Genel Tekrar Testi - 32
Mustafa Kemal, Cevat Çobanlı, Halil Kut ve Kâzım Karabekir kendileriyle özdeşleşen unvanlarla eşleştirildiğinde hangi unvan açıkta kalır?
Bu testteki tüm sorular ve cevapları (25 soru)
1. Mustafa Kemal, Cevat Çobanlı, Halil Kut ve Kâzım Karabekir kendileriyle özdeşleşen unvanlarla eşleştirildiğinde hangi unvan açıkta kalır?
- A) Kut'ül Amare Kahramanı
- B) Şark Fatihi
- C) Hamidiye Kahramanı ✓
- D) Anafartalar Kahramanı
- E) 18 Mart Kahramanı
Mustafa Kemal → Anafartalar Kahramanı, Cevat Çobanlı → 18 Mart Kahramanı, Halil Kut → Kut'ül Amare Kahramanı, Kâzım Karabekir → Şark Fatihi. Hamidiye Kahramanı unvanı Rauf Orbay'a aittir; dört kişiyle eşleşmez.
2. Kut'ül Amare Zaferi sonrasında askerlerini kutlayan ve "Kut'ül Amare Kahramanı" olarak anılan komutan kimdir?
- A) Fahrettin Paşa
- B) Halil Kut ✓
- C) Enver Paşa
- D) Cemal Paşa
- E) Rauf Orbay
Halil Kut (Halil Paşa), Kut'ül Amare Muharebesi'nde İngiliz kuvvetlerini esir alarak büyük zafer kazanmış ve bu sözlerle askerlerini tebrik etmiştir.
3. Orhun Yazıtları'nda Türk toplumunu oluşturan unsurlar arasında hangisinden söz edilmez?
- A) Boy
- B) Bodun
- C) Urug
- D) Tudun ✓
- E) Oguş
Orhun Yazıtları'na bakıldığında Türk toplum yapısı şu terimlerle ifade edilir: Oguş (aile), urug (aileler birliği), boy (kabile), bodun (boylar birliği) ve bodunların birleşmesiyle meydana gelen il (devlet). Tudun ise toplum yapısını oluşturan unsurlardan biri değil, boyun başındaki bir yönetici unvanıdır.
4. Hicaz-Yemen Cephesi'ndeki başarıları nedeniyle "Çöl Kaplanı" ve "Medine Savunucusu" unvanlarıyla tanınan komutan kimdir?
- A) Fahrettin Paşa ✓
- B) Halil Kut
- C) Enver Paşa
- D) Rauf Orbay
- E) Cemal Paşa
Fahrettin Paşa (Türkkan), Hicaz-Yemen Cephesi'ndeki üstün savunmasıyla 'Çöl Kaplanı' ve 'Medine Savunucusu' unvanlarını kazanmıştır.
5. Mete Han'ın ardından Mukan Kağan, Kapgan Kağan ve Moyen Çur da Orta Asya'da Türk siyasi birliğini sağlayan hükümdarlar arasında yer almıştır. Yalnızca bu hükümdarlar dikkate alındığında hangi Türk devletinin Orta Asya'da siyasi birliği sağladığı sonucuna ulaşılamaz?
- A) Avar ✓
- B) Uygur
- C) I. Kök Türk
- D) Kutluk
- E) Asya Hun
Mete Han Asya Hunları, Mukan Kağan I. Kök Türkler, Kapgan Kağan II. Kök Türkler (Kutluk), Moyen Çur Uygurlar'ın hükümdarlarıdır. Soruda 'yalnızca bu bilgiye göre' ifadesi yer aldığından Avarlara ilişkin bir bilgi verilmemiştir; dolayısıyla Avarlar dışarıda kalır.
6. İlk Türk-İslam devletlerinde eski Türk yönetim geleneğinin sürdüğüne; I. hükümdarın hutbe okutması ve para bastırması, II. devlet işlerinin hükümdar başkanlığındaki mecliste görüşülmesi, III. devletin hanedanın ortak malı sayılması uygulamalarından hangileri kanıt gösterilebilir?
- A) Yalnız I
- B) Yalnız II
- C) Yalnız III
- D) I ve II
- E) II ve III ✓
Para bastırılması ve hutbe okutulması yalnızca İslami döneme ait bir gelenektir. Türklerin devlet sorunlarını kurultayda görüşmesi (II) ve kut inancına dayanan 'Devlet hanedanın ortak malıdır.' anlayışı (III) İslam öncesi dönemden devam eden geleneklerdir.
7. IX. yüzyılda Araplarla yapılan ticari faaliyetler sonucu İslamiyet'i kabul eden ilk Türk devleti hangisidir?
- A) İtil (Volga) Bulgarları ✓
- B) Uygurlar
- C) Karluklar
- D) Kırgızlar
- E) Karahanlılar
İtil (Volga) Bulgarları, Arap seyyah İbn-i Fadlan'ın seyahatnamesine göre 921'de İslamiyet'i benimseyerek Doğu Avrupa'ya İslam medeniyetini taşımıştır. İtil Bulgarları, Almuş Han (Cafer b. Abdullah) döneminde İslamiyet'i kabul etmiştir. İslamiyet'i benimseyen Orta Asya'daki ilk Türk devleti ise Karahanlılardır.
8. Uygurlar Türk tarihinde din değiştiren ilk devlet olmuşlar ve bu durum onların pek çok farklı özelliği bünyelerinde barındırmalarına sebep olmuştur. Hangisinin Uygurların Maniheizm dininin etkisiyle edindikleri bir özellik olduğu ileri sürülemez?
- A) Tapınaklar inşa etmişlerdir.
- B) Savaşçılık özelliklerini yitirmişlerdir.
- C) Ülkeyi doğu ve batı olarak ikiye bölerek yönetmişlerdir. ✓
- D) Tarıma yönelmişlerdir.
- E) Yerleşik yaşama geçmişlerdir.
Ülkeyi doğu ve batı olarak ikiye bölme geleneği Maniheizm'den değil, eski Türk siyasi anlayışından (ikili teşkilat) kaynaklanmaktadır. Diğer seçenekler Maniheizm'in etkisiyle gelişen özelliklerdir.
9. I. Göktürk alfabesini oluşturmaları II. Türk adını siyasi olarak kullanmaları III. Türk tarihinin ilk yazılı örneklerini vermeleri Verilenlerden hangisi ya da hangileri Göktürk Devleti'nin ulusçu politikalar izlediğini göstermektedir?
- A) Yalnız I
- B) Yalnız II
- C) I ve II ✓
- D) I ve III
- E) I, II ve III
Göktürklerin kendi alfabelerini oluşturmaları (dil bilinci) ve Türk adını siyasi olarak ilk kez kullanmaları ulusçu bir politikanın göstergesidir. Yazılı örnekler vermeleri ise kültürel bir başarıdır, doğrudan ulusçulukla ilişkilendirilemez.
10. Osmanlı Devleti Kutsal İttifak Devletleri ile modern bir Haçlı Savaşı içerisine girmiş fakat bu savaşlar sonucunda yenilerek Karlofça Antlaşması'nı imzalamıştır. Kutsal İttifak Devletleri içinde olmasına rağmen Karlofça Antlaşması'nda imzası bulunmayan devlet hangisidir?
- A) Venedik
- B) Malta
- C) Avusturya
- D) Lehistan
- E) Rusya ✓
Rusya, Kutsal İttifak üyesi olmasına karşın Karlofça Antlaşması'nı imzalamamış; Osmanlı ile ayrı bir antlaşma olan İstanbul Antlaşması'nı (1700) imzalamıştır.
11. Orhun Kitabelerinde Kültigin Anıtı'nda: "Akılsız hakanlar tahta oturmuş şüphesiz, kötü hakanlar tahta oturmuş şüphesiz. Kumandanları da akılsız imişler şüphesiz. Beyleri, halkı itaatkar olmadığı için, Çin halkı hilekâr ve sahtekâr olduğu için, beylerle halkı kışkırttığı için, Türk halkı kurduğu devleti elden çıkarıvermiş." yazmaktadır. Yukarıda Kültigin Anıtı'na dair verilen bilgilerden hareketle seçeneklerdeki yorumlardan hangisi yapılamaz?
- A) Başarısız hükümdarların hükümdarlık yaptığına
- B) Devleti asıl parçalayanın federatif yönetim olduğuna ✓
- C) Bazı boy beylerinin halkı tarafından dinlenmediğine
- D) Çin entrikalarının devletin yıkılmasında etkili olduğuna
- E) Devletin yıkılmasının tek bir sebebe bağlanamayacağına
Metinde federatif yönetimden hiç bahsedilmemektedir. Diğer yorumlar (kötü hakanlar, Çin entrikaları, beylerin itaatsizliği) metinden doğrudan çıkarılabilir.
12. Osmanlı Devleti'nde "Duraklama içinde Yükselme" olarak isimlendirilen Köprülüler Devri'ni başlatan ve şartlar öne sürerek sadrazam olan ilk kişi hangisidir?
- A) Kuyucu Murat Paşa
- B) Köprülü Kara Mustafa Paşa
- C) Tarhuncu Ahmet Paşa
- D) Köprülü Fazıl Ahmet Paşa
- E) Köprülü Mehmet Paşa ✓
Köprülü Mehmet Paşa, yetki devri ve idam yetkisi gibi koşullar öne sürerek sadrazamlığı kabul etmiş; böylece Köprülüler Dönemi'ni başlatan ilk isim olmuştur.
13. "Türk hakanı Ötüken dağlarında oturur ise hiçbir sıkıntı olmaz. Doğuda Şantung Ovası, güneyde dokuz ersine kadar ordu sevk ettim. Tibet'e pek az kala durdum. Bunca diyara kadar orduları yürüttüm ve anladım ki: Ötüken dağlarından daha iyi bir yer asla yok imiş." Orhun Kitabelerinden alınan bu alıntıda ne kadar önemli olduğu ısrarla belirtilen Ötüken şehri seçeneklerdeki unvanlardan hangisini almıştır?
- A) Işıldayan İnci
- B) İslam'ın Roma'sı
- C) Dünya'nın Yarısı
- D) Dersaadet
- E) Türk Memleketlerinin Yüreği ✓
Ötüken, Türk boylarının siyasi ve dini merkezi olması nedeniyle 'Türk Memleketlerinin Yüreği' unvanını almıştır.
14. Aşağıdakilerden hangisi Asya Hun Devleti'nin özelliklerinden biri değildir?
- A) Onluk ordu sistemi bu devlet döneminde uygulanmıştır
- B) Devlet adında "Türk" kelimesini ilk kullanan devlettir ✓
- C) En parlak dönemini Mete Han zamanında yaşamıştır
- D) Orta Asya'da bilinen ilk Türk Devletidir
15. Türk tarihinin ilk yazılı belgeleri kabul edilen Orhun Yazıtları, aşağıdaki Türk devletlerinden hangisi döneminde dikilmiştir?
- A) Asya Hun
- B) I. Göktürk
- C) II. Göktürk ✓
- D) Uygurlar
Orhun Yazıtları, II. Göktürk Devleti döneminde Bilge Kağan tarafından diktirilmiştir. Türk tarihinin ilk yazılı belgeleri kabul edilir.
16. Aşağıdaki Türk hükümdarlarından hangisi, onluk ordu sistemini kurarak ilk düzenli Türk ordusunu oluşturmuştur?
- A) Metehan ✓
- B) Teoman
- C) Atilla
- D) Bumin Kağan
17. I. Göktürk Devleti ile ilgili aşağıda verilen bilgilerden hangisi doğrudur?
- A) İslamiyet'i resmî din olarak kabul eden ilk Türk devletidir
- B) Yerleşik hayata geçen ilk Türk devletidir
- C) Orhun Yazıtları bu devlet döneminde dikilmiştir
- D) Devlet adında "Türk" kelimesini kullanan ilk Türk devletidir ✓
18. II. Göktürk Devleti'ni yeniden kurarak Türklerin bağımsızlığını kazanmalarını sağlayan hükümdar aşağıdakilerden hangisidir?
- A) Bumin Kağan
- B) Mukan Kağan
- C) Kutluk Kağan ✓
- D) Bilge Kağan
Kutluk Kağan, Çin egemenliğine son vererek 682 yılında II. Göktürk Kağanlığı'nı yeniden kurmuştur. Bu nedenle İlteriş (devleti derleyip toparlayan) unvanıyla da anılmıştır.
19. 434 yılında Attila ile Doğu Roma İmparatorluğu arasında imzalanan Margos Antlaşması'na göre, Doğu Roma aşağıdakilerden hangisini kabul etmiştir?
- A) Avrupa Hun Devleti'ne vergi ödemeyi ✓
- B) İstanbul'u Hunlara bırakmayı
- C) Anadolu'dan tamamen çekilmeyi
- D) İpek Yolu'nun tamamını Hunlara bırakmayı
434 Margos Antlaşması; Doğu Roma, Hunlara ödediği yıllık vergiyi iki katına çıkaracaktır. Hunlardan kaçan kişiler Hunlara geri verilecektir. Doğu Roma, Hunlara bağlı kavimlerle ittifak kurmayacaktır. İki devlet arasındaki ticaret, belirlenen sınır pazarlarında yapılacaktır. Antlaşma şartlarının ihlali hâlinde Doğu Roma, ağır bir savaş tazminatı ödemeyi kabul edecektir.
20. I. Göktürk Devleti, aşağıdaki hükümdarlardan hangisi döneminde en parlak dönemini yaşamıştır?
- A) Bumin Kağan
- B) İstemi Yabgu
- C) Mukan Kağan ✓
- D) Bilge Kağan
21. Almanlara ait olan Nibelungen Destanı'nda, hükümdarı Attila'nın da yer aldığı hangi Türk devleti konu edinilmiştir?
- A) Avrupa Hun Devleti ✓
- B) Asya Hun Devleti
- C) Avarlar
- D) Hazarlar
22. Asya Hun Devleti'nde, Çin karşısında zayıflayan devletin varlığını sürdürebilmek amacıyla Çin hâkimiyetine girmek isteyen hükümdar aşağıdakilerden hangisidir?
- A) Ho Han Yeh ✓
- B) Mete Han
- C) Çi-çi
- D) Ki-ok
23. I. Göktürk Devleti'nin kurucusu aşağıdakilerden hangisidir?
- A) Bumin Kağan ✓
- B) İstemi Yabgu
- C) Bilge Kağan
- D) Kutluk Kağan
24. Kavimler Göçü'nün başlamasına öncülük eden hükümdar aşağıdakilerden hangisidir?
- A) Uldız
- B) Teoman
- C) Atilla
- D) Balamir ✓
25. Avrupa Hun Devleti'nin en güçlü hükümdarı olarak kabul edilen ve Avrupa'da derin izler bırakan bir Türk hükümdarı, Almanların ünlü Nibelungen Destanı'na da konu olmuştur. Bu hükümdar aşağıdakilerden hangisidir?
- A) Atilla ✓
- B) Mete Han
- C) Balamir
- D) Teoman