Genel Tekrar Testi - 62

1. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde 'eksiltili cümle' vardır?

• A) Sabah erken kalktı, işe gitti.
• B) Kim geldi?
• C) Ben kitap okumayı, sen televizyon izlemeyi seversin. ✓
• D) Hava çok sıcak.

C‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ seçeneğinde 'Ben kitap okumayı severim, sen televizyon izlemeyi seversin.' cümlesinde 'severim' yüklemi eksiktir (eksiltili cümle).

2. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde 'ünlü değişimi' (kökte ünlü değişimi) vardır?

• A) Bana bak.
• B) Sana dedim.
• C) Ona ver.
• D) A ve B. ✓

Doğru‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ cevap D seçeneğidir. Sorunun doğru cevabına ve çözüm mantığına bakıldığında, Ben-e -> Bana. Sen-e -> Sana. Sadece bu iki kelimede görülür. Bu kural ve açıklamalar, ALES/KPSS Türkçe sınavındaki benzer soru tiplerini çözebilmek için temel bir rehber niteliğindedir.

3. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde 'üç nokta' (...) kullanımı yanlıştır?

• A) Pazardan neler almadık ki: Elma, armut, muz...
• B) Karşımızda uçsuz bucaksız bir deniz...
• C) Ali: ... Geliyorum, dedi.
• D) Bugün hava çok güzel... ✓

'Bugün‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ hava çok güzel.' cümlesi yüklemi (güzel) olan tamamlanmış bir cümledir. Sonuna nokta konmalıdır. Üç nokta, tamamlanmamış (eksiltili) cümlelerin sonuna konur.

4. Aşağıdaki cümlelerin hangisi _yapısı bakımından_ diğerlerinden farklıdır?

• A) Sınavı kazandı ve çok sevindi.
• B) Koşarak eve geldi. ✓
• C) Ne seni ne de onu dinlerim.
• D) Çok yorgundu ama işini bitirdi.

_'Koşarak‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ eve geldi.'_ cümlesi içinde fiilimsi bulunduğu için _birleşik_ cümledir. Diğerleri ise en az iki ayrı yargıyı bağlayan _sıralı_ veya _bağlı_ cümlelerdir.

5. Aşağıdaki dizelerin hangisinde ad tamlaması vardır?

• A) Kendini yeniden yaratan bir bahardır hayat
• B) Yine eskisi gibi yaşanır İstanbul'da sonbahar
• C) Sanki büyük bir düşe adanmış bu topraklar
• D) Çocuksun sen **sesinin çağlayanı**na düştüğüm ✓

Doğru‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ cevap D seçeneğidir. Sorunun doğru cevabına ve çözüm mantığına bakıldığında, D seçeneğinde 'sesinin çağlayanı' belirtili ad tamlamasıdır. Bu kural ve açıklamalar, ALES/KPSS Türkçe sınavındaki benzer soru tiplerini çözebilmek için temel bir rehber niteliğindedir.

6. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde 'gereklilik kipi' kullanılmıştır?

• A) Bu kitabı okumalısın. ✓
• B) Yarın gel.
• C) Sinemaya gidelim.
• D) Belki gelir.

Doğru‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ cevap A seçeneğidir. Sorunun doğru cevabına ve çözüm mantığına bakıldığında, '-malı/-meli' gereklilik kipidir. Bu kural ve açıklamalar, ALES/KPSS Türkçe sınavındaki benzer soru tiplerini çözebilmek için temel bir rehber niteliğindedir.

7. Henüz küçüktüm ama bale derslerine başlar başlamaz, öğrenilmesi gereken çok fazla şey olduğunu hissettim. Ulaşılması gereken nokta çok uzaktaydı. Oraya gelebilmek için çok aşamadan geçmek gerektiğini o zamandan anladım. O zorlu çalışma beni çekti ve şimdi iyi bir yerde olduğumu düşünüyorum. Bu sözleri söyleyen kişi aşağıdakilerin hangisiyle nitelendirilebilir?

• A) Gelişmekte zorlanan
• B) Yaptığının bilincinde olan ✓
• C) Geç olgunlaşan
• D) Koşullarını değiştirebilen

Sanatçı,‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ hedefin uzaklığını, ne kadar aşamadan geçilmesi gerektiğini 'o zamandan anladığını' belirterek, sürecin farkında olduğunu ve bilinçli çalıştığını göstermiştir. Cevap Anahtarı: B

8. Aşağıdaki tamlamalardan hangisi _farklı bir tamlama türü_ndedir?

• A) Yorgun adam
• B) Uzun hikaye
• C) Çalışkan öğrenci
• D) Ayşe'nin çantası ✓

'Yorgun‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ adam', 'Uzun hikaye', 'Çalışkan öğrenci' _sıfat tamlaması_ iken, _'Ayşe'nin çantası'_ _isim tamlamasıdır_ (belirtili ad tamlaması).

9. Aşağıdaki cümlelerin hangisi bir paragrafın giriş cümlesi olmaya uygundur?

• A) Teknoloji, hayatımızı kolaylaştıran bir araçtır. ✓
• B) Çünkü bu durum bizi çok üzmüştü.
• C) Ayrıca, sağlık sorunları da artıyor.
• D) Bunun sonucunda hedeflerimize ulaştık.

Diğer‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ seçenekler bağlaçlarla ('çünkü', 'ayrıca', 'bunun sonucunda') başladığı için kendinden önce bir cümle olduğunu gösterir, giriş cümlesi olamaz.

10. Bu parçada numaralanmış cümlelerden hangisi düşüncenin akışını bozmaktadır? (I) Roman yazmak, sabır gerektiren bir iştir. (II) Yazar, karakterlerini ilmek ilmek işler. (III) Şiir ise duygu yoğunluğu gerektirir. (IV) Olay örgüsünü kurarken mantık hatalarından kaçınmalıdır.

• A) I
• B) II
• C) III ✓
• D) IV

Doğru‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ cevap C seçeneğidir. Metnin anlam bütünlüğü ve iletisi göz önüne alındığında, Parça roman yazmaktan bahsederken III. cümlede konu şiire kaymıştır. Bu doğrultuda paragrafta veya cümlede vurgulanan temel düşünceyi doğrudan yansıtan seçenek doğru cevaptır.

11. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde 'hayıflanma' (kaçırılan bir fırsat için üzülme) anlamı vardır?

• A) Zamanında o fırsatı değerlendirip bu projeye dahil olsaydım şimdi çok daha farklı bir konumda olabilirdim. ✓
• B) Gelecek planlarımı yaparken ailemin görüşlerini de mutlaka dikkate almam gerektiğini biliyorum.
• C) Sınav sonuçlarının beklediğimizden daha geç açıklanacak olması hepimizi oldukça endişelendirdi.
• D) Toplantıya katılanların büyük bir çoğunluğu sunulan yeni teklif hakkında çekimser kaldı.

'Hayıflanma',‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ geçmişte kaçırılan bir fırsat veya yapılmayan bir iş için kişinin kendi kendine duyduğu üzüntüdür. A seçeneğinde bu anlam net bir şekilde görülmektedir.

12. Parçada 'gözü yükseklerde olmak' deyimiyle anlatılmak istenen nedir?

• A) Maddi açıdan zengin olmaya çalışmak
• B) Çevresindeki insanları küçümsemek
• C) Çok daha üstün makamları hedeflemek ✓
• D) Kendisini diğer kişilerden üstün görmek

Gözü‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ yükseklerde olmak, daha iyi makam, mevki veya başarıyı hedeflemek demektir.

13. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde 'dahi/bile' anlamında kullanılan 'de' bağlacı vardır?

• A) Çocuk da geliyor mu? ✓
• B) Evde oturuyor.
• C) Sözde bize gelecekti.
• D) Gözde bir öğrenciydi.

Doğru‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ cevap A seçeneğidir. Türkçe yazım kuralları açısından incelendiğinde, Ayrı yazılan 'da' bağlacı, 'dahi, bile, başkaları gibi' anlamı katar. Türk Dil Kurumu (TDK) güncel kılavuzuna göre bu sözcüğün doğru yazımı 'da' şeklindedir.

14. Aşağıdaki sözcüklerden hangisi _türemiş yapılı_ değildir?

• A) Bilim
• B) Gözlük
• C) Sevgi
• D) Evler ✓

_'Evler'_‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ kelimesi sadece çoğul eki (_-ler_) aldığı için _basit_ yapılıdır. Diğerleri (bil-im, göz-lük, sev-gi) yapım eki alarak türemiş yapılı olmuştur.

15. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde ekeylem (ek-fiil) kullanılmamıştır?

• A) Hava bugün çok güzeldi.
• B) En sevdiği meyve elmaymış.
• C) Bütün gün ders çalıştı. ✓
• D) Evin bahçesi genişti.

A‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ (Güzel idi), B (Elma imiş), D (Geniş idi). C seçeneğinde 'çalıştı' sadece görülen geçmiş zaman kipi almıştır, ek fiil yoktur.

16. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde 'tereddüt' (kararsızlık) anlamı vardır?

• A) Acaba ona gerçeği söylesem mi? ✓
• B) Kesinlikle oraya gitmelisin.
• C) Bence bu iş olacak.
• D) Belki yarın gelirim.

Doğru‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ cevap A seçeneğidir. Metnin anlam bütünlüğü ve iletisi göz önüne alındığında, Söyleyip söylememe arasında kalma durumu (tereddüt) vardır. Bu doğrultuda paragrafta veya cümlede vurgulanan temel düşünceyi doğrudan yansıtan seçenek doğru cevaptır.

17. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde 'ara söz' bir ögenin açıklayıcısı **değildir**?

• A) Bu konu, emin ol, seni sıkmayacak. ✓
• B) Ankara'yı, o güzel şehri, özledim.
• C) Ali, çocukluk arkadaşım, geldi.
• D) Dün, pazar günü, buluştuk.

'Emin‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ ol' bir cümle dışı unsurdur, herhangi bir ögenin açıklayıcısı değildir. Diğerlerinde Nesne (B), Özne (C) ve Zarf Tümleci (D) açıklanmıştır.

18. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde "uygun" sözcüğü, ötekilerden farklı görevde kullanılmıştır?

• A) Uygun bir otel aradık bir süre.
• B) Davranışınız ortama uygun sayılmazdı. ✓
• C) En uygun öneri sizden geldi.
• D) Uygun adım yürüyen askerlere baktık.

B‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ seçeneğinde 'uygun' sözcüğü ek fiil alarak yüklem olmuştur (isim görevinde). Diğerlerinde sıfat görevindedir.

19. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde 'kişisel görüş' (yorum) yoktur?

• A) Filmdeki oyunculuklar harikaydı.
• B) Yazarın dili çok akıcı.
• C) Kitap, 1920'lerin İstanbul'unu anlatıyor. ✓
• D) Bu renk odaya hiç yakışmamış.

Doğru‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ cevap C seçeneğidir. Sorunun doğru cevabına ve çözüm mantığına bakıldığında, C seçeneği kanıtlanabilir, nesnel bir yargıdır. Diğerleri kişisel beğenidir. Bu kural ve açıklamalar, ALES/KPSS Türkçe sınavındaki benzer soru tiplerini çözebilmek için temel bir rehber niteliğindedir.

20. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde 'nicel' (sayılabilen/ölçülebilen) anlamlı bir sözcük vardır?

• A) Ağır bir çanta taşıyordu. ✓
• B) Ağır sözler söyledi.
• C) Davranışları çok soğuktu.
• D) Sıcak bir karşılama oldu.

Çantanın‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ ağırlığı tartılabilir (nicel). Sözün ağırlığı (B), davranışın soğukluğu (C), karşılamanın sıcaklığı (D) ölçülemez, niteldir.

21. Bu diyaloğa göre, boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir? Gazeteci: (...) Yazar: Çocukluğumda dinlediğim masallar. Onlardaki fantastik ögeler, hayal dünyamı zenginleştirdi ve bugünkü kurgularımın temelini attı.

• A) Yazarlığa ne zaman başladınız?
• B) Eserlerinizi oluştururken nelerden beslenirsiniz? ✓
• C) Masalları sever misiniz?
• D) Çocuklara yönelik kitaplar yazmayı düşünüyor musunuz?

Yazar,‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ eserlerinin kaynağını (masallar, çocukluk) anlattığı için soru 'kaynak/beslenme' üzerinedir.

22. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde _ünlü değişimine_ (kalınlaşması) örnek vardır?

• A) Ben, sana güveniyorum. ✓
• B) O, bize yarın gelecekmiş.
• C) Bütün dersleri çalışmış.
• D) Seninle konuşmak istiyor.

Birinci‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ ve ikinci tekil kişi zamirlerine (ben, sen) yönelme hal eki (_-e_) geldiğinde kökteki ünlü _kalınlaşır_ (ben-e > _bana_, sen-e > _sana_).

23. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde ikileme, türü bakımından ötekilerden farklı görevde kullanılmıştır?

• A) Toplantıda aşağı yukarı on dakika konuştu.
• B) Eğri büğrü yollardan geçerek köye ulaştık. ✓
• C) Odanın içinde fısıl fısıl konuşuyorlardı.
• D) Arkadaşıma yaptığı işi aça aça anlattı.

B‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ seçeneğindeki '**Eğri büğrü**' ikilemesi, 'yollardan' adını nitelediği için **sıfat** görevindedir. Diğer seçeneklerdeki ikilemeler (aşağı yukarı, fısıl fısıl, aça aça) eylemi niteleyen **belirteç (zarf)** görevindedir.

24. Beşiktaş’ın diğer iki kulübün ardından daha az büyükmüş gibi göründüğü doğru ama bu görüntü başka bir toplumsal anlayış gerçeğinden kaynaklanıyor. Beşiktaşlılar, Baba Hakkı zamanından beri başarının altını çizmemişlerdir. Şampiyonlukların, kupaların, yıldızların üzerinde çığlık çığlığa tepinmemişlerdir. Beşiktaş’ın çizgisi budur. Bu parçaya göre Beşiktaş’ın çizgisi aşağıdakilerin hangisiyle nitelendirilebilir?

• A) Alçakgönüllü ✓
• B) Kanaatkâr
• C) Seçkin
• D) İstikrarlı

Başarıya‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ rağmen 'altını çizmemek' ve 'çığlık çığlığa tepinmemek' tavrı, alçakgönüllülük (tevazu) özelliğini belirtir.

25. - - - -. Söz gelimi, son derece yoksul ve cahil bir işçiye, günlüğünü ödeyip bir kuyu açtırabilirsiniz. Aynı işçiye, yine günlüğünü ödeyip bu kuyuyu doldurtabilirsiniz. Bu işi bitirdikten sonra, aynı adamdan kuyuyu tekrar açmasını isteyecek olursanız, canının sıkıldığını fark edersiniz. Ne çare ki ekmek parası için işi yine kabul edecektir. Fakat kuyuyu tekrar açtıktan sonra doldurmasını isterseniz, o muhtaç adam bile bırakır gider. Karın doyurmak pahasına da olsa onu işe devam ettiremezsiniz. Anlam akışı dikkate alındığında, bu parçanın başına aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?

• A) Para karşılığında bile olsa, insanları zorla çalıştıramazsınız
• B) İnsanlarda, yaptıkları işin yaralı olduğunu görmek gibi samimi bir istek vardır ✓
• C) Yoksulluk ve eğitimsizlik, insanları yararsız işleri yapmaya mecbur eder
• D) Ülkemizde yararsız işlerle uğraşan pek çok insan görebilirsiniz

Verilen‍​‌​‌​​‌‌​‌​​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​‍ örnekler, işçinin anlamsız (yararsız) işi para karşılığında bile reddetmesi üzerine kuruludur. Bu da insanların işin faydalı olmasını istediğini gösterir.