Genel Tekrar Testi - 156
II. Beylikler Dönemi'nde Antalya, Isparta, Eğirdir ve Yalvaç çevresinde kurulan beylik hangisidir?
Bu testteki tüm sorular ve cevapları (25 soru)
1. II. Beylikler Dönemi'nde Antalya, Isparta, Eğirdir ve Yalvaç çevresinde kurulan beylik hangisidir?
- A) Çobanoğulları
- B) Menteşeoğulları
- C) Hamitoğulları ✓
- D) Aydınoğulları
2. II. Beylikler Dönemi'nde Kütahya ve çevresinde kurulan beylik hangisidir?
- A) Hamitoğulları
- B) Germiyanoğulları ✓
- C) Eretna Devleti
- D) Sahipataoğulları
3. Aydın dolaylarında kurulan, kurucusu Gazi Mehmet Bey olan beylik hangisidir?
- A) Karesioğulları
- B) Saruhanoğulları
- C) Menteşeoğulları
- D) Aydınoğulları ✓
4. Maraş ve Elbistan merkezli kurulan, Osmanlı Devleti'ni en çok uğraştıranlar arasında olan doğu sınırındaki beylik hangisidir?
- A) Ramazanoğulları
- B) Karakoyunlular
- C) Eretna Devleti
- D) Dulkadiroğulları ✓
5. Sultan I. Murad döneminde Beyşehir, Seydişehir ve Akşehir gibi toprakları para karşılığında Osmanlı'ya satan beylik hangisidir?
- A) Germiyanoğulları
- B) Hamitoğulları ✓
- C) Karamanoğulları
- D) Candaroğulları
6. Karadeniz'de Kastamonu ve Sinop çevresinde kurulan, denizcilik ve bakırcılıkla uğraşan beylik hangisidir?
- A) Tacettinoğulları
- B) Candaroğulları ✓
- C) Canikoğulları
- D) Pervaneoğulları
7. Anadolu'da kurulan ikinci dönem beyliklerinden hangisinin donanması bulunmamaktadır?
- A) Saruhanoğulları
- B) Candaroğulları
- C) Germiyanoğulları ✓
- D) Karesioğulları
8. Osmanlı Devleti'nde modern manada belediye teşkilatı aşağıdaki padişahlardan hangisi döneminde oluşturulmuştur?
- A) Abdülaziz
- B) III. Selim
- C) Abdülmecit ✓
- D) II. Mahmut
- E) II. Abdülhamit
Osmanlı Devleti'nde modern anlamda ilk belediye teşkilatı (Şehremaneti ve İstanbul İhtisab Nezareti gibi yapılar), Tanzimat Dönemi'nde Kırım Savaşı yıllarında (1854-1855) Sultan Abdülmecit döneminde kurulmuştur.
9. I. Zayıf Bizans sınırında kurulması II. Abbasi halifesinin desteğini alması III. Gaza ve cihat anlayışı Yukarıdakilerden hangileri Osmanlı Beyliği'nin büyümesinin nedenlerinden biri _değildir_?
- A) Yalnız I
- B) Yalnız II ✓
- C) I ve III
- D) II ve III
- E) I, II ve III
Osmanlı Beyliği'nin kısa sürede büyüyüp cihan devleti haline gelmesinde; Bizans İmparatorluğu'nun zayıf düştüğü uç/sınır bölgesinde kurulması (jeopolitik konum) (I) ve İslam dinini yaymak amacıyla Bizans'a karşı yaptıkları gaza ve cihat anlayışı (III) en temel nedenlerdendir. Ancak kuruluş yıllarında (XIV. yy. başlarında) Abbasi halifeliği çökmüş durumdaydı ve Osmanlı'nın ilk kuruluş aşamasında "Abbasi halifesinin doğrudan siyasi/askeri desteğini alması" (II) gibi bir durum söz konusu olmamıştır. Dolayısıyla büyümenin nedenlerinden biri olmayan yalnız II'dir.
10. I. Tedris II. İfta III. Kaza Yukarıdakilerden hangileri Osmanlı Devleti'nde yöneten sınıf içerisinde yer alan İlmiye sınıfının görevleri arasında yer almaktadır?
- A) Yalnız I
- B) Yalnız II
- C) I ve II
- D) II ve III
- E) I, II ve III ✓
İlmiye sınıfı; eğitim (tedris - müderrisler tarafından), din ve fetva işleri (ifta - müftüler/şeyhülislam tarafından) ve yargı/hukuk işleri (kaza - kadılar tarafından) ile ilgilenirdi. Bu nedenle tedris, ifta ve kaza ilmiye sınıfının üç temel yetki alanını/görevini oluşturur.
11. II. Mahmut adına "Mahmudiye Marşı’nı ve Abdülmecid döneminde de "Mecidiye Marşı’nı besteleyen kişi aşağıdakilerden hangisidir?
- A) François Guizot
- B) Dede Efendi
- C) Baron de Tott
- D) Comte de Boneval
- E) Guiseppe Donizetti ✓
Mahmudiye ve Mecidiye marşlarını besteleyen kişi Giuseppe Donizetti'dir. Osmanlı saray müziğinde Batılı tarzın gelişmesinde etkili olmuştur. Öncüller tek tek değerlendirildiğinde doğru olan ifadeler seçeneklerdeki kombinasyonla karşılaştırılmalıdır. Bu karşılaştırmada "Guiseppe Donizetti" seçeneği soru kökündeki bilgiyle uyumlu sonucu verir.
12. Osmanlı Türk musikisine önemli katkılar yapan, Nevekâr makamıyla ve “Tuti-i Mucize-i Guyem” adlı eseriyle tanınan sanatçı aşağıdakilerden hangisidir?
- A) Nedim
- B) Itri ✓
- C) Karacaoğlan
- D) Âşık Ömer
- E) Baki
XVII. yüzyılda yaşamış olan, Türk sanat müziğinin en büyük dehalarından biri kabul edilen Itri (Buhurizade Mustafa Efendi) (E), Nevekâr makamını bulmuş ve güftesi Nef'i'ye ait olan ünlü "Tuti-i Mucize-i Guyem" (Söz söyleyen mucize papağanım) eserini bestelemiştir. UNESCO tarafından da anılan sanatçı, Türk musikisine kazandırdığı yüzlerce eserle bilinir.
13. Aşağıdakilerden hangisi II. Dünya Savaşı öncesi gelişmelerden biridir?
- A) Varlık Vergisi'nin alınması
- B) Litvinov Protokolünün yapılması ✓
- C) Milli Korunma Kanunu'nun çıkarılması
- D) İsrail Devleti'nin kurulması
- E) Bağdat Paktı'nın kurulması
Litvinov Protokolü (Litvinov Paktı), 1929 yılında SSCB öncülüğünde imzalanan ve Briand-Kellogg Paktı'nı bölgesel olarak yürürlüğe sokan, savaşı dış politika aracı olmaktan çıkarmayı taahhüt eden bir antlaşmadır (savaş öncesidir). İsrail'in kurulması (1948), Varlık Vergisi (1942), Milli Korunma Kanunu (1940) ve Bağdat Paktı (1955) ise savaş sırası veya sonrasındaki gelişmelerdir.
14. Osmanlı Devleti'nde Altı Bölük Halkı olarak da bilinen kapıkulu süvarileri içinde; I. sipah, II. garip, III. cebeci Askerlerinden hangileri yer alır?
- A) Yalnız I
- B) Yalnız II
- C) Yalnız III
- D) I ve II ✓
- E) I, II ve III
Osmanlı ordu teşkilatında 'Altı Bölük Halkı' (Kapıkulu Süvarileri) atlı askerlerden oluşur. Bu bölükler şunlardır: Sipahlar (I), Silahtar, Sağ Ulufeciler, Sol Ulufeciler, Sağ Garipler (II) ve Sol Garipler. Cebeciler (III) ise kapıkulu piyadeleri (yaya askerler) sınıfında yer alır; silahların yapımı, onarımı ve korunmasından sorumludur. Dolayısıyla kapıkulu süvarileri arasında sipah ve garip askerleri yer alır.
15. Aşağıdakilerden hangisi II. Mahmut dönemi gelişmeleri arasında yer alır?
- A) İl Genel Meclisi'nin kurulması
- B) Dolmabahçe Sarayı'nın yapılması
- C) Mekteb-i Maarif-i Adliye'nin açılması ✓
- D) Vilayet Nizamnamesinin hazırlanması
- E) Askerliğin vatan görevi haline getirilmesi
II. Mahmut Dönemi'nde devlet memuru (bürokrat) yetiştirmek amacıyla modern tarzdaki 'Mekteb-i Maarif-i Adliye' açılmıştır. Vilayet Nizamnamesi (1864) ve Dolmabahçe Sarayı Abdülaziz/Abdülmecit dönemlerine aittir. Askerliğin vatan görevi olması ise Tanzimat Fermanı'ndadır.
16. I. Piyasadaki malın fiyatını ve kalitesini kontrol etmek II. Hastane, medrese gibi kurumların hizmet kalitesini denetlemek III. Üyelerine kredi vermek, sakatlandıklarında maaş bağlamak IV. Esnaf ile hükümet ilişkilerini sağlamak Yukarıdakilerden hangileri Lonca adı verilen meslek birliklerinin görevleri arasında _yer almaz_?
- A) Yalnız I
- B) Yalnız II ✓
- C) I ve III
- D) II ve IV
- E) I - III - IV
Lonca teşkilatı esnaf ve zanaatkarların oluşturduğu bir meslek birliğidir. Piyasadaki fiyat (narh) ve kaliteyi belirlemek, üyelerine sandıklar aracılığıyla kredi veya maaş desteği sağlamak ve esnaf ile hükümet arasındaki ilişkileri yürütmek loncanın görevlerindendir. Ancak hastane ve medrese gibi sosyal/eğitim kurumları vakıf sisteminin kapsamına girer, loncaların bu kurumları denetleme yetkisi yoktur.
17. Aşağıdakilerden hangisi II. Dünya Savaşı yıllarında Türkiye'de meydana gelen gelişmelerden _değildir_?
- A) Köy Enstitülerinin açılması
- B) Varlık vergisinin çıkarılması
- C) Toprak Mahsulleri Vergisi'nin çıkarılması
- D) Vakıfbank'ın açılması ✓
- E) Milli Korunma Kanunu'nun çıkarılması
Türkiye Vakıflar Bankası (Vakıfbank), II. Dünya Savaşı (1939-1945) yıllarında değil, savaştan sonra Demokrat Parti hükümeti döneminde 1954 yılında faaliyete başlamıştır. Varlık Vergisi (1942) (B), Köy Enstitüleri (1940) (C), Milli Korunma Kanunu (1940) (D) ve Toprak Mahsulleri Vergisi (1944) (E) II. Dünya Savaşı'nın getirdiği olağanüstü sosyo-ekonomik koşullarda Türkiye'de hayata geçirilen önemli uygulamalardandır.
18. I. Miladi takvimin kabulü II. Unvan ve lakapların yasaklanması III. Kılık-kıyafet yasasının çıkarılması IV. Latin alfabesinin kabulü Cumhuriyet Dönemi'nde gerçekleştirilen yukarıdaki devrim adımlarından hangileri toplumun sosyal hayatını yeniden düzenlemek için yapılmıştır?
- A) I ve III
- B) II ve III ✓
- C) I, II ve III
- D) III ve IV
- E) II, III ve IV
Cumhuriyet Dönemi'nde toplumun sosyal (toplumsal) yaşantısını eşitlikçi ve modern bir yapıya kavuşturmak, ayrılıkları gidermek amacıyla unvan ve lakapların yasaklanması (II - Soyadı Kanunu ile birlikte toplumsal eşitliği sağlamıştır) ve kılık-kıyafet yasasının çıkarılması (III - toplumdaki dinsel ve sınıfsal kıyafet ayrılıklarını kaldırmıştır) doğrudan sosyal hayatı yeniden düzenlemeye yöneliktir. Miladi Takvim (I) uluslararası ilişkileri/ticareti düzenlemek; Latin harfleri (IV) ise eğitim, kültür ve okuma-yazma oranını artırmak amacıyla yapılmıştır. Dolayısıyla doğru cevap II ve III'tür.
19. Aşağıdakilerden hangisi Lotus Davası'nda, Lahey Adalet Divanı'nda Türkiye Cumhuriyeti'ni başarıyla temsil eden ve Türk hukuk reformunun mimarı kabul edilen adalet bakanıdır?
- A) Mahmut Esat Bozkurt ✓
- B) Ali Fethi Okyar
- C) Yusuf Kemal Tengirşek
- D) Celaleddin Arif
- E) Şükrü Saraçoğlu
Lotus Davası'nda Türkiye'yi Mahmut Esat Bozkurt temsil etmiş ve dava Türkiye lehine sonuçlanmıştır. Kendisi hukuk reformunun önemli isimlerindendir. Soru kökündeki bilgi doğrudan "Mahmut Esat Bozkurt" seçeneğiyle ilişkilidir. Diğer seçenekler aynı bağlamı karşılamadığı için doğru cevaba götürmez.
20. 1934 yılında çıkarılan soyadı kanunu ile I. Kadınların kendi soyadlarını kullanabilmesi II. Toplumsal karışıklığın önlenmek istenmesi III. Sosyal tabakalaşmanın önlenmek istenmesi Hangileri amaçlanmıştır?
- A) Yalnız I
- B) I ve II
- C) I ve III
- D) II ve III ✓
- E) I, II ve III
Soyadı Kanunu'nun çıkarılmasında; resmi işlerde (askere alma, tapu, vergi vb.) yaşanan isim karışıklıklarının ve toplumsal düzensizliklerin giderilmesi (II) ile ayrıcalık belirten lakapların kaldırılarak sosyal eşitliğin (sınıfsal tabakalaşmanın önlenmesi) sağlanması (III) amaçlanmıştır. 1934'teki kanunda kadınların kendi soyadlarını bağımsız kullanabilmesi (I) gibi bir amaç veya düzenleme yer almamaktaydı.
21. I.Dünya Savaşı devam ederken İtilaf Devletleri kendi aralarında bir takım gizli antlaşmalar imzalamışlardır. Aşağıdakilerden hangisi, bu gizli antlaşmalardan bir _değildir_?
- A) Nöyyi ✓
- B) Sykes Picot
- C) Mac Mahon Antlaşması
- D) Londra Antlaşması
- E) Jean de Maurienne
Nöyyi Antlaşması I. Dünya Savaşı sonrasında Bulgaristan ile yapılan barış antlaşmasıdır; savaş sırasındaki gizli antlaşmalardan biri değildir. Soru olumsuz köklü olduğu için seçenekler doğru bilgi aramak yerine aykırı kalan ifadeyi bulma mantığıyla değerlendirilmelidir. Bu nedenle "Nöyyi" seçeneği diğerlerinden ayrılır ve doğru cevap olur.
22. Aşağıdaki devletlerden hangisi, İttifak Devletleri'nin Çanakkale savaşını kazanmalarından sonra I.Dünya Savaşı'na katılmıştır?
- A) Bulgaristan ✓
- B) Almanya
- C) Avusturya
- D) Macaristan
- E) Osmanlı Devleti
Bulgaristan, Çanakkale'de İtilaf Devletleri'nin başarısız olması sonrasında İttifak Devletleri yanında savaşa katılmıştır. Öncüller tek tek değerlendirildiğinde doğru olan ifadeler seçeneklerdeki kombinasyonla karşılaştırılmalıdır. Bu karşılaştırmada "Bulgaristan" seçeneği soru kökündeki bilgiyle uyumlu sonucu verir.
23. Türkiye'nin 1932 yılına kadar Milletler Cemiyeti'ne üyelik konusunda isteksiz davranmasının en temel nedeni aşağıdakilerden hangisidir?
- A) Milletler Cemiyeti'nin güçlü olması
- B) Türkiye'nin Doğulu devletlere yönelmesi
- C) Türkiye'nin dış sorunlarını çözememesi
- D) ABD'nin Türkiye'yi istememesi
- E) Milletler Cemiyeti'nin Musul konusunda taraflı davranması ✓
Türkiye, Musul meselesinde Milletler Cemiyeti'nin taraflı davrandığını düşündüğü için 1932'ye kadar üyeliğe mesafeli yaklaşmıştır. Soru kökündeki bilgi doğrudan "Milletler Cemiyeti'nin Musul konusunda taraflı davranması" seçeneğiyle ilişkilidir. Diğer seçenekler aynı bağlamı karşılamadığı için doğru cevaba götürmez.
24. Osmanlı Devleti'nde aşağıdakilerden hangisi garp ocaklarından biridir?
- A) Habeş
- B) Erdel
- C) Eflak
- D) Hicaz
- E) Cezayir ✓
Cezayir, Osmanlı'nın Garp Ocakları arasında yer alır. Trablusgarp ve Tunus da bu grup içinde değerlendirilir. Soru kökündeki bilgi doğrudan "Cezayir" seçeneğiyle ilişkilidir. Diğer seçenekler aynı bağlamı karşılamadığı için doğru cevaba götürmez.
25. Sakarya Meydan Muharebesi’nden sonra Fransa ile imzalanan Ankara Antlaşması sonucunda Güney Cephesi kapanmış ve Fransa işgal ettiği bölgelerden çekilmiştir. Bu gelişmeye bakılarak; I. İtilaf Devletleri arasında görüş ayrılığı yaşandığı, II. Yunanistan’ın işgal ettiği bölgeleri boşalttığı, III. Kurtuluş Savaşı’nın sona erdiği Sonuçlarından hangilerine ulaşılabilir?
- A) Yalnız I ✓
- B) Yalnız II
- C) I ve II
- D) I ve III
- E) I, II ve III
Fransa'nın, müttefiki İngiltere'nin aksine TBMM Hükümeti ile masaya oturup 1921 Ankara Antlaşması'nı imzalaması ve Anadolu'yo boşaltması, İtilaf Devletleri arasında ortak politikanın bozulduğunu ve ciddi görüş ayrılıkları yaşandığını (I) kanıtlar. Bu antlaşma ile Batı Cephesi'ndeki Yunan işgali sona ermediği gibi (II yanlış), Kurtuluş Savaşı askeri aşaması da tamamen bitmemiştir; zira Sakarya'dan sonra henüz Büyük Taarruz yapılmamıştır (III yanlış). Dolayısıyla yalnız I sonucuna ulaşılabilir.