi bak.
- D) Herkes kendi işini yapsın.
'Ben kendim' kullanımında özne (ben) ile birlikte kullanılarak anlamı pekiştirmiştir.
21. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde 'sıfat yapan ki' kullanılmıştır?
- A) Evdeki hesap çarşıya uymadı. ✓
- B) Benimki yine bozuldu.
- C) Gördüm ki gelmiyorsun.
- D) Seninki nerede?
Doğru cevap A seçeneğidir. Dil bilgisi kurallarına göre, 'Evdeki' sözcüğündeki -ki, 'hesap' ismini niteleyerek sıfat yapmıştır. Bu durum, Türkçe'deki kelime türlerinin işlevlerini ve cümle içindeki anlamsal katkılarını kavramak açısından önemli bir kuraldır.
22. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde belgisiz zamir vardır?
- A) Bazı günler çalışmam.
- B) Hangi evi aldın?
- C) Kimse beni anlamıyor. ✓
- D) Bu soruyu çözemedim.
'Kimse' sözcüğü belirsiz kişileri karşılayan bir zamirdir. A'da belgisiz sıfattır.
23. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde türemiş sıfat kullanılmıştır?
- A) Kırmızı elma.
- B) Tuzlu kurabiye. ✓
- C) Güzel ev.
- D) Uzun yol.
Doğru cevap B seçeneğidir. Dil bilgisi kurallarına göre, 'Tuz-lu' (Tuz isminden türemiş sıfat). Diğerleri basit sıfattır. Bu durum, Türkçe'deki kelime türlerinin işlevlerini ve cümle içindeki anlamsal katkılarını kavramak açısından önemli bir kuraldır.
24. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde 'isimden fiil yapan' bir ek kullanılmıştır?
- A) Çocuklar bahçede oynuyor. ✓
- B) Kitabı çantasına koydu.
- C) Yarın okula gidecek.
- D) Beni görünce kaçtı.
Doğru cevap A seçeneğidir. Dil bilgisi kurallarına göre, 'Oyun' isminden 'oyna-' fiili türemiştir (Oyun-a > Oyna, ünlü düşmesiyle). Bu durum, Türkçe'deki kelime türlerinin işlevlerini ve cümle içindeki anlamsal katkılarını kavramak açısından önemli bir kuraldır.
25. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde 'gibi' edatı cümleye 'olasılık' anlamı katmıştır?
- A) Cennet gibi vatanımız var.
- B) Bugün yağmur yağacak gibi. ✓
- C) Annesi gibi güzel yemek yapar.
- D) Aslan gibi kuvvetlidir.
'Yağacak gibi' ifadesi tahmin/olasılık bildirir. Diğerlerinde benzerlik anlamı vardır.